Gilberti porritani

neqꝫ dicitur de ſubiecto. vt humanitas ſortiset ſimiliter alia indiuidua. Quedam vero dicitur de ſubiecto ⁊ in ſubiecto non eſt. ſicut raTunc ibi.tionale ⁊ mortale.Eorum veroSb̓diuidit formā accn̄talē īdiuiduā q̄ in ſb̓iecto eſt. ⁊ de ſubiecto non dicit̉. dicens. Quedam talium ſunt ſenſibiles quedam vero inſenſibiles. Senſibiles ſunt que ſenſu ꝓpriovel cōmuni perceptibiles ſunt. ſicut albedo ſortis vel ſapor huius vel calor vel percuſſio ſiueſonus. Similiter magnitudo figura. Inſenſibiles vero ſunt eo ꝙ nullo ſenſu ꝓprio vel cōmuni percipiūtur. ſicut doctrina ſcientia diſciplina que ſola ratione percipiūtur Et ſimilitervirtus ſiue intellectualis ſiue moralis ſiue heroyca. Exquo patet. ꝙ nihil eoꝝ que de ſubiecto dicuntur eſt ſenſibile. quia vniuerſale ẜmꝙ abſtrahit ab hoc vel ab illo ſenſibili ſolo intellectu percipitur Tunc ibi¶ Manifeſtum.Hic autor ex dictis concludit correlariū. dicens. ꝙ quedam formaꝝ particulariū ſunt ſite alicubi. hoc eſt in aliqua determinata parteſubiecti cui inſūt. ſicut nigredo in pupilla oculi. Quedā vero difficile erit affirmare vbi ſūtvt ſcientia paternitas filiatio. Et alie forme ſimiles niſi forte dicatur ꝙ in generantiū ⁊ componentiū ſint ꝯplexione Tunc ibi.Singulum vero eoꝝHic ponit Gilbertus concluſionē dicens. Qꝭſingulū eoꝝ que dicta ſunt eſt ſignum ſiue notio eius incōpletionis que eſt in voce. Talesautē incompelxe voces ſignificantes formas.vel ſignificant contingentes id eſt alteri inherentes. vel ſubſiſtentes ſicut ſubſtantie. Quevero ſunt contingentes ſunt in duplici differentia. quia quedam extrinſecus adueniunt. q̄dam vero intra ſubſtantiā conſiderantur ſimpliciter. ſicut linea ſuperficies corpus. Ille vero que extrinſecus adueniunt ſunt ſicut actio.paſſio poſitio. vbi. quando. habere. ¶ Sedde illis que ſubſiſtunt. id eſt de ſubſtantijs ⁊ deaccidentibus que ſoluꝫ exigunt ſeu requiruntid in quo exiſtunt. ¶ Et non requirunt aliquod extrinſecus adueniens dictum eſt in libro predicamentoꝝ. de reliquis vero nunc dicendū eſt in hoc libro.Circa predicta ſunt dubia. Primū ēquid in propoſito vocatur ſubſtātiale ¶ Solutio Alberti. ſubſtantia ẜm rationem ſui nominis non eſt ſubſtātia. ſicut nec formale ſem

per eſt forma. aut materiale materia. ſed eſt illud quod hꝫ modū ſubſtātie. ſiue ẜm rei naturam ſit ſubſtantia ſiue accidens. Aliquandoenim eſt ſubſtantia aliquando accidens. Sb̓ſtantia namqꝫ eſt inquātum eſt de genere ſubſtantie. vt animal eſt ſubſtantia. ⁊ etiaꝫ eſt homini ſubſtantiale. quia eſt forma vniuerſalisſubſtantialiter predicabilis de homine. Et homo eſt ſubſtantia. Et cuꝫ hoc ſubſtantiale ſorti. Et ſimilit̓ rōnale eſt ſubſtātlale ſorti ⁊ hoīEt vl̓iter om̄e illud quod de altero p̄dicatur īpͥmo mō dicendi ꝑ ſe ē ſubſtātiale. ſꝫ illud qd̓ꝯuenit alicui in ſecundo modo dicendi per ſenon eſt ſibi ſubſtātiaale proprie. ſed magis cōſubſtantiale. ſicut propria paſſio que conuenit ſpeciei ſue vt riſibile reſpectu hominis. talis enim propria paſſio vt in predicabilibusdictum fuit inſeparabiliter conſeqͥtur ſpecieꝫEſt etiaꝫ ſubſtantiale non habens totum modum ſubſtantie in eo quod eſt ſubſtantia. ſicut color ſe habet ad albedinem. ⁊ ſicut qualitas ad colorem vel diſgregatiuū viſus ſe habet ad albediuem. ⁊ ſicut eſſe extremitatem perſpicui ad colorem. Et quia ſubſtantiale dicitur quod non eſt ſubſtantia. habens tamē modum ſubſtantie. vt dicit Albertus. Ideo dicit Boetius ꝙ ſubſtantiale medium eſt interſubſtantiam ⁊ accidens. non per abnegatōemvtriuſqꝫ extremoꝝ. ſed per vtriuſqꝫ extremi ꝑticipatōnem. Habet enim naturam acccidentis. ⁊ ſubſtantie modum: inter ſubſtantiam tamen ⁊ accidens non poteſt eſſe res media quiaſic diuiſio entis non eſſet data ꝑ immediata.nec eſſet ſufficiensSecundum dubium eſt quot poſſuntcolligi modi ſubſtantialis ⁊ accidentalisSolutio quattuor. Primo dicitur ſubſtantiale. quod ẜm rem ⁊ modum ſubſtantia eſt.vt ſortes plato ¶ Secundo quod ẜm rem eſtaccidens. ⁊ ẜm modum ſubſtantia. vt albedo.nigredo. Tercio dicit̉ ſubſtantiale quod principia ſubſtātialia conſeqͥtur. ſicut propria paſſio. vt riſibile ſubſtantiale eſt homini. Ueruꝫtn̄ eſt ꝙ ꝓprium magis ꝓpͥe diceretur conſubſtantiale q̄ꝫ ſubſtantiale. Et non habet modūſubſtantie in conſtituendo. ſed qͣꝫtum ad ineēīſeparabiliter habet modum ſubſtantie Quarto dicitur ſubſtantiale. quod ineſt in rationediffinitiua loco differentie. qͣꝫuis nihil ſit eſſentie eius ſiue eſſe eius ſicut naſus ſubſtantialis eſt ſimo. ⁊ oculus ſubſtantialis eſt luſcoet tybia claudo. ⁊ ſic de alijs. ⁊ generaliter ſubiectum ſubſtantiale eſt ꝓprio vel accidenti