CC xliij

Filiorum regaliū

Eſt enim doctrina ſcientia doctoris. velmonitoris diſcipulo imꝑtita ¶ Diſciplina ꝟo ē vt dicit beatus Cyprianꝰ.ornata morum correptio. Itaqꝫ puerinon ſolum erudiendi ſunt verbis. ſꝫ etiāſi opus eſt flagellis. Vnde dominus adanimā rudem ſic loquit̉ ſub figura hieruſalem Hiere. vij. Erudire inquit hieruſalem ne forte recedat a te anima mea. ⁊ ponam te deſertam terrā inhabitabilē. vbietiaꝫ iuxta ſeptuaginta interpretes dicit̉aꝑtius: Per omnē dolorem et flagellūerudieris hieruſalē. ¶ Hinc etiā de p̨̄dicta duplici ruditate ac duplici eruditione dicit Auguſtinꝰ in libro de ciuitate dei. xxij. Quis ignorat cum qͣnta veritatis ignorantia quę iam ī infantibꝰ eſtmanifeſta. et cum qͣnta vane cupiditatisabundantia quę incipit apparere in pueris. homo in hanc vitā veniat. ita vt ſi viuere dimittat̉. vt velit et facere quidquidvelit. in omnia vel ī multa facinoꝝ ⁊ flagiciorum genera ꝑueniat. Nam luxuriaiuidia. rapina. īſana gaudia. homicidiapiuria. ⁊ huiꝰ mōdi omnia ab illa radiceerroris ac ꝑuerſi amoriſ oriunt̉. cum quaomnis filius Adam naſcitur. Si diuinagubernatione non omnimodo dānatosdeſerente. nec in ira ſua miſericordias ſuas cōtinente. in ipſis humani generꝭ ſenſibus prohibitio et eruditio cōtra iſtascum quibꝰ naſcunt̉ tenebras vigilant. etcontra hos opponunt̉ impetus. plene tn̄et ipſe laboribus ⁊ doloribꝰ. Quid enimſibi volunt multimodę formidines. quęcohibendis ꝑuulorum adhibent̉ vanitatibus? Quid pędagogi. quid magiſtri.qͥd ferulę. qͥd virgę? Quid enī huiꝰ modipęnis agitur. niſi vt imperitia debelletur⁊ praua cupiditas infirmetur. cū quibuſmalis ī hoc ſęculo viuitur. Quid ē enimꝙ cum labore diſcimus. ſine labore neſcimus. cum labore ſtrenui. ſine labore inertes ſumus? Nonne hinc apparet inquithūana natura velut pondere ſuo ꝓcliuisexiſtat. et quāta ope vt inde liberet̉ indigeat? Deſidia. ſegnicies. pigricia. negli-

gentia. quibus labor fugitur. ſunt vtiqꝫvitiā cum labor ipſe qͥ vtiliſ eſt ſit pęna.hęc Augꝰ. Quoniam ergo puerilis ętasrudis et cōtumax eſt ad diſcendū. et pigra ad bene agendū. prona vero ad malum. ideo recte poſtquā dictū ē. Erudi illos ſtatim ſubiūgit̉: Et curua illos a puericia eoꝝ. Curua inqͣꝫ illos .i. ſubijce iugo domini per obedientiā. et etiam magiſtro ꝑ diſciplinā. De primo dicit̉ Threnoruꝫ. iij. Bonum eſt viro cū portaueritiugum domini ab adoleſcentia ſua. Deſecundo dicit̉ Eccꝭ. vj. Subijce humeꝝtuum ⁊ porta illam. ſcꝫ ſapiētię doctrinā⁊ ne accidieris vinculis eius. id eſt. ne faſtidias vel grauiter feras eius inſtructionem atqꝫ coertionē. Hęc ſunt enim vincula eius. de quibꝰ ibidē poſtea dicitur:Uincula eiꝰ alligatura ſalutarꝭ. Curuainquit eos a puericia. quoniam ętas illatenella flexibilis eſt. ſicut cęra mollis. velarbuſtula nouella. Scd̓m hoc gͦ tā eruditio qͣꝫ curuatio refertur ad vtrāqꝫ. ſcꝫdoctrinam verboꝝ. et diſciplinam morūUel ſpecialiter eruditio refert̉ ad doctrinam. curuatio ad diſciplinam. Un̄ ⁊ dicitur Eccꝭ. xxx. Curua ceruicē eius in iuuentute. quia ſcꝫ arbor vel planta dū adhuc eſt tenera. meliꝰ ad libitū curuatur.cum autē duruerit facilius frangitur qͣꝫcuruetur. Un̄ ſtatim ſubiungit̉: Et tunde latera eius dum infans eſt. ne forte induret ⁊ non credat. id eſt. cōſentiat tibi.cum eū iam adultū et induratū volueriscorrigere. ⁊ erit extūc tibi dolor aīę. qn̄ .ſ.iam non valebis eū corrigere. Hinc etQuintilianꝰ in libro pͦ de oratoria inſtitutionē. Etas inquit hominis tunc maxime formāda eſt cum ſimulandi neſcia eſtac p̨̄cipiētibꝰ facillime cedit. Frangis enīcitiꝰ qͣꝫ corrigas. q̨̄ in prauum duruerūt.hęc ille. Ꝙqꝫ nō ſolum in moribꝰ. ſꝫ etiāī ſciētia ſint erudiēdi a puericia. dr̄ Eccꝭ.vj. Fili a iuuētute tua excipe doctrinā. ⁊ad canos īuenies ſapīaꝫ ¶ Ecōtra ꝟodicit Seneca Lucilio. Turpis ⁊ ridiculoſa res ē elemētariꝰ ſenex. Iuueni ſiqͥdēF 2