LiberTercius
ꝯiūcta tūc nedū aīa ſꝫ q̄libꝫ natura poſſꝫ id ī qͦ ip̄a ē mouere qd̓ ē ꝯͣ ph̓m. viij. phy. dicētē ꝙ gͣuia ⁊ leuia mouēt̉ agenerāte. Mouet igit̉ aīa ex aſſil̓atōe ſui cū pͥº mouēteꝯtinue ꝑ hͦ ꝙ nō ē oīno corꝑi īmerſa ſꝫ hꝫ oꝑatōem p̄tercorpꝰ oīno. qͣlis ē ītelligere. Aut oꝑatōem q̄ magꝭ ē aīeqͣꝫ corꝑis ſic̄e eſtimare ⁊ imaginari ⁊ memorari ⁊ hmōiHic etiā motus ē organice circularis ad modum vertiginis ex pulſu et tractu cōpoſitus. Sicut ad longū declaratum fuit in textu.Ad obiectam oppoſitūē ſil̓ dd̓m ꝙ ītelligunt̉ de motu ꝑfecte circulari. Iā motꝰanimaliū nō ē ꝑfecte circularꝭ ſꝫ tm̄ organice. eo ꝙ totūaīal mouet̉ ꝓgreſſiue motu recto ſꝫ vnū mēbrū qͦ ad cōuexū ſuū ꝟtit̉ in ꝯcauo alterius mēbri vt tactum eſtCirca textu expolituſunt dubia. Primū. An cor ſit motus ꝓgreſſiui pͥncipiū. vl̓ poſterior ꝑs capitꝭ Et videt̉ pͥmo ꝙ poſteriꝰcapitis vbi nucha deſcēdit a cerebro. Qd̓ ꝓbat̉ aucͣtoritate ⁊ rōe. Auctoritate Galieni ⁊ multoꝝ eū ſequentiūRōne ſic Ubicūqꝫ ē ꝟtꝰ ⁊ facultas aīe mouēs. illd̓ videt̉ eē pͥmū pͥncipiū ⁊ organū mouēdi. Sꝫ ſenſitīe ⁊ ītellectiue potētie q̄ ſolū mouēt hͦ genere motꝰ. oꝑant̉ ī capite. Igit̉ videt̉ ꝙ caput ſit organū pͥmū motꝰ. Sꝫ nō p̄tāterior eiꝰ ꝑs eē tale organū. cū ip̄a ſit humida ⁊ valdemollis quēadmodū cōpetit ſigillatōi formaꝝ ſenſibiliūin ſenſibꝰ. ⁊ motꝰ ꝑ humida ⁊ mollia expleri non p̄t. eoꝙ illa tracta a motore reſoluerent̉. gͦ ſeqͥt̉ ꝙ ſit ex oppoſito āterioris ꝑtis capitꝭ. Et ſic poſterior ꝑs capitꝭ eritpͥncipiū motꝰ ex ꝑte corꝑis Sicco em̄ magꝭ ꝑficit̉ motus qͣꝫ humido. ⁊ hͦ loquēdo de motu ꝓgreſſiuo. de qͦ ēqueſtio Scd̓o ex rōne anatomie pꝫ qꝛ cū diuidit̉ corpus nerui motiui oēs ꝯtinuati vident̉ aūt ad nuchā q̄ ēvicariꝰ poſterioris ꝑtis capitꝭ ſiue cerebri ex qͣ ꝑte etiādeſcēdit. Aut ad poſterius capitꝭ Cū gͦ neruimotiui ⁊chorde ꝑ qͣs fit motꝰ nō ꝯtinuent̉ niſi ad pͥncipiū motꝰeiuſdē. certū ē organū qd̓ ē pͥmū huiꝰ motꝰ pͥncipiū eſſein poſteriori ꝑte capitis Tercio Exꝑientia qͦtidianaſumit̉ ꝙ mollificātia neruos ⁊ infrigidantia q̄ ſtupefaciunt ⁊ īmobilitāt neruos motiuos ⁊ reſoluunt. deſcendunt a poſteriori ꝑte capitis. ⁊ cū ibi tangūt neruos tollitur motꝰ a mēbris ⁊ fiūt ꝯtracta Et ſil̓r ab exꝑtis habet̉ ꝙ inciſis ibi aliqͥbꝰ neruis aīalia īmobilitate ⁊ ꝯtractionē īcurrūt qͦrundā mēbroꝝ. qd̓ nō poſſꝫ eē niſi ibi eētpͥncipiū motꝰ. Et eiuſdē opinionis fuit Plato vt narrat Apulegius de dogmate Platōnis qͥ totū hoīem invultū eē dicebat. eo ꝙ oēs ꝟtutes originaliter erāt ī capite. ⁊ p̄cipue motīa q̄ mouere hꝫ ꝑ īperium QuartoCor vl̓ ep̄ar nō p̄t eē pͥncipiū huiꝰ motꝰ. igit̉ ē in capiteAn̄s ꝓbat̉. qꝛ ſi cor vel ep̄ar eēt pͥncipiū motm̄ tūc deberent ab ip̄o ⁊ ad ip̄m īſtrumētamotꝰ deriuari. Hoc ātē falſuꝫ. qꝛ in hͦ maximū eēt nocumētū qm̄ extēdēdo neruos ⁊ oſſa frequēt̓ cōmoueret̉ ⁊ forte a baſi ſua ſolueret̉.et ſic īduceret̉ mors. Etiā leſio arcis in capite facit motuū inordinatōeꝫ. nō āt leſio epatꝭ aut cordis Cardiaci em̄ ⁊ epatici motꝰ hn̄t ordinatos. Nō āt qͥbꝰ corrupta ē media cella quā logiſticā vocāt Quinto exꝑti ſumus ꝙ cadētes vl̓ ꝑcuſſi in poſteriori ꝑte capitis ſtatiꝫ
☞ Solutio Alberti Cor ē pͥmū pͥncipiū huiꝰ motꝰvt dicūt Auicēna ⁊ Auerroys. Et illiꝰ aſſignāt ſex rones. Prima ē. Oē qd̓ mouet̉ in mūdo. ncc̄e ē ad primicorꝑis motū reduci. ſic̄ ad cām. Sꝫ in mouēdo aīal ē ſic̄minor mūdus. ergo oīs motꝰ totiꝰ aīalis reduci dꝫ neceſſario ad pͥmi organi motū ſic̄ cām Sꝫ nō ē dubiū apd̓qͦſcūqꝫ qͥn cor ſit pͥmū mēbrū. gͦ hͦ erit pͥmū pͥncipiū motuū qͥ ſtꝭ ī corꝑe. Scd̓a rō Nō ē dubiū qͥn cor ſit pͥncipiū facture oīm alioꝝ mēbroꝝ. ⁊ ſcd̓m caput. Formatīaem̄ ꝟeꝰ in ſemine exn̄s pͥº format cor ſibi in ſedē ⁊ domiciliū. ⁊ ex illo porrectis lacertis et venis ⁊ arterijs ſuꝑiora fabricat et inferiora. Qd̓ āt ē pͥncipiū ſub̓e. ip̄m etiāē pͥncipiū motꝰ ⁊ oꝑatōis alioꝝ mēbroꝝ. gͦ cor ē pͥncipiū motiuū. Tercia Oīs motus aīaliū fit imitādo velfugiēdo. et his duobꝰ ſenſibilit̓ ꝑcipit̉ cor ẜm diaſtolē invno ⁊ ſyſtolē ī alio moueri. gͦ idē qd̓ pͥus Quarta Oēspaſſiones q̄ faciūt motꝰ iſtos ſtꝭ cordis. ſicut timor. triſticia. ſpes. gaudiū. delectatio. amor ⁊ oīa hmōi. cū gͦ predicta ſint effectiua motꝰ. et ad cor referunt̉ ſeqͥt̉ ꝙ organice mouēs in motibꝰ aīaliū ē pͥmū qd̓ ē cor Quinta rōſumit̉ a ſpiritibꝰ et ſanguine. qm̄ ꝑ calorē ſpūs ⁊ ſanguinem p̄parant̉ organa ad motū Hec āt in oī motu aīaliūvidemus aūt a corde ꝓtēdi. aut ad cor refugere Qm̄ inamādo. ſperādo. gaudēdo. ⁊ delectādo a corde ꝓcedūtet ꝓtendunt̉ in organa mobilia. Tremēdo aūt ⁊ triſtādo. verecūdādo. dolēdo. ſentimꝰ iſta ad cor refugere. cūgͦ et faciūt motū ⁊ accelerent eū ꝯfortata. videt̉ ineuitabili rōne ꝯcludi cor eſſe pͥmū pͥncipiū huiꝰ motꝰ. Sexta Oīa oꝑa vite neceſſe ē pͥncipiari a pͥmo organo viteEſt aūt motꝰ aīaliū pͥncipiū inter oꝑa vite. oꝑtet gͦ ꝙ aſede et domicilio vite pͥncipiet̉ Et ꝯfirmat̉ iſta ſolutioQuia in ordine vniuerſi celi et mundi nihil eſt motuspͥncipium niſi quod continue mouet̉ Et in ordine oīmorganorum animalium ſic eſt ꝙ nihil eſt principium motus et aliorum opeꝝ. niſi quod ſuo modo continuum habet motum. Sed tale non poteſt eſſe niſi cor. Confirmatur ſcd̓o etiam. quia motus animalium eſt de dextroin ſiniſtrum. ergo conuenientiſſime refluit ad mediū qd̓eſt inter dextrum et ſiniſtruꝫ. hoc autem non eſt niſi corQuoniam licet cor declinet modicuꝫ ad ſiniſtrum ſicutet pulmo ſicut poſtea in epitomate dicet̉. tn̄ hoc ſolū ē ꝑaccn̄s vt ſcꝫ a nocumētis epatis que aſcendūt ad dextꝝſubducat̉ et etiam ſiniſtꝝ aliquantulū calefiat. quod exabſentia epatis calidi. et p̄ſentia ſplenis frigidi aliter nimis infrigidaretur.Ad obiecta in oppoſitūreſpōdet alb̓tꝰ ꝙ ẜm ītētōem ꝑipatēticoꝝ cor ē pͥncipiūvite. ſpūs. ſenſus. ⁊ motꝰ oīm eoꝝ q̄ fiūt ī corꝑe TamēPlato Socrates ⁊ alij phyſici .i. medici dicētes oppoſitū in opinione eoꝝ hn̄t aliqͥd veritatꝭ. ⁊ modica ē int̓ diuerſimode h̓ dicētes drā. vt ſupͣ ī queſtione pͥma dictumfuit. qꝛ cor ē pͥncipiū eo ꝙ ab ip̄o ꝓcedit ⁊ ad ip̄m refugit ſpūs mouēs. Spūs em̄ ē pͥmū qd̓ mouet pꝰ cor cuꝫmotū ſit. Sic̄ āt dicimꝰ ſpūs eē directos ad cerebrū. etibi determīari in organis ſentiēdi ad hͦ ꝙ fiāt ſenſitiuisminiſtrātes ⁊ pn̄tantes formas ſenſibiliū. Ita dd̓m ē h̓ꝙ ineuitabili ꝟitate ꝯcluſuꝫ ē cor eē pͥncipiū motꝰ quēadmodū d̓t Auerroys. ſꝫ tamen ſpūm extēdi et retrahi per neruos cerebri ad ipſius cerebri poſteriores partes ⁊ cellas ⁊ ibi induere formā motiuoꝝ plent. ⁊ iō ab il-