Druckschrift 
Commentaria in Porphyrium, Aristotelem et Gilbertum Porretanum secundum viam Albertistarum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Sex principiā

Hic ponit ꝓprietatē propͥe propriā dicens.videt̉ ꝓpriū poſitōis ſub̓e maxime aſſiſtē inter ea aſſiſtūt ꝓpͥe qd̓ oſtēdit̉ diffinitionēpoſitōis eſt. Poſitio eſt natural̓ ſub̓e ẜm hācvl̓ illā poſitōꝫ ordo. ſicut natural̓ ordo ẜm ſeſſionē ē ſeſſio natural̓ ordo ẜm ſtationē ē ſtatio ſic de alijs. iſta āt naturalis ordinatio vl̓a pͥncipio cōpoſicōis ſub̓e innata ē. aut innata eſt a ꝯſuetu motu nature a pͥncipio ꝯpoſitionis. ſicut in aſpero leni equalibꝰ ẜm ſuꝑficiē. vl̓ ineqͣlibꝰ ẜm eandē ſicut plana hiſpidadicimꝰ. aliqͣ a nature aūt motu vt flexura membroꝝ ſicut eſt ſeſſio vl̓ ſtatio alia hmōi. ag ꝓprie ꝓpriū ēˢ ſeqͥt̉ qͥcqͥd ꝓxīeint̓ aſſiſtētia aſſiſtens ē illd̓ ẜm ꝟitatē poſitō ē Circa p̄dicta ſunt dubia PrimūSeſt circa ſcd̓am ꝓpͥetatē poſitōis in dr̄ nonſuſcipit magis minus an ſit vera. Et videtur pͥmo no. qꝛ rectū curuū ſunt poſitōes. ſil̓r aſperū lene tn̄ ſuſcipiūt magis minus. qꝛ recipiūt ꝯꝑatōeꝫ vt rectū. rectiꝰ rectiſſi. cnruū. curuiꝰ. curuiſſimū. Scd̓o ſupra iuſra dicūtur poſitōes. tn̄ ſuſcipiūt magꝭet minꝰ qꝛ vnū p̄t eſſe magis ſurſuꝫ qͣꝫ reliquū Solutio ſic. qꝛ ſuſceptio magis minꝰmunit̓ cauſat̉. a depuratōe ꝯtrarij a ꝯtrario. velꝑmixtōne ꝯtrarij ꝯtrario ſꝫ vt dicit̉ in pͥoriꝓpͥetate poſitio hꝫ ꝯtrariū. igr̄ ſuſſcipitmagis neqꝫ minꝰ Ad obiecta in oppoſitumad pͥmū eſt dd̓m. curuū ſuſcipit magis etminꝰ racōe poſitōis. ſed racōe eleuacōnis medijab extremis. ſed rectū ſuſcipit magis minus qꝛ rectitudo ꝯſiſtit in eqͣlitate a qua nihilauferri p̄t manēte rectitudine. ſꝫ ſtatim fit cur. Qd̓ āt dr̄ rectū. rectiꝰ. rectiſſimū. dictuꝫē ẜm ꝯmunit̓ loq̄ntes. qui qn̄qꝫ vocāt rectumqd̓ eſt ſimpl̓r curuū. qn̄ multū diſtat a rectoet qd̓ in tali ꝯꝑacōe d̓r rectiſſimū ē illud quodſimpl̓r eſt rectu. hoc dr̄ ẜm magis minꝰSimili dd̓m ē de aſꝑo leni. aſperuꝫſuſcipit magis minꝰ. racōe poſitōis. ſꝫ rōeeleuacōis vl̓ depreſſionis ꝑtiū. Lene āt nonſuſcipit magis minꝰ. qꝛ lenitas ꝯſiſtit in eqͣlitate cui p̄t aliqͥd apponi vl̓ auferri. ſi tn̄ꝑet̉ eſt ẜm ꝯmunit̓ loq̄ntes Ad 2ᵐ dd̓m his ſil̓ia ſuſcipiūt magis minꝰ rōepoſitōis. ſꝫ racōe alicuiꝰ habitudinis extrinſeceputa dicūtur ẜm magꝭ minꝰ rōe acceſſus receſſus in ordine ad centrū circūferentiā.Intꝰ em̄ dicit̉ in ordine ad centrum. extra adcircūferentiā. Similiter ſupra. infradicūtur ẜm magis minus ratione poſitōnisſed ratione maioris vel minoris eleuationis.

Illud em̄ dicitur magis ſupra quod magis ēeleuatū. ſic non dicūtur iſta ẜm magis vt dicunt ordinationē partiū que eſt poſitio. ſꝫ ſi dicuntur ẜm magis minus hoc eſt ratione alicuius alterius quod eſt extra poſitionis rationem. Similiter eſt dicendum. ſurſumdeorſum non dicūtur ẜm magis minus ratione poſitionis. ſed ratione propinquitatisvel diſtantie in comparatione ad orbem celeſtem ad centrū mundi. illud em̄ quod eſt propinquius orbi eſt magis ſurſum illud qd̓ ēpropin quius centro eſt magis deorſum Scd̓m dubium eſt circa terciā proprietatem. an proprium ſit poſitioni ſubſtantie proximius aſſiſtere Et videtur non. qꝛquantitas proximius ſubſtantie ad eſt qͣꝫ poſitio. quia quantitas ineſt a principio intrinſeco quod non conuenit poſitioni. Et confirmatur. quia poſitio preſupponit quantitatemeo non eſt niſi ordinatio partiū quantitauarum. ergo quantitas proximius adeſt ſubſtantie. ſil̓r probatur de qualitate. Et confirmatur. quia quedam qualitates ſunt radicatein eſſentialibus principijs ſubiecti cuiuſmodiſunt naturales potentie. Solutio Albertiſic. quia poſitio non eſt aliud qͣꝫ ordinatio ſubſtantie ineſt eidē vl̓ a pͥncipio ſue ꝯpoſicōisvl̓ a ꝯſueto motu nature. ꝓxīe int̓ om̄s formas ſup̄poſitas aſſiſtit ſube. Dr̄ āt notant̉aſſiſtit ſub̓e. qꝛ ẜm dn̄m Albertū duplicia ſūtaccidētia. quedā ſunt abſoluta ſicut qͣntitasqualitas que proprie dicuntur ineſſe. quia abintrinſecis principijs ſubſtantie cauſant̉. quātitas a toto gratia materie. qualitas gr̄a forme. Alia ſunt cauſant̉ ab aliqͦ extriſecoꝑato ad ſub̓am vl̓ a ſub̓a ꝯꝑata ad extrinſecuꝫ.et tales vocauit Gilbertꝰ aſſiſtentes. Uocauitautem tales aſſiſtentes. quia non trahunt rationem ab hoc inſunt ſubſtantie. ſed ab eoper eas ſubſtantia ad extra ſe ens aliquod comparatur ſicut relatio quādo vbi poſitio habitus quorum nullum nomine ſuo dicit inſit. ſed nomine ſui generis tm̄ quod eſt accidēsſed nomine proprio dicunt comparationē ſb̓ſtantie ad aliquod extrinſecū ſic̄ relatio. quando. vbi. hniuſmudi. Relatio em̄ vt relatio.non vt accn̄s ſubſtantie. dicit comꝑacōꝫ ẜm idquod eſt Et ſil̓r dd̓m eſt de alijs qͣꝫuis relatōis dicant ꝯꝑacōes. ſed loci vl̓ temporis vl̓ordinis aut alicuius huiuſmodi. Et quia iſteforme aſſiſtunt potius qͣꝫ inherent. ideo dixitGilb̓. ẜm tales mutationes formarum nonproprie mutat̉ ſub̓a. ſed talibus formis mu-