Druckschrift 
Commentaria in libros Physicorum Aristotelis secundum viam Albertistarum cum textu
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

PhylicorumAreſtotelis.

rigorē ph̓i. qꝛ talis mutatio eſt de ſubiecto in ſubiectuꝫNec oīs talis eſt ſucceſſiuus. ſꝫ aliquis ſucceſſiuꝰ aliquis inſtātaneus. ideo poteſt ad intētionē ph̓i ītextu motus vl̓r diſtingui a generatione et corruptōne.qꝛ ſcꝫ motus eſt ſucceſſiuꝰ exitus mobilis de potentiaad actū. ſed ex eo motus eſt de ſubiecto in ſubiectū ſꝫgeneratio corruptio ſtꝭ de ſubiecto ī ſubiectū ecōtra corruptio. Aut dd̓m eſt illuminatio ex ꝯſequētieſt mutatio. qꝛ ꝯſequit̉ motū localē illuminātꝭ. ſi accipiat̉ illuminatio ẜm ſe ſine ordine ad motū localē queꝫꝯſequit̉ p̄t dici ꝓprie ſit mutatio. ſꝫ q̄dā diffuſio luminis in corpus illumīabile. ſcꝫ in diaphonū Ad qͣꝫtum dd̓m eſt. duplex eſt negatio. q̄dā eſt extra genushoc eſt extra ſubiectū. ſic negatio opponit̉ affirmatōniꝯtradictorie. Alia eſt negatio in genere phiſico. hoc eſtin ſubiecto. et talis eſt priuatiua. qꝛ priuatio eſt negatioin ſubiecto apto nato. et eo due mutatōnes ſunt int̓terminū affirmatū et negatū. Unde pꝫ. creatio eſtmutatio natural̓. qꝛ ip̄a ē int̓ termīos ꝯtradcōis ſimpl̓r.Incidunt dubiā quoꝝpͥmū eſt. quare ph̓s d̓t mutatōem fieri de ſubiecto ī ſubiectū de forma in formā. tn̄ mutatio ſit de formain formā cuius ſubiectū idem manet Soº ad innuen mutatio ſit de forma in formā abſtractiue accepta. ſꝫ de forma ꝯcretiue in formā. Inter formas em̄trarias eſt motus aut mutatio ẜm eſſe qd̓ hn̄t in ſubiecto. ſubiectū d̓r moueri de vno oppoſitoꝝ ad reliquū ſiue in alteꝝ. igit̉ grā formaꝝ d̓r motus eſſe de ſubiecto inſubiectum. aut de ſubiecto in ſubiectū aut ecōtra.Secūdum dubium eſt.An ſola mutatio que eſt de ſubiecto in ſubiectū ſit motus. Et videt̉ primo. Flā nulla ē mutatio de ſubiecto in ſubiectu. qꝛ oīs mutatio ē de oppoſito in oppoſitum. ſꝫ ſubiectum et ſubiectū hn̄t oppōēm ad īuicemigit̉ ⁊c̄. Scd̓o ſic. ſicut ſe habet ſubiectū ad ſubiectumita ſubiectū ad ſubiectū. ſi ſit motꝰ de ſubiecto īſubiectū etiā erit motus de ſubiecto in ſubiectumet ꝯn̄s ſola mutatio de ſubiecto in ſubiectū eſt motus Soº ſic. qꝛ motꝰ ꝓprie dictus eſt aliqua mutatio. qꝛ in tali motu fit aliqͥd poſt aliud et eſt mutatiode ſubiecto in ſubiectū necͣ ecōtra mutatio de ſubiecto in ſubiectū. et ſint niſi tres ſpēs mutatōnis.igit̉ ſola mutatio eſt de ſubiecto in ſubiectū eſt motus.Ad obiecta in oppoſitū Ad primū dd̓m eſt. argumentū ꝓbat mutatio ē de qͦlibet ſubiecto in qd̓libꝫſubiectū. ſꝫ tn̄ ꝓbat quin ſit de ſubiecto in ſubiectum ſic ſe hn̄t ſunt ꝯtraria Ad ſcd̓m dd̓m eſt. qͣꝫuis ſubiectū et ſubiectū ꝯueniāt in negatōe. ſicut duoſubiecta in affirmatiōe. Diſſil̓e tn̄ eſt in hoc ſubiecta dicūt duas negatōes opponūt̉. ſubiecta vero dicunt formas poſitiuas in quibꝰ p̄t oppō. ideo in ipſispoteſt fieri motus.Tertium dubium eſt.An gn̄atō corruptio ſint motꝰ Et videt̉ pͥmo ſic. qꝛgn̄atio ē entis in pon̄a inqͣꝫtū hmōi. eſt actꝰ gn̄abil̓inqͣꝫtū generabile eſt. igit̉ gn̄atio eſt motus. Scd̓o ſicoīs mutatio ſucceſſiua eſt motus. gn̄atio eſt mutatio ſucceſſiua. qm̄ vbicūqꝫ eſt prius et poſteriꝰ ibi eſt ſucceſſio.

in gn̄atōe eſt prius et poſterius. qꝛ in gn̄atōe ē poſt. in gnatōe eſt ſucceſſio. et ꝯn̄s erit ibi mutatiotꝑalis Tercio in gn̄atōe ſubſtātiali acqͥrit̉ vna forma in materia poſt aliā. aūt ille forme ī eodē inſtāti ſtein materia. aut ī diuerſis. primū. qꝛ tūc ſeq̄ret̉ idēſil̓ eſſꝫ duo entia. qm̄ ſil̓ hꝫ duas formas ſubſtātiales qͣꝝq̄libet dat eſſe ꝑfectū ſubſtātiale. in diuerſis inſtātibꝰ. qꝛ tūc ibi eēt tp̄s mediū ꝯn̄s mēſuret̉ tꝑe eritmutatio ſucceſſiua. eadē ſit de gn̄atōe et corruption. qꝛ ſil̓ fiūt. gn̄atio vniꝰ eſt corruptio alteriꝰ. ſeqͥtur corruptio ſit motus Cōfirmat̉ alteratio vocat̉ gn̄atiooctauo huius ecōtra. ſꝫ alteratio eſt motus ꝓprie dictꝰ.igit̉ gn̄atio ē motꝰ ꝓprie dictꝰ Soº. qm̄ ens mouet̉ illud qd̓ gn̄at̉ ē ens. igit̉ mouet̉. Qaiorptꝫ duabꝰ de cauſis. qͣꝝ vna eſt. qꝛ p̄t tale ens motui ſubici ſicut mobile. Scd̓a eſt. qꝛ ē in loco. Et huius eſt. qꝛ motui p̄t ſubici tale non ens. qꝛ ſi motuiſubijceret̉ ſicut dicunt Auicenna et auerrōis. opteretaūt ſubijceret̉ motui grā materie inqͣꝫtū ſub̓a q̄dā ē. autgrā pͥuatōis eſt in ipſa. primū. qꝛ oīs motus ꝯtinuus eſt diuiſibilis. ſic̄ oꝫ habere mediū et extrema ītermateriā āt formā nihil eſt mediū. et ideo nullus p̄t eſſemotꝰ vniꝰ ad alterā. ſcd̓m. qꝛ pͥuatio vel eſt in ipſaet per pͥuatōem materie d̓r ens. ſic ſeq̄ret̉ granōentis inqͣꝫtum eſt ens ſimpl̓r eſſet aliqͥd ſubiectummotui. vlteriꝰ ſit ſubiectu motui erit ſimpl̓r ſubiectuꝫ. ſic oꝑteret inqͣꝫtū eſt ens ſimpl̓r eſſet qd̓ eſtabſurdū. Et ſi dicat̉ ſubiectū relinquat aptitudineꝫformalē ad actū grā illiꝰ ſupponat̉ motui. iteꝝp̄t. aptitudo illa ſit eēntialit̓ forma ſubſtātialis ſimplex eſt indiuiſibilis. qm̄ qd̓ ſimplex eſt indiuiſibile p̄t intercipi vt ẜm ꝑtē habeat̉. In om̄ī aūt motu exigit̉ hoc. vbi aut forma habita motū ẜm ꝑtē habeat̉et generatio eſt motꝰ. ſꝫ finis motꝰ Si aūt gn̄atio eſt motꝰ. neqꝫ corruptio erit motꝰ eandē rōem Id qd̓ ꝯtrariat̉ motui large ſumpto ꝯtrario vt ſub ſep̄hendat. oppōem ꝯtrarioꝝ et habitꝰ et pͥuatōis oꝫmotū vel qͥete. et oppoſitoꝝ idē ſit genꝰ. gn̄atioopponit̉ corruptiōi ſit in gn̄e motꝰ. ſꝫ mutatōnis ſimplicis erit corruptio in gne motus Alia eſt. qꝛoīs motꝰ ſit actꝰ īꝑfectus ſucceſſiuus. vt in tercio ꝓbatuꝫ eſt indiget ip̄e ſubiecto qd̓ motū deuenit de vno inaliud ꝯtinue. ſi materia ſimplex ſubijceret̉ motui oꝑteret nc̄cario ip̄a motū cōtinue veniret ab vno in alid̓.igit̉ aūt ab vna materia in aliā. aut ab vna forma in aliā pͥmū illud ſit niſi vnū qd̓ ſubijcit̉ gn̄atōi ſimplici ſcd̓m. qꝛ tūc ē ī vna forma et ī alia. fuit actuens et materia ſimpl̓r eſt ens. Alia eſt. ſi materia in pon̄a tm̄ motui ſubijceret̉ et ſufficiens eſſꝫ adtūc natura operet̉ minima q̄reret aliud ſubiectūmotꝰ ſꝫ q̄rit aliud vt manifeſtū eſt. igit̉ ip̄a ſe non poteſt eſſe ſubiectum motus. Preterea materia eſt ſuſceptibilis forme ſubito non interueniente tēpore. ſi igiturtalis materia ſubijceret̉ motui. oporteret oīs motuseſſet ſubito qd̓ eſt falſuꝫ. et ideo diuini ſapientes dicunt. materia eſſet creata ſubito eſt receptibilis formeſubſtātialis creator oīm formis informat ſubito. etſic creauit oīa ſil̓. ſicut aer ad oppoſitōem rectā lūiarꝭ vbicūqꝫ ſit ſil̓ recipit lumē Ad obiecta i oppoſitū Ad pri dd̓m eſt. illa definitio motus dat̉ de motu in cōi.et bn̄ ꝯuenit generatōi. non ſolū dat̉ de motu ꝓpriedicto de ꝓbatū eſt. generatio ſit motus. Ad