Li
dīſtīctōe adhibita vtrū fiat mora an̄ aditā hēditatē an poſtea ſi an̄ aditā he̓ditatē fiat morā fidei ꝯmiſſarie lib̓tatis relicte ancille p̄gnāti ſiquidē fiat dolo he̓dis ẜui naſcunt̉. ſꝫ mr̄i trādūt̉ adad mānumittēdū. Idēqꝫ ē ⁊ ſi ꝑiat ācilla cū he̓sdelibe̓t de adeūda he̓ditate. Si v̓o pariat cū he̓signoraret ſe inſtitutū ẜui naſcunt̉. et he̓s manumittit. Si v̓o poſt aditā he̓ditatē fiat mora ſiqͥdē fie̓t ſtudio he̓dis vel poſt morā ſuā ingenui.naſcunt̉. Si v̓o ſine eiꝰ mora ⁊ dolo ẜui naſcunt̉. etmr̄i tradūt̉ vt manumittat nec ip̄a in hͦ caſu velſuꝑioribꝰ poterit aliqͣs oꝑas impone̓ manumiſſisEt hͨ oīa cū differt̉ lib̓tas nō ex volūtate teſtatoris. vt qꝛ relicta ē ſub ꝯdictōe tūc enī qͥ naſcūt̉an̄ ꝯdictōeꝫ certū ē ad he̓des ꝑtinē iure dn̄ij vtff. e. l. ſi p̄gnās cū ancilla ⁊. l. cū v̓o. §. apꝑet ⁊. l.ſi qͥs ro. ⁊. l. ſi mr̄ ⁊. l. ſꝫ ⁊ ſi nō data ⁊. jͣ. e. l. cū libertatem.¶ De dediticia libertate tollendaVia mānumiſſiōibꝰ de qͥbꝰ explicuimusſerui fiūt lib̓ti et lib̓toꝝ olī fu̓it triplexꝯditō dediticia latīa ciuitaſqꝫ rhomanaPonit pͥmū d̓ dediticia ꝯditōe et ſubijcitpoſtea de latīa. q̄ qꝛ ſublate ſunt ponit de eis tollēdis nō ẜuādis. hodie enī ſola ciuitas rho. ſibi locū vēdicat. Ne tn̄ aliqͥd ātiqͥtatis ignoret̉ videamus q̄ fu̓it dediticiā ꝯditio ⁊ vn̄ diceret̉. Et certeilla dicebat̉ dediticia quā qͥs ſic ꝯſeq̄bat̉ vt tototꝑe vite ſue ẜuili iugo detineret̉. poſt mortē vero eriꝑet̉ in libertatē vt innuit̉. jͣ. t. ꝓxi. i. ℟º ⁊ inſtit̓. de ſucceſ. lib̓. 8. vl. Vn̄ mirabile ē qͦd dicebātur liberti ſꝫ forte dicebat̉ ꝓpt̓ ſpē lib̓tatis oīo cōpetiture. nā ſimul in mortē ⁊ in lib̓tatē eripiebātur. Vel veriꝰ lib̓ti dicebant̉ qͥa ve̓ lib̓ti erāt. licet ẜuire cogerent̉ ſic̄ ⁊ al̓ ꝯtingit hodie. jͣ. ꝯmu.de manu. l. i. §. ſin aūt ꝓprie. Dediticij aūt vtputodicebāt̉. qꝛ hi qͥ rhomanis ſe debebāt timore deſtructōis ſue hāc talē lib̓tatē ꝯſeq̄bant̉. hͨ āt lib̓tas. licꝫ ita inueniret̉ ſcpͥta in libris ātiqͦꝝ nuſqͣꝫ tn̄ in vſu freq̄ntata ē et hodie nihil om̄ino ſignificat hͨ nomē dediticia vel ꝑ ſe vel cū adiuncto. vt hͦ nomē chymera.De Latīa lib̓tatē tollēda ⁊ ꝑ c̓tos modoſin ciuitatē rhoana traſfuſaVnc ponit de ſcd̓a ꝯditōe lib̓tinoꝝ qͥ dicebant̉ latini. Dicebat̉ aūt latina lib̓tascū q̓s toto tꝑe vite ſue lib̓ erat. ſꝫ pꝰ morte ⁊ in ip̄a morte eripiebat̉ in ſꝫuitutē ⁊ ita mortis ⁊ ſꝫuitutis ſubijciebat ꝑiculū duplex ⁊ dicebat̉latina ꝑ ſimilitudinē vt enī latini .i. rhomani nūcupati ſunt qͥ rhomanis ſe ſubijciebāt ⁊ in colonias mittebant̉ locis ꝓprijs ⁊ ciuitatibꝰ ⁊ caſtris eisadēptis licꝫ ve̓ latini ſiue rhomani nō eſſent. itaet hͨ lib̓tas dicebat̉ latinā cū tn̄ ve̓ nō eſſꝫ lib̓tasvidebant̉ enī lib̓ti ſꝫ nō erāt ſic̄ et is qͥ laruā. i. barbā fictā hꝫ d̓ lana. vel de aliqͦ ſil̓i vt videat̉ ſenexqͥ nō ē. et hͦ eſt qͦd d̓r ꝑ ſatyrā inducta .i. vel am̄tū qͥddā. Erāt aūt colonie q̄libꝫ ꝓuincie ꝑ ſe ꝯſtitute vt frācia. burgūdia ſicilia vt no. ff. de cēſi. l..i. et ſic de ceteris in qͣs mittebāt̉ p̄dc̄i puta ſi ſeſubijcēt burgūdia expellebāt̉ d̓ locis ſuis ⁊ mitte
bant̉ in ficiliaꝫ et ibi viuerēt. ex qͣ miſſiōe ciuiliaoriebant̉ bella Sepe enī extere natōis hoīes puta burgūdiones ꝯtra īdigenas ſiculos in rixā cōmouebant̉ ſꝫ et ſepe indigene ⁊ hi qͥ miſſi fuerātad eos de ſeꝓpt̓ ml̓titudinē ſꝑantes ꝯtra rē purhomanoꝝ calcaneū erigebāt. Hec āt miſſio incolonias qꝛ occaſiōe mali ꝯtinebāt abolita ē. Vn̄et ꝑ ꝯſequētiā lib̓tas latina ad eiꝰ ſil̓itudinē inducta ab aula remittit̉ in totū. vt jͣ. e. l. i. i. ℟º.Et licꝫ olī innūerabilibꝰ locis ꝯtīge̓t. vn̄ et ea ratōe dici potuit ꝑ ſatyrā inducta a ſaturitate vela ſacietate. om̄ibꝰ illis modis ſumptis qͥdā digniores eligunt̉ nō vt ex eis latinā ꝯtīgat lib̓tas ſꝫrh̓o. q̄ ſola hodie freq̄ntat̉. nec alt̓iꝰ in aliqͦ libroītelligat̉ mētio fieri Sūt āt hi modi. xij. qͦꝝ tresſunt in volūtate et totidē ꝯtra volūtatē. ſex exqͣi volūtate. Primꝰ eſt ſi qͥs corā. v. teſtibꝰ ꝑ epiſtolā ſꝫuū int̓ viuos et int̓ abſentes voluerit manumitte̓. debꝫ enī ip̄e totā epl̓am ſcribe̓ vel in eaſubſcribe̓ et teſtes debēt in eadē ſubſcribe̓ vt ſicfidē ꝑpetuā p̄beāt cartule. Tūc enī qͣi ex vltīavolūtate cōdicilloꝝ ſꝫuꝰ erit lib̓tꝰ et ciuis rhōanꝰ. et dn̄o ſꝫuat̉ pr̄onatꝰ. et ei peculiū nō videt̉ cōceſſū. cū nō int̓ viuos ſꝫ in vltīa volūtate videat̉manumiſſꝰ vt. jͣ. de pecu. eiꝰ qͥ lib̓. meruit. l. vnaEadeꝫ ſunt et ſi int̓ pn̄tes amicos et pn̄ti ẜuo cūp̄dicta ſolēnitate. Nō diſtinguo. fiat in pn̄tia iudicis vel nō dn̄s donare volu̓it lib̓tatē vt jͣ. e. §.ſancimꝰ et. §. ſꝫ et ſi qͥs. Itē et ex volūtate dn̄i ſꝫuus ꝑuenit ad libertatē plenā ſi in lib̓ali iudiciodn̄s ſuꝑauerit ſuū poſteaqꝫ ab eo vel ab alio ꝓeo p̄ciū ẜui ſibi ſolutū eſt vt. jͣ. e. §. illud ec̄. Cōtravolūtatē dn̄i ſimilit̓ ẜuꝰ ꝑuenit ad lib̓tatē olī latīnā hodie rhōanā ī tribꝰ caſibꝰ. Primꝰ ē ſi ẜuū ſuūegrotātē domo eiecerit neqꝫ eū ꝓcurādo neqꝫ alij ꝯmēdādo neqꝫ in ſcenonē mittēdo neqꝫ mō qͦpot̓at iuuādo vt. jͣ. e. §. ſꝫ ſcimꝰ. Scd̓s ē et ſi dn̄s ācillā ſuā alienauerit ne ꝓſtituat̉. et nouūſ dn̄s eāꝓſtituit. Vel vēdidit qͥs ācillā ne ꝓſtituat̉. et ſiꝓſtitueret̉ ꝙ ſibi licēt manū mijce̓. de inde ip̄e eāꝓſtituit. Et in his duobꝰ caſibꝰ nō hꝫ pr̄onaturEſt et tercius modꝰ ꝯtra volūtatē. ſi qͥs inter viuos vel in vltīa volūtate manumiſerit ẜuū. licetdixerit qͦd vellet eū eſſe latinū tn̄ fiet ciuis rhomanꝰ. Nec enim in emptis voluptatibꝰ hoīm etſtulticijs ꝯuiuētiā comodamꝰ. Ex qͣi volūtate nōvt olim latini ſꝫ ciues rhomani ſunt qͥ dn̄i funuspileati an̄cedūt ex volūtate teſtatoris vel heredis cū ppl̓s crede̓t eos eē liberos. cū qͣi liberi pileos deferrēt. vt. jͣ. e. §. ſꝫ et qͥ dn̄i Idē et ſi ſub ꝯdictōe qͥdā lib̓tatē ẜuo ſuo reliqͥt. et adhuc pēdente ꝯdictōe extraneꝰ he̓s eū manumiſerit. iſte olilatinꝰ fiebat hodie ciuis erit rhomanꝰ. et ſi quidē defecerit ꝯdictō lib̓tꝰ erit he̓dis. ſi fu̓it impleta erit lib̓tꝰ liberoꝝ defūcti vel cognatoꝝ eiusvt. jͣ. e. §. ſꝫ et ſi ſub̓ ꝯdictōe. Itē ſi qͥs hōi ꝯſcio vl̓inſcio ācillā ſuā in mr̄io. collocau̓it et doteꝫ ꝓ eaꝯſcpͥſerit illa ācilla olī latīa. hodie ciuis erit rhomana. vt. jͣ. e. §. ſꝫ et ſi qͥs. Similiqꝫ mō ſi dn̄s noīauerit ẜuū ſuū filiū int̓ acta et qͣi iudicij figurā. hͦnoīatō licꝫ nō ꝓſit ei ad ius filij accipiēd̓. efficiettn̄ eū ciuē rhomanū nō latinū vt olim. Eſt et. xij.