Druckschrift 
Commentaria in Porphyrium, Aristotelem et Gilbertum Porretanum secundum viam Albertistarum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

oſtpredicam enta

ꝯtrarietas ſimpl̓r ē in qͣlitate. prīa ꝟo ꝯtrariain diſpōe materie ſtꝭ raꝝ denſuꝫ. qͥa agēs eſtp̄ſtācius paſſo ergo ꝯtraria agētia ſunt prīa. Si dicas motꝰ local̓ eſt primꝰ motuū. ergouitas leuitas ſunt prīcipia mouēdi ſurſuꝫet deorſuꝫ erūt prīe qͣlitates. Sed ad reſpōdet alb̓tus. motꝰ ſurſuꝫ cauſat̉ a leuitatenec deorſuꝫ a grauitate. ſꝫ potiꝰ a generate vl̓ remouēte ꝓhibes. ergo priꝰ habet aliqͦ for generātis an̄qͣꝫ motū qui ē ꝯn̄s formā generatis. ergo ſūt prīa ꝯtraria mouētia ſedpotius leue cauſat̉ in materia rarū grauedenſuꝫ. ſic calidū frigidū ſūt in tercia ſpēqͣlitatꝭ ſūt prīa ꝯtraria Si dicas iteꝝ ſi calidū ſimplex ē frigidū ſimplex quorū vtrūqꝫde ſuo ꝯtrario nihil habꝫ alid̓ ad mixtū ſūttraria prīa ſeqͥtur tūc nata ſūt fieri circa ideꝫſubiectū. ſed ſimplex calidū ſimplex frigiduꝫ ſunt nata fieri circa idē ex nullū elemētuꝫmanēs in ſub̓a natū ſit ſuſciꝑe iſta ignis emnhabꝫ admixtū frigiditatē p̄t habe̓ caliditatē. Sed ad iſta eſt facil̓ reſpōſio. qꝛ caliditas frigiditas ẜm qͣlitates prīe ſūt ſic ponunt̉ circa materiā prima elemētoꝝ cōis eſteis circa illā nata ſūt fieri ẜm aūt ſūt in generatis primis ſunt elemēta. ſic ſunt potēcienaturales ꝯn̄tes eſſe elemētoꝝ Et ex iſtis pꝫ ꝯtrarietas ē in oībus alijs generibꝰ in qͥbuseſt eſt. niſi rōne qͣlitatꝭ. Primū em̄ eſt cauſaoīm alioꝝ in quolibꝫ gene̓ in eſt primū. vn̄etiā in qͣntitate in ſunt motꝰ augmēti decrementi eſt ꝯtrarietas niſi ẜm qͣlitatē vt indicamēto qͣntitatꝭ determīatuꝫ fuit.Quintuꝫ dubiuꝫ. vtrū tercia ꝓpͥetasq̄ntitatis ſit vera in d̓r. ꝓpriū eſt qͣlitati ẜꝫeaꝫ ſil̓e vel diſſil̓e dici Et videt̉ prīo.qꝛ albedo inē ethiopi eſt qͣlitas. tn̄ ẜmdr ſil̓is cigno vel niui. ꝯuenit qͣlitati. Scd̓o ſic ſpes eſt ſil̓itudo ſuoꝝ indiuiduoruꝫ ẜm boetiū genꝰ eēnalis ſil̓itudo ſpēꝝ. ſꝫgenera ſpēs reꝑiūtur in oībus p̄dicam̄tis. gͦʸeſt ꝓprie ꝓpriū qͣlitati. Tercio ẜm ſil̓itudinem dicimur ſil̓es. ẜm diſſil̓itudinē diſſil̓eset tn̄ ſūt qͣlitates ſꝫ relatiōes Solutō ſicqꝛ ſoli qͣlitati ꝯuenit ſꝑ ẜm ea ſil̓e vel diſſimile dici ſimpl̓r vel ẜm qͥd. Cuiꝰ eſt. qꝛ ſicut vnū in ſub̓a facit idē in qͣꝫtitate eqͣle. itaqͣlitate facit ſimile. lgͦ in rebꝰ diu̓ẜ ē vna qͣlitasſpe vel diuerſa. ſi prio tūc ſunt ſimiles. ſi diuſatūc ſunt diſſil̓es. Et d̓t boetiꝰ ſimilitudo ē.rerū drn̄tiuꝫ eadē qͣlitas eadē in nūero. qͣaidē accn̄s nūero p̄t in diu̓ſis ſubiectꝭ necetꝭ ſufficit ſit eadē gene̓. qꝛ tūc ꝯtraria een̄t ſimilia. vt albū nigꝝ. qꝛ ꝯueit in gene̓ qd̓ eſt co

lor. ergo ſil̓ia dn̄t habe̓ eandē qͣlitatē in ſpē ſi in ſorte platōe reꝑiat̉ albedo dicūturſortes plato ſil̓es. qꝛ eandē hn̄t qͣlitatē in ſpēet dꝫ talis qͣlitas in illis ſimpl̓r. qꝛ ſi in vnofuerit ſimpl̓r in alio ẜm qͥd tūc non pn̄t diciſimpl̓r ſil̓es. ſꝫ ẜm qͥd Et pꝫ ſolutio ad pͥⁿ Ad ſcd̓m dd̓ꝫ ẜm dn̄m albertū ſil̓itudo pͥº ſe ē in qͣlitate ẜꝫ qͣlitatē poſteriꝰ eſt ī his ſūt een̄aliter qͣlitates. ſed modū hn̄t p̄dicatiōis in qͣle ſic̄ ſūt forme ſub̓ales nec vꝫ ſi dicatur genꝰ ſpēs ſūt forme tn̄ p̄dicatur inle ſꝫ in qͥd. qꝛ hn̄t in ꝗd p̄dicari inqͣꝫtū ſuntforme. ſꝫ potiꝰ inqͣꝫtuꝫ ſūt forābilia vel formata dr̄am ꝯſtitutiua eſt forma āt ſūt ſil̓itudines ſpēꝝ vel indīduoꝝ hoc hn̄t inqͣꝫtū forme qͣlitates een̄ales Ad vltiᵐ dd̓ꝫ ē ẜmſil̓itudinē dicimur ſil̓es forāliter. ſꝫ ẜm qͣlitatēeffectīe. ſic illa p̄pō ẜm eqͥuocat̉ inqͣꝫtū vnod̓t circūſtāciā cāe formal̓. alio circūſtāciācāe efficiētꝭ. ſic ꝓpriū ē qualitati ẜm ſiimile vel diſſimile dici ſupple ẜm aptitudinē.Ecipit aūt facere pati ꝯtrarietatē magis minꝰ. califacere frigidū facere cōtrariūē calefieri ad frigidūfieri delectariad cōtriſtari. idcirco recipit cōtrarieta. Sꝫ magis minꝰ. calefacere eniꝫmagis minꝰ ē calefieri magis miet cōtriſtari magis minꝰ recipit ergomagis minꝰ facere pati. de his itaqꝫ tāta dicāt̉ Dictū eſt at he ſitū inhis adaliqͥd ſūt qm̄ denoīatīe a poſitōibꝰ dr̄. De reliqͥs āt. ī qn̄ v̓bi habere eo maīfeſta ſūt nl̓ de eis aliudd̓r qͣꝫ in prīo dcā ſunt. qꝛ hr̄e qͥdeꝫ ẜtcalciatū armatū vbi āt ī loco eſſe.ſꝫ alia de eis dcā ſūt de ꝓpoſitisitaqꝫ generibꝰ que dcā ſunt ſufficiatRecipit at̄ facere pati cōtrarietatēIſtd̓ eſt alid̓ capitulū in. p. determīat de actione paſſiōe. Et dīdit̉ in duas ꝑtes pͥncipalesQuia prīo pōit duas ꝓpͥetates actōis paſſionis. Scd̓o excuſat breniter de ſitu alijs tribꝰ p̄dicam̄tꝭ ſcd̓a ibi Dictū eſt āt. Quo ad d̓t facē .i. agē cōiter accipiēdo nomē patireddēdo ſingula ſingul̓ recipit ꝯͣrietatē magꝭet minꝰ. Et declarat̉ exēplariter. qꝛ calefacefrigiface̓ ſunt ꝯtraria ſil̓r calefieri. delectareꝯtrariū eſt ei qd̓ eſt ꝯtriſtare delectari cōtriſtari. quia habere cōtrariū eſt cauſa eiꝰ quod