¶ Lr

et vbi pecunia legata eſt que non eſt in bonislegantis heres pecūiaꝫ dare ꝯpellit̉ ſiue de ſuoſiue devenditiōe reꝝ ſiue vn̄ voluerit. vt. ff. e. ij.l. ſi pecunia. Hec oīa q̄ diximus ẜuandaſūt niſilegatum ademptū ſit a legatario. vl̓ niſi a legato liberet̉ heres quod multis modis ꝯtingit. etpoteſt adimi legatū pure et ſub ꝯdictione. vt. jͣ.e. l. datum. et in eodeꝫ teſtamento et in alio. etſiqͥdem fiat in eodem videt̉ nec datū. Si aūt fuitin alio et ſollenni datū fuit. ſed adimit̉ ip̄o iure.Sed ſi ademptio fiat in nō ſollēni adimit̉ ꝑ exceptionem. Si aūt fiat ademptio ꝑ inductioneꝫ. ſiquidem fiat inductio an̄ ꝯſūmationem teſtam̄tiip̄o iure adimit̉ alioqͥn ꝑ exceptiōem. vt. ff. e. i..l. ſi ita ſit aſcriptum. et d̓ his q̄ iure del̓. l. i. §. ſꝫ ⁊ſi legi. et. §. ſed et ſumpto. ⁊. l. ꝓx. Item adimitteſtator legatum ſi rē alienat ex ſuā ſpōtaneavolūtate libertatis .ſ. cauſa puta donādo. nec diſtinguimꝰ vtꝝ ꝓpter neceſſitateꝫ rei familiarisdonau̓it an mera volūtate vt in pͥmo caſu legatū debeat̉. in ẜo nō. hec em̄ diſtīctio in donātismūificentia nō cadit. cū nemo in neceſſitatibꝰ liberalis exiſtat. vt. ff. de admi. le. l. rem legataꝫvbi v̓o. teſtator nō donando rē ex neceſſitate alienau̓it legatum debet̉. niſi ꝓbet̉ teſtatorem adimere uoluiſſe legatū. ꝓbatio aūt mutate voluntas ab herede exigit̉. vt. ff. e. iij. l. fideicōmiſſa..8. ſi rem. Idemqꝫ et ſi teſtator rem legatam pignori det. vt inſti. e. §. ſi reꝫ ſuā. Donatio aūt int̓viꝝ et vxorē. qꝛ a pͥncipio n̄ tenuit ſola pignoris obligatōne vl̓ alienatōne dicit̉ aduocari. nepoſſet poſtea ſilentio mortis ꝯfirmari. vt. ff. dedona. int̓ vi. et uxo. l. cum h̓. §. ſi maxitus. et. sͣ. dedona. int̓ vi. et uxo. l. ſi maritus. ¶ Item liberat̉heres a legato ſi res legata ꝑierit vl̓ nō ꝯꝑeatSi tn̄ heres careat culpa. tūc em̄ ſtatī dānandꝰeſt. et ubi non ꝯꝑeat ſine culpa ſua cauebit. vt ſirem app̄henderit ip̄am p̄ſtet aūt extimationemCulpa aūt extimandāa eſt nō tn̄ dolo ꝓxima ſedetiā leuis. et ut nō p̄t̓mittat qd̓ debet facere. etſit diligens in faciendo. qd̓ ꝑtinet ad rei cuſtodiam. vt. ff. e. i. l. ſi cum res. 8. pe. et an̄pe. ſed ⁊ ſiheres fuerit in morā rei p̄ſtande non liberat̉ abinteritū. Etiā ſi res eodem mō erat ꝑitura peneſlegatariuꝫ. vt. ff. e. i. l. cum res. §. vl. ml̓tomagistenet̉ heres ſi ip̄emet occidit rem legatā. vt. ffde v̓. ob. l. ſi ex legati. niſi iuſta cauſa occidat. utquia in adult̓io uxoris eum dep̄hendit. ut. ff. e. l.quid ergo. Item liberat̉ heres ꝓpt̓ trāſformationē rei. vt. ff. del̓. iij. l. lana. Nam ſi domꝰ legata eſt licet aliā in eodeꝫ loco edificau̓it teſtatorlegatū interit niſi voluerit teſtator ꝯtrariū. vtff. e. i. l. ſi ita legatū. §. vl. Idemqꝫ eſt ſi teſtatorlegau̓it qͣdrigam et vnus ex equis qͥ demonſtrabat qͣdrigam .i. deſtinatus erat quadrige deceſſerit. extinguit̉ em̄ legatū niſi aliū eodem locoteſtator ſubſtituerit. vt. ff. e. ij. l. peculiū. §. quadrige. Item ſuccurrit̉ heredi rei legate. ſi legatarius dn̄im fuerit ꝯſecutus ex cauſa lucratiua.nam traditū eſt duas lucratiuas cās in eundemhoīem. et in eandē rem ꝯcurrere nō poſſe directe. Si tn̄ quod mihi legatū eſt. aliꝰ ẜuo meo do

nauerit mihi nō p̄iudicat̉. ut. ff. e. i. l. ſi ſeruus legatus. §. id ꝙ. Si aūt ex cauſa emptionis rem legatā fuero cōſecutuſ. non impedior p̄cium conſequi ex cauſa legati quaſi videatur res mihi abeſſe cum precium mihi abſit. vt inſtitut̓. eo. 8. ſires aliena. res tamen legata videtur petendavt inſti. e. §. ſi cui fund̓. et ut notaui in ſumma inſti. eo. t. in pͥn. Sed et vbi res mihi legata eſt induoꝝ teſtamentis. et ex vnius teſtamēto ꝯſecutus ſum extimatōeꝫ rei nō impedior ex alt̓o rempetere. Secus ſi ex vnius teſtamento rem plenoiure cōſecutus eſſem. ita vt auelli res mihi nonpoſſit vt in p̄dicto. §. et. ff. e. i. l. nō quocunqꝫ.Item ſuccurritur heredi ſi eadem res ſepius ineodē teſtamento fuerit legata. ſatis eſt em̄ eaꝫſemel p̄ſtari qͣſi teſtator ſepius fuerit locutꝰ nōſepius legau̓it. vt. ff. e. ij. l. meuius. §. eum. Si aūteadem qͣntitas in eodē teſtamento ſepiꝰ leget̉deberi poterit ſepiꝰ ſi legatarius euidentiſſimisꝓbationibꝰ oſtenderit teſtatorē multiplicaſſe legatum uoluiſſe. ſed vbi in diu̓ſis volūtatibus .i.teſtamētis vl̓ cōdicillis. vel vno teſtamento etalio cōdicillo eadem qͣntitas ſepius legat̉ ſepiꝰdebet̉ niſi heres ꝓbau̓it teſtatorem voluiſſe legatarium eſſe cōtentū vnā eaꝝ qͣntitatū. ut. ff..e. i. l. plane. §̓. ſi eadem. et de ꝓba. l. qͥnquagintaet. ff. e. ij. l. ſempromiꝰ. ¶ Illud notandū eſt qͥaſi teſtator dixerit ſcorpiū ſeruū meū ſemproniēſeruire volo. nō ꝓprietatē ſerui ſed vſufructūvidet̉ ei reliquiſſe. vt. ff. de vſuf. l̓. l. uxori fructu.8. vl. Item notandū eſt ſi teſtator r̄liquerit chirographū ſui debitoris actiones ſibi ꝯpetentesvidet̉ legaſſe. idem et ſi legauerit nomen. vt. ff.e. j. l. ſeruū. §. eū. Itē notandū eſt ꝙ ſi. x. tibi legau̓o vt ea creditori meo p̄ſteſ. creditor age̓ nōpōt ex tali fideicōmiſſo. ſed heres agere pōt cūlegatario. qꝛ ip̄iuſ int̓eſt ne a creditorē ꝯueniat̉Secus vero ſi rogauero te vt p̄ſtes ea ei qui nōerat creditor meus. vel ſi tibi. x. legauero vt eaꝓ ticio creditori tuo ſoluas. Nam hͦ caſu riciusāgere poteſt et nō creditor niſi et eius ꝯtemplatione teſtator legauit. vt. ff. e. i. l. ſi cui. §. ticio. ⁊.l. ſeruo legato. §. ſi teſtator. ff. e. iij. l. fideicōmilſo. §. interdum.¶ De verborū ⁊ rerū ſignificationeIctum eſt. sͣ. plene de ꝑſonis et de rebus et de act̓. in quibꝰ ius noſtruꝫ maxime ꝯſiſtit. ſed quia circa v̓borum expoſſtiones et interp̄tatiōes oriūtur multe dubitationes in p̄dictis tractatibꝰ. Ideo ponit de v̓boꝝ et reꝝ ſignificatione. Videndū ergo quidſit verbum. et vn̄ dicat̉. et qͣliter hic accipiat̉.Item quid ſit ſignificare et qualit̓ hic ponat̉ vifuri. poſtea qn̄ ſtandū ſit ſignificationi verboꝝEt qn̄ ſignificatio poſſit artari vel ꝓrogari¶ Eſt aut verbum ꝑſor̄onis cum tꝑibus et modis ſine caſu ſignificatiuū actionis vl̓ paſſionisEt dicit̉ v̓bum a v̓beratū aeris. qd̓ cōmune eſtaccidens omnibꝰ ꝑtibus or̄onis tn̄ ꝓpiū in hac