LiberSeludus

nentia. Cum aūt materia phyſicaliū motui ſubijcit̉ nō deſcribitur materia. ꝙ ſit ex qua eſt res. vel que eſt in re ſubiecta vel ſubſtans forme. qͥa eo modo materia eſt in ingenerabilibus ⁊ forte etiam in ſubſtantijs ſeparatis. ⁊ de tali materia loquendum nō eſt in propoſito. quoniā illa. autnon eſt ſubiecta priuatōni. aut priuatio eſt in talibus peralium modū qͣꝫ ſit in rebus generatis ⁊ corruptis. Dicit̉aūt ex qua fit aliquid ſcꝫ compoſitū. quoniā materia nulIam habet cauſalitatem reſpectu forme niſi per accidens.ſed compoſitum fit proprie ⁊ ſuper ipſum ſtat actus efficientis ⁊ reſpectu illius materia eſt cauſa. ⁊ hoc modo qͦipſa eſt cauſa ⁊ principiū cognoſcendi ip̄m. qͥa phyficalianon cognoſcunt̉ niſi cognoſcatur eoꝝ materia eo ꝙ ip̄a ſūtcum materia concepta. Nec tamen putare debet aliquis.ꝙ materia ſola ſit cognitōnis principiū. ita ꝙ ex ipſa ſolacognoſcatur compoſitum. ſed potius ſicut cauſa eſt ita etiam eſt principium cognitōnis. Eſt autem cauſa ſubiectaforme. ⁊ hoc modo cognoſcitur eſſe per ip̄am. qͥa ſi aliquisvelit cognoſcere illud vel hoc compoſitum non cognoſcitip̄m niſi per cauſam huius vel illius determinatā. ⁊ compoſitum in genere cognoſcit per cauſam in genere. igituroportet ꝙ ſit cauſa que eſt principium cognitōnis huiꝰ vl̓illius. ⁊ cauſa eſt principium cognoſcendi compoſituꝫ ſitcauſa compoſiti. Non eſt autem cauſa illius vel illius ī genere materia ip̄a niſi ſubſtans forme huic vl̓ illi vel formeſimpliciter. igitur hoc modo ⁊ non aliter erit ip̄a principiūcognoſcendi compoſitum hoc vel illud vel compoſitumſimpliciter ſicut etiam ip̄a eſt prius compoſito. ⁊ qd̓ priuseſt alio ⁊ eſſentiale ip̄i eſt principium cognoſcēdi ip̄m hocmodo quo eſt prius ⁊ principium eſſentiale. hec dominꝰAlbertus in cōmento phyſicoꝝ. Et qd̓ additur in materie deſcriptōne ex qua fit aliquid cum inſit. eſt propter pͥuatōnem que non manet in toto cōpoſito. cum ip̄a abijciatur. Etiam ad differentiam illoꝝ que fiunt ex ſeip̄is. ſicut ex puero fit vir. ⁊ ex mane fit meridies. In talibꝰ enimhec prepoſitio ex non notat cauſalitateꝫ ſiue materiale pͥncipium. ſed ordinem. Et eſt notandum ꝙ aliquando ſolamateria ſufficit vt cum forma conſtituat totum compoſitum. ſicut ē in elementis. aliquando auteꝫ non ſufficit materia ſola. ſed oportet eam eſſe diſpoſitam ⁊ illa diſpoſitiofit per materias diuerſarum rerum coniunctas. ⁊ illi materie aliquando ſufficit coniunctio tm̄ ſicut ſingularia hominū conſtituunt exercitū ⁊ coniunctio domoꝝ conſtituitciuitatem aliquando auteꝫ oportet cum coniunctōne eſſecompoſitōnem diſſimiliū ſpecieꝝ. ſicut eſt in coniunctōneet compoſitōne lapidum ⁊ lignoꝝ ad conſtitutōnē domꝰAliquādo auteꝫ cum coniunctōne et compoſitōne adeſſeconuerſionem ⁊ alteratōnem coniunctoꝝ ⁊ compoſitoruꝫſicut ſit in artificiali compoſitōne in electuario ⁊ tiriaca ⁊in naturali conſtitutōne animaliū ex elementis. quia nonſufficit ſola elementoꝝ coniunctio. nec ſola compoſitio inmodo contingendi ſe ad figuram hāc vel illam. vt ex hocſufficienter eſſe habeant generata. niſi alia agant in alia. etalia patiantur ab alijs. donec ex his quieſcentibus in actōne proueniat qualitas vna mixti ex eis que dicitur cōplexio. Eſt enim complexio qualitas vna proueniens ex reciproca actione ⁊ paſſione qualitatū contrariaꝝ in corporibus mixtis. vnd̓ in omnibus taliter mixtis oportꝫ poſtconiunctōnem ⁊ compoſitōneꝫ eſſe moram temporis. vtea que coniuncta ſunt ⁊ compoſita reducantur in vnumactum mixti. ⁊ ideo electuaria ⁊ tiriaca non ſtatim cōuenientia ſunt quando ſunt coniuncta ⁊ ex ſpeciebus compo

ſita. niſi prius ſit tempus proportionatuꝫ in quo vna ſpecies egerit in aliam. ⁊ alterauerit ipſaꝫ. ⁊ ſic alterata ab eaad formam electuarij ⁊ tiriace que eſt qualitas vna conſimilis quodam modo omnibus virtutibus particularitatis mixtorum in ip̄is. ⁊ ſic etiaꝫ fit operatio talium ex participatōne omniū virtutū que ſunt rerum mixtarū. qꝛ mixta per formas eſſentiales manēt in mixtura. ſꝫ qualitatesmiſcibilium ⁊ accidentia per quoꝝ reciprocam actionempatiuntur conuerſionem mutantur ⁊ conuertuntur cumamittunt excellentias ſuas quas habebāt ſimplicia. ⁊ trāſeant ad mediū quod competit mixture. ⁊ de hac materiapatebit latius in pͥº libro de generatōe ⁊ corruptōe in capitulo de mixtionē. Sciendū tamen eſt ꝙ triplex ē materia. quoniā quedam eſt materia circa quam. vt obiectūalicuius potentie. vt obiectū viſus dicitur materia circaquam reſpectu potentie talis. Alia eſt materia in qua. ſicut humores ſunt materia in qua ſanitatis. ⁊ vnumquodqꝫ ſubiectum reſpectu ſuoꝝ accidentium. ⁊ ad hanc materiam reducitur materia rerum artificialium. que non eſtproprie materia ex qua ſed in qua. ⁊ licet ph̓s de talierēplificet in littera. hoc tamen eſt ſolum inqͣꝫtum talis materia ſimilitudinem habet cum materia ex qua Alia eſt materia ex qua q̄ ē altera pars compoſiti rei ſubſtantialis. etilla proprie habet ratōnem materie. ⁊ deſcriptio prius data ſolum tali materie conuenit ⁊ non alijs. licet non cōueniat vniuerſaliter cuilibet materie ex qua. Nam ip̄a materia ex qua eſt duplex. quia quedam eſt ſpiritualis ſiue incorporalis que reperitur in ſubſtantijs ſpiritualibus vt īintelligentijs quāqͣꝫ non propria. Alia eſt corporalis. et illa eſt duplex. quia quedam eſt que non precedit forma. ⁊in ea non acquiritur forma per motū. ſicut eſt materia corporum celeſtium. Alia eſt que precedit formā in compoſitione rei in qua forma acquiritur per motum. ſicut eſt materia generabilium ⁊ corruptibilium ⁊ de talidatur deſcriptio prius poſita. Sed diceres omnis materia ex quaeſt materia in qua. igitur ſi deſcriptio materie conueniatmaterie ex qua. etiam debet conuenire materie in qua. qͥamateria ex qua fit totum compoſitum etiā eſt materia inqua reſpectu forme. Ad hoc dicendū eſt. qͣꝫuis iſta deſcriptio alicui conuenire poſſet qd̓ eſt materiam qua cum materia ex qua ⁊ in qua qn̄qꝫ cōincidūt. tamen iſta deſcriptōnon conuenit materie in qua vt hmōi. quia ſic conueniret omni materie in qua quod eſt falſum. qm̄ non conuenit materie in qua que eſt ſubiectū accidentiū. ſed cōuenitmaterie ex qua vt hmōi. Et ſic patet declaratio deſcriptionis ſiue definitōnis materie. inqͣꝫtum ſe habet in ratōnecauſe. ſed in rōne principij tranſmutatōnis data eſt in primo huius. Secūda pars maioris tangit diuerſa nominaip̄ius forma. ſcꝫ ꝙ dicitur ſpecies. exempluꝫ. ⁊ ratō ip̄iusqd̓ qͥd erat eſſe. dicit̉ em̄ ſpecies inqͣꝫtum terminat materiāDe iſtis nominibꝰ habitū eſt in primo huius. vt eius qd̓eſt diapaſon genus ꝓpinquum eſt ꝓportio dupli que eſtduoꝝ ad vnū. ⁊ genus illius ꝓportōnis qd̓ ꝯtinet genꝰ dictum eſt numerus ſonorus. ⁊ illius eſt genus qd̓ eſt numerus. ⁊ vltimū genus eſt forma ꝓportionis in genere illo. Forma enim proprie loquendo que cum habita fueritper motum in materia tunc conſtituit ſpeciem ẜm eſſe ī rebus naturalibus. dicitur proprie eſſentia. quia eius actꝰeffectus ⁊ operatio propria in materia eſt eſſe actuale cōpoſiti. quod fluit ab eſſentia que eſt forma rei. ſicut lucerefluit a luce. q̄ nō differūt ab inuicē niſi ẜm rōeꝫ ⁊ eēntia venit in materiā ꝑ motū. qꝛ ip̄a nō eſt in materia actu ante

jC

G.g. §. 5o1

Avxc.j.

E

T.

.q.