Druckschrift 
Commentaria in Porphyrium, Aristotelem et Gilbertum Porretanum secundum viam Albertistarum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Primus

p̄t ſignificari vt ſignū ſuūp̄ius ẜm diuerſa eiꝰeſſe. ita ip̄a ẜm eſſe qd̓ haꝫ in aīa ſit ſignū ſuiẜm qd̓ hꝫ ī ſe ipſa ẜm qd̓ hꝫ ī voce ſit ſig ſuūpius ẜm eſſe ꝯceptōis Scd̓m duⁿeſt ꝓpt̓ qͥd voces ſigͥficatīe ſunt note taliū paſſionū. Solutio Alberti. qꝛ voces articulatep̄n̄t formari niſi ab intelligente ꝯcipiente. recipiente paſſionē rei. formā ſil̓itudinē reicognite. ergo voces articulate a tali ꝯſtituūt̉intellectu. qui ꝯſtituit eas niſi ad ſpēm rei. paſſionē quā a re ꝯcepit. vox igr̄ quam ſic reiſignificāde īponit. nota eſt paſſionis anime. etſic bene dicit̉ ea que ſunt in voce a tali intellectū inſtituta ad ſignificādū. ſunt note paſſio eaꝝ que a rebꝰ ſunt genite Res enī ſpēm ſuam genetat in aīa. intellectꝰ illa ſpecie informatus. ꝯſtituit vocē ſignificatiuā tal̓ cōceptintellectus. Et ſic ip̄a eſt ſignū ſimilitudo reiin aure audientis. Et nota paſſiōis aīe in oredicētes. Terciū dubiū. qͣre voces ſcriptaſunt inuenta. Soluꝰ ex quo ē aīal ſociale etpoliticū vult alteri ꝯceptus ſuos manifeſtare.Tum ad vite auxilia ab his quibꝰ cōicat ꝓcuranda. Tum ad mutuo ſe in noticiā veritatisintelligibilis exitandū. Et ergo p̄ter ſigna nocionalia ad intra rerū ſignificatiua. fuerūt aliaquedā ſigna exteriora ncc̄ia quibꝰ cōceptꝰ nacōnales ad alios dirigi poſſint ītīari. ſuntvoces ſcripta. voces quidā qͣꝫtū ad pn̄tes loco tꝑe qui illas audire poſſunt. Scripta aūtpropter abſentes aut loco aut tꝑe voces audire non p̄n̄t. cum ꝯceptus intellectualis extendit ſe ad omē tempꝰ ad omēꝫ locū vtpoteabſtrahens ab hic nūc oportuit multa ſcripto ītimare. vn̄ brutis quoꝝ cognitio ē ſenſitīatm̄ contracta ad hic nūc ꝯuenit ſignificaᵉſcripti. ſed vocis. ꝟo vtriſqꝫ propt̓ cās dictas ncc̄io vtit̉ Si ꝟo eſſꝫ aīal ſolitariū. tūcſuffice̓t ſibi pͥma repn̄tatio eſt rei ꝯceptumapud intellectu genitū a re ip̄a. Quartū dubiū. quo dr̄nt̓ voces ſignificatiuas ad placituꝫꝯſidēat grāmaticꝰ logicus Soluº logicꝰ easꝯſiderat inqͣꝫtum ſunt note ꝯceptuū aīe. illos ad res reſerūtur. Grāmaticus ꝟo cōſiderateas ẜm ſunt ſigna reꝝ īmediate. ergo dic̄nomē ſignificat ſubſtantiā cn̄ qualitate. logit̉ꝰvero eſt vox ſignificas ad placitū. Quaē ip̄enon preſupponit iſta a grāmatica ſufficiēt̓ determinata. ſed explanat ea per proprias diffinitiones. Quintū dubiū eſt. vtruꝫ voces inſignificando mutetur tranſmutata re ip̄a cuiꝰſunt mediata ſigna. Solutio non. quia vtdicit Ph̓us in predicamentis eadem omino

oratio qn̄qꝫ eſt vera. quādoqͣꝫ eſt falſa. ergo dictiones orationis que quādoqꝫ eſt vera. qn̄qꝫeſt falſa. idem ſignificant. tamen in re que ſignificat̉ per ipſas dictiones eſt tranſmutatio vtpatꝫ de hac oratione. ſortes ſedet. quia quandohec eſt vera falſa. circa ſedē ē trāſmutatio ergoin ſignificando non mutatur facta mutationein re. Et iſtud manifeſtius patet. Quia multiſunt actus qui quādoqꝫ ſunt quā doqꝫ ſuntſicut dormire curre̓ diſputare ſi ergo voces illos ſignificates mutarent̉ propter mutationēiſtarū rerum. voces iſte multotiens eſſent nonſignificatīe. oporteret eas multotiēs imponere ad ſignificandū. Si dicas ſignū ſignatuꝫunt correlatiua. igitur mutata re que eſt ſignatum. mutari debet et vox que eſt eiꝰ ſignum.icendū eſt. res ẜm exiſtit non eſt ſignatūp̄ius vocis vt probat argumentuꝫ. ſed ẜmpͥa reſpreſentatur per paſſionem anime ſiueeptum. Et cum res vt intelligitur manet intranſmutata ſimiliter ſpecies ſiue paſſio anime ſequitur etiā ſignificatio vocis intranſmutata manet. vn̄ per eandem ſpeciem cognoſcimus eſſentiā. eandē ſcientiā habemus de eaquando exiſtit quando non exiſtit quare. p.dicit de his que frequenter ſunt poſſumꝰ habere demonſtrationē etiaꝫ quando non ſunt. vl̓fiunt. eandem ſcientiaꝫ ſicut quando ſunt.cluditur bn̄ res vt ſignificātur per vocē. nontranſmutantur qualecūqꝫ tranſmutatione. facta in re vt exiſtit. ita nec vox trāſmutatur inſignificando. Sextum dubium. vtrum differentia iſtorum ſignorum ſignatorum in textu ſit bene poſita. Et videt̉ primo non. quiavoces ſignificant idem apud om̄es. ergo incōueniēt̓ dictum eſt ſignificant ad placitū. Antecedens probatur. quia quod eſt a natura. eſtidem apud omnes. ſed vox ſignificatiua eſt ſignum naturale. ergo ſignificat idem apud om̄sMinor probatur. quia cuiuſlibet ꝟtutis naturalis eſt aliquod inſtrumentuꝫ naturale. ſedꝟtus interpretatīa ē ꝟtus naturalis hoī.ſit al̓ ſociale volēs alijs expͥme̓ ꝯceptꝰ qͦs apd̓ſe hꝫ. ergo vox ſignificatiua que eſt inſtrumētūillius ꝟtutis naturalis eſt natural̓. Soluº ſic.Quia paſſiones aīe inqͣꝫtum ſunt ſigna. et resinqͣꝫtum ſunt ſignate ſunt eedem apud omnes.nam eadem paſſio anime apud quoſcūqꝫ concipientes re pn̄tat eandem rem. ſicut ſi quiscepit quid eſt homo quicunqꝫ aliud apprehendit qͣꝫ ītelligit hoīeꝫ. Et ē ex eo. qꝛ cognitio ſit per aliquā ſil̓itudineꝫ impreſſam a re