Druckschrift 
Commentaria in libros Physicorum Aristotelis secundum viam Albertistarum cum textu
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QuartusC.j Ciber

. tale aūt eſt loci eſſe locū ſi locus eſt forma aut materiatūc em̄ ſꝑ re mota mouet̉ locus ſꝑ erit locus per accidens loci ſe. Sꝫ iſtud ẜm veritate eſt. qꝛ ẜm veritatem locus mouet̉ motu locali ſꝑ. ſꝫ aliqn̄ .ſ. qn̄ loceſt ſicut vas cuius motu mouet̉ id qd̓ eſt in vaſe. ẜmhec ꝟtus rōis in tex. p̄tacte ē ſi locus eſt materia autforma. tūc loci ſe ſꝑ erit locꝰ accn̄s. āt ē veꝝ.Sextum duptum eit.An locus creſcat locato Sol̓o duobꝰ modis aliqͥdd̓r creſcere. vno ſe ſu ſlū corpus creſcit qd̓ extēditur ad maiores dimeſiones. ſic locus creſceret ſi ſignificaret tres dimēſiones ſeparatas ſicut dicebāt antiqͥ.Alio modo creſcit aliqͥd accn̄s qꝛ ſcꝫ accipit accn̄smaiores dimēſiones ſic̄ locus creſcit creſcēte locato. qꝛlocus extendit̉ ad extēſionē ſui locati. ſit ceſſioneꝫqꝛ corpꝰ locās cedit corꝑi locato ſic accn̄s creſcit loc Poſt hec āt accipiēdū eſt quot modis aliudin alio dicitur: vno qͥdē igit̉. ſicut digitusin manu. oīno pars in toto eſt Alio veroſicut totū in ꝑtibꝰ. em̄ preter ꝑtes ē totumAlio ſicut in aīali. oīno ſicut ſpēs ī genere Alio vero ſicut genꝰ in ſpē. et oīno ꝑs ſpeciei in ſpēi rōne Adhuc ſicut ſanitas in calidiset frigidis. oīno ſpēs in materia Adhuc ſicutin rege qui grecorū. et oīno motū in primo motiuo. Amplius ſicut in optimo et oīno in fine.Hoc aūt eſt cuius fit. Oīm aūt maxime proprium eſt ſicut in vaſe. omnino in loco Iſtud eſt capl̓m tertiū in quo ph̓s determinat de modis eſſendi in. et diuidit̉ pn̄s capl̓m in tres ꝑtes. In qͣꝝpͥma facit qd̓ dictū eſt. In ſcd̓a mouet vnā dubitatiōeibi. dubitabit aūt aliqͥs. In tertia ſoluit. ex moīs eſſendiin rōem zenonis. ibi. aūt zeno. Dicit igit̉ ph̓s qͣꝫtiad pͥmā ꝑtē huius capl̓i octo ſunt modi eēndi in. facit ph̓s. vt cognoſcat̉ ille modꝰ aliqͥd eſt ī loco. qꝛille modus p̄t optime ꝯgnoſci per dr̄am ab alijs modiseſſendi in. qͦꝝ pͥmus eſt ꝑs integralis eſt in ſuo toto vtparies in domo. digitus in manu. Scd̓s eſt quo totūintegrale eſt in ſuis ꝑtibꝰ. vt domꝰ in tecto parietibꝰ. etfundamēto. qꝛ totū tale eſt aliud qͣꝫ ꝑtes ſil̓ ſumpte.Tertius eſt quo ſpēs eſt in gn̄e. vt in aīali vl̓r ſicutinferius eſt in ſuo ſuꝑiori. quartus genus eſt in ſpē. etvl̓r ſicut id qd̓ eſt eēntial̓ ꝑs ſpēi in definitōe ſpei ē ꝑtesāt ſpēi ſunt genus drā. ſic aīal eſt in hoīe. quintꝰ eſtſicut ſanitas eſt in ꝯplexione calidorū frigidorū vl̓ſicut forma eſt in materia. iſti qͥnqꝫ modi ſciunt̉ ex ꝯꝑatione ad id cuius eſt forma ecōuerſo. Forma ei aut ērei aūt rōnis tn̄ ē abſtracta de re. ſi fuerit res. autparat̉ ad materiā ſimpl̓r. et ſic eſt quintus modus eēndiin. ille modus ꝯuertit̉. qꝛ eſt aliqͦ materia informa. materia ſit id qd̓ ſubſtat. aut ad materiā ſub diuerſitate ꝑtiū exiſtentē tūc eſt pͥmus modus et ſecūdꝰqm̄ ille modus ꝯuertit̉. qꝛ ſicut totū vnit ꝑtes. ita ꝑtesdāt ītegrale ꝯplemētū toti Si āt fuerit forma ẜm rōem eſt p̄dicamētalis. tūc eſt tertius qͣrtus. qꝛ ſicut ſpēseſt in habitu generis ita genus ẜm in ſpēbꝰ determīanōeꝫ accipit in illis. Sextus modꝰ eſt ꝓprius. ſꝫ po

tius ẜm metaphorā dictus. ſicut regimē aut gubernatiogrecorū exiſtit in rege grecorū. et vl̓iter loquēdo ſicut aliquid eſt in ſua mouēte et efficientē. Et hic modus ēduplex. qꝛ aliqn̄ mouēs eſt intrinſecū. aliqn̄ extrinſecūqn̄ em̄ eſt extrinſecū tūc effectus d̓r eſſe in illo qꝛ ē in eiꝰptāte. ſicut d̓r ſalus infirmi in medico. aliqn̄ eſt intrinſecum qn̄ ſcꝫ forma ē motrix ẜm locū. vt aīa ī corꝑe. dein mūdo. et tūc id qd̓ d̓r ineſſe eſt regēs moues ꝯtinens. id cui d̓r ineſſe eſt ꝯtentū motū rectū. Septimus modus eſt quo aliqͥd d̓r eſſe in alio ſicut in optimoet vl̓r loquēdo ſicut d̓r eſſe id qd̓ eſt ad finē in ſuo fine. etiſte modus magis eſt vicinus illi quo aliquid dicit̉ eſſein loco qͣꝫ ille qui preceſſit īmediate. Octauus eſt locatum eſt in loco. vt vinū in vaſe. vl̓r ſicut locatu eſt in loco. et iſte eſt pͥncipaliſſimus et de eo eſt hic ad ꝓpoſitumſolū. qꝛ valet ad ꝑſcrutandū definitōem loci Et ſumuntmodi iſti inhis ꝟſibꝰ. Inſunt ꝑs totū ſpēs genus calorigni. Rex in regno res in fine locoqꝫ locatum Pubitauit aūt aliquis. vtꝝ vnū et idē aliudeſſe in ſeipſo. cōtingit aut nihil ſꝫ oīa aut nuſqͣꝫaut in alio eſſe. Dupliciter aūt hoc eſt. aut ẜmſe. aut ẜm alterū. em̄ ſint quedā ꝑtes totiꝰet hoc in illis et illa in hoc̄. dicet̉ totū in ſeipſoeſſe. Dicit̉ aūt et ẜm ꝑtes vt albū. qꝛ ſuꝑficiesalba et ſciens. qꝛ rationatiuū Amphora quidēigit̉ erit in ſeip̄a neqꝫ vinū. vini aūt amphora erit. Qd̓ nāqꝫ eſt in alio et in quo eſt. vtraqꝫeiuſdem ꝑtes ſunt idem. Sic quidē igit̉ cōtingit quidem aliqͥd in ſeipſoIſta eſt ſcd̓a ꝑs huiꝰ capl̓i in ph̓s mouet vnā dubitationē circa octauū modū eēndi in. eſt iſta. An vnuꝫ etidē poſſet eſſe in ſeip̄o. aut nihil idē in ſeip̄o eſſe p̄t. ſꝫ oīanuſqͣꝫ ſunt. aut in alijs a ſeip̄is. et mouet iſtā q̄ſtionē duabus de cauſis. Quaꝝ prima eſt. vt explicent̉ mōi eēndiin. Scd̓a ad intelligendū dcm̄ anaxagore dixit de infinito fulciret ſeip̄m. ſic̄ infinitū eēt in ſeipſo. Areſto.igit̉ ſoluēs hāc dubitatōem. d̓t duobꝰ modis aliqͥd d̓reſſe in alio. vnoº ẜm ſe. ſic īpoſſibile eſt idē eſſe in ſeip̄oAlio modo ẜm alterū qd̓ tn̄ ineſt ei et ſic poſſibile ē ideꝫeſſe in ſeip̄o. ſicut ꝑtes aliqͣ ſunt totius. ꝯuenit totūdenoīari ab vna ſuaꝝ ꝑtiū. id qd̓ ineſt ꝑti ꝯuenit ẜm alterū ineſſe ſibi. qꝛ totū denoīat̉ a ꝑte. et totū eſt in ꝑtibuset ecōuerſo. et ideo dicet̉ totū eſſe in ſeip̄o. exēpli grā. vttotus dicit̉ albꝰ ꝓpter corpus albū. corpus d̓r albūqꝛ ſuꝑficies eſt alba. Sil̓r totus d̓r ſciēs. qꝛ rōnatiuūeius eſt ſciens. et albū ſint idē. albū ineſtꝯuenit albū ineē ſibi ſe ſꝫ alterū a totū denominat̉. Et anphora vini ē in anphora vini qꝛ āphoravini p̄t accipi toto qd̓ ꝯſtituit̉ ex vino anphora ſicuttrito ſermone dicere ſolemꝰ. iſte hꝫ decē dolia. intelligimus habeat decē dolia vini. qꝛ doliū aūt anphoraſueuit accipi dolio aūt anphora vinis plena Totū igꝯpoſitū ex dolio et vino noīat̉ noīe dolij qd̓ tn̄ eſt ſolumꝑs illiꝰ totius. Si em̄ querat̉ ab aliquo in quo ſunt dolia ſua. dicit in vaſis ſuis. quia accepit dolium proy menſurato per doliū. hoc dicit eſſe in dolijs ſuntvaſa. ſic dicimus aliquis potauit ſex amphoras vini. tn̄ manifeſtū eſt. non bibit vaſa. ſꝫ vinū qd̓ eſt pavas mēſuratū. vnde vinū denoīat̉ noīe vaſis. ſic̄ tm

6I

5

iOoxi ii

R

426