¶ Periarmenias
vero ꝙ vl̓ p̄dicat̉. id qͦd ē vl̓e vl̓r p̄dicari n̄ ē veꝝ Nulla enī affirmato eritin qua de vniuerſali p̄dicato vl̓r p̄dicetur. vt omīs hō eſt oē anīalOppoiautē affirmatiōꝫ negatiōi dico ꝯtradictori q̄ vl̓ it̓ ſignificat ei q̄ nō vl̓ iter.vt oīs hō albus ē nō oīs hō albus ē.et quidā hō albꝰ eſt nullꝰ hō albꝰ eſt.Quoniā anteꝫ enuntiare et quid eſtIſte eſt alius tractatꝰ iſtiꝰ libri in qͦ. p. determinat d̓ qͣdā paſſiōe intrīſeca enūciatiōis q̄ eſt oppoſitio. Et diuidit̉ iſte tractatus in tria capitula. ī qͦꝝ prīo d̓termīat de oppōe. ẜm ſe. In ſcd̓ode ſpēbus opōis. ⁊ ī tercio ꝓbat īcidētalit̓ ꝙ nōoīa eueniūt ex neceſſitate. ſcd̓m ibi Cōtrarie ꝟoterciū ibi Q aūt. Primū capitulū diuidit̉ induas ꝑtes pͥncipales In pͥma ꝑte determīat d̓oppōe ons eā ineē ꝓpōībus. In ſcd̓a ꝑte pōitvna diuiſiōꝫ rerū q̄ vꝫ ad declaratiōꝫ ſpeꝝ oppoſitiōis. ſcd̓a ibi Qm̄ aūt. pͥmo in duo ⁊ pōitqͣttuor mōs enūciandi. ſcd̓o poīt diffinitiōemoppōis ſub noī cōtradictiōis ibi. Et ē cōtradictio Quō ad pͥmū d̓t ꝙ qͣttuor mōis cōtingitenūciare pͥmo cōtīgit enuciare qd̓ verū eſt eſſe.ſic enuciat̉ verū eſſe Cōtingit etiā eniciare nōeſſe qd̓ eſt. ſic ſi dicat̉ deus nō eſt. ibi enūciat̉ illud qd̓ eſt. nō eē Contīgit tercio ennciare illudeſſe qd̓ tn̄ nō eſt. vt ſi dicat̉ chimera ē. Quartoꝯtigit enūciare nō eſſe qd̓ nō eſt vt ſi dicat̉ chimera nō eſt. ⁊ ſic iſtud ꝯtingit circa tēpus pn̄sita ꝯtīgit circa ea q̄ ſunt extra tēpus pn̄s .i. circapreteritū ⁊ futuꝝ. Et ſic ẜm oēm dr̄am temꝑisꝯtīgit id negare qd̓ qͥs affirmauerit ⁊ ecōtra qd̓quis negauerit ꝯtīgit affirmare Quare manifeſtū eſt ⁊ correlarie infert̉ ꝙ omī affirmatiōi ēnegacio oppoſita ⁊ omī negatiōi affirmatio¶ Et eſt cōtradictio. In iſta ꝑte ariſtoteles diffinit oppōꝫ q̄ eſt gen ſb̓ noīe ſue potiſſime ſpēi q̄ ē ꝯdictio. ꝙ ꝯtradictio ē affirmatio ⁊negatio oppoſite: ⁊ ſpecificat dices dico aūt aſfirmatiōꝫ oppōi negatiōi ſuple illi q̄ eſt eiuſdēſuple p̄dicati de eodē ſubiecto. nō eqͥuoce accepto. qͥa nō ſufficit ꝙ ſb̓iectū vl̓ etꝭ p̄dicatū in affirmatīa ⁊ negatīa ſint idē ẜm vocē tm̄. ſꝫ oꝫ ꝙetꝭ ẜm rē ſigͣtaꝫ. reqͥrūt̉ etꝭ ad ꝯtradictiōꝫ alia q̄d̓termīata ſunt circa ſophiſticas īportunitatesargumtoruꝫ in pͥmo elencoꝝ. ſcꝫ vbi poſita eſtdiffinitio elenchi qui ē ſylogiſmꝰ ꝯtradictiōis.¶ Tūc ibi Quoniā autē ſunt hec quidēCon̄r ph̓s diuidit oppōeꝫ in ſuas ſpēs. Et pōtdiuidi in duo. Prīo poīt diuiſionē reꝝ que ēpambularꝭ ad hͦ prīcipale ꝓpoſitū. Scd̓o po
ſita diuiſione enumerat oppōnis ſpēs. ſiue numerū ſpēꝝ infert. Scd̓a ibi. ſi gͦ vl̓r. Prīa induo. Prīo facit qd̓ dictū eſt. Scd̓o ex his infert vnū correlariū. Scd̓a ibi. Ncc̄e eſt auteꝫQuo ad primuꝫ dicit. ꝙ de nūcro reꝝ hec. l. qdaꝫ ſunt vniu̓ſalia. Illa ꝟo ſunt ſingularia .i.ſb̓iectoꝝ in enūciatōibus. alia ſunt vl̓ia. aliaſingularia. Dico āt exponēdo ꝙ vl̓e eſt illudqd̓ natū eſt de pluribus p̄dicari. ſꝫ ſingl̓are qd̓nō eſt aptū natū predicari de pluribꝰ ſꝫ de vnoſolo. cuiꝰ exemplū eſt. vt hō eſt quid vniu̓ſale.ſed plato eſt de numero eoꝝ que ſunt ſingl̓aria¶ Tunc ibi. Neceſſe eſt autemHic ex dictꝭ infert correlariū dicēs. ꝙ igit̉ neceſſe ē enuciare q̄m̄ eſt. vel nō eſt. aliqn̄ in hisq̄ ſunt vl̓ia. ⁊ aliqn̄ in his q̄ ſunt ſingularia¶ Tunc ibi. Si ergo vniuerſaliter.In iſta ꝑte ex dictis infert numerū ſpēꝝ oppōnis oſtendēdo q̄ ſunt oppōis ſpēs. Et diuidit̉in tres ꝑtes ẜm ꝙ declarat tres ſpēs oppōnis.ſcd̓a ibi Qn̄qꝫ aūt. tercia ibi Oppōi aūt Quoad pͥmū dicit ſi aliqͥs enūciat vniuſaliter in termis vniuerſalibꝰ qm̄ eſt vl̓ vt nō eſt .i. eē ⁊ noneſſe. tūc̄ ꝓpōes ſūt ꝯrie .i. ꝓpōes pͣrie ſunt vl̓esaffirmatiue ⁊ vniuerſales negatīe eiuſdē ſubiecti ⁊ eiuſdē predicati Et ita exponit dictū ſuuꝫp. dicens Dico aūt enūciatiōꝫ vniuerſaleꝫ fieriin vniuerſali ſubiecto. ſic ſunt iſte due enuciationes. omīs homo eſt albꝰ nullus hō eſt albꝰ.¶ Tunc ibi Qn̄ autē. In iſta ꝑte on̄ditque ſit oppō ſub cōtrarietatis Et diuiditur induo pͥmo facit hoc. ſcd̓o remanꝫ q̄dam dubiaibi Om̄īs em̄. Quo ad pͥmū dicit ſic ꝙ qn̄ aliquis enūtiat eſſe ⁊ nō eſſe in termīs vniuſalibꝰnō vniuerſaliter tūc ꝓpōes nō erū ꝯtrarie. queaūt ſignificātur eſt .i. ꝯtīgit eē ꝯtraria .i. ꝓpōēsque fiut in termīs cōmunibꝰ ꝑ ſingna vniuerſalia cōtrariātur Dico aūt nō vl̓ iter enūciare inhis q̄ ſunt vniuerſalia ſic in his ꝓpōibus hōeſt albus hō non eſt albus. Cuꝫ em̄ hō ſit vniuerſale quoddā enunciās tn̄ nō vtitur ipſo vniuerſaliter in enūciatiōe. vn̄. p. vult innuē in hͦtextu. ꝙ ſubcōtrarie ꝓpōnes ſunt ꝑticulares ſiue indiffinite affirmatiue ⁊ ꝑticulares ſiue indiffinite negatiue eiuſdē ſubieccī ⁊ eiuſdē p̄dicati. vt qͥdaꝫ hō eſt albus. quidaꝫ hō non eſt albus homo eſt albus homo nō eſt albus.¶ Tunc ibi. Oīs nāqꝫ n̄ vniuerſale.Hic remouet. p. duo dubia dicens primo ꝙomnis non eſt vniuerſale quoddam. ſed cōſignificat vniuerſaliter .i. denotat ſubiectu cōmuſeaccipi ꝓ oībꝰ ſuis ſuppoſitꝭ. vt cū dicimꝰ omīshō currit. Et qͥa ſuꝑiꝰ ī diffinitiōe oppōis ꝯͣrie