Tractatus. ecudusLibri primi de aīa

organi ſui neqꝫ reminiſcit̉ aliquis neqꝫ amat Iſte em̄ palſiones nō erant intellectus ẜm ſe ſꝫ erāt cōes aīe ⁊ corpori. Intellectus aūt ẜm ſe forſitan eſt qͥd diuinū et inpaſſibile qd̓ ſeꝑatur a corpore. ⁊ tunc habebit intelligere alterius modi. et alias delectatōes quibus nihil ē cōtrarium. Redeūdo igitur ad primū dicendū eſt. ꝙ aīanullo mō motus mouet̉ ꝑ ſe ⁊ ph̓ice. Si āt hoc ꝯcedat̉tanqͣꝫ verū manifeſtū eſt qm̄ neqꝫ a ſeip̄a moueri poteſtvltum aūt his que dicta ſunt irrōnabilius differentie aīam eſſe nūerū ſeipſum mouētē. Inſunt em̄ his īpoſſibilia. primo qͥdē ex ip̄o moueri accidētia. ꝓpria aūt exeo ꝙ dicūt ip̄am eſſe numerū. Quo em̄ oportet intelligere vnitatē motā et a quo et quō imꝑtibilem et indifferentem exiſtentem Si nāqꝫeſt mota et mobilis differre oportet.¶ Iſtud eſt aliud capitulū in quo ph̓s īprobat opinionēeoꝝ qͥ dixerūt aīam eſſe numerū ſeip̄m mouētē dicēs ꝙirrōnabilius his opinionibꝰ p̄dictis dixerūt illi qͥ aſſeruerūt aīam eſſe nūeꝝ ſeip̄m mouētē Quia ad illā poſitioneꝫ ſequunt̉ īpoſſibilia cōia. ex illa ꝑte ꝯtingentia. qͣ dicunt aīam ſeip̄am mouere. ⁊ ex alia ꝑte ſequūtur ad eaꝫīpoſſibilia ꝓpria ⁊ ſpēalia q̄ ꝯtingūt ex hoc ꝙ dicūt eā eēnūeruꝫ. Prima īpoſſibilia ſunt poſita ſuꝑius. Relinqͥtur igit̉ videre q̄ īpoſſibilia ſequūtur opinionē eoꝝ qͥ dicunt aīam eē nūerū ſeip̄am mouentē. ⁊ circa hͦ oꝫ inqͥrerepͥmū. qͦmō ꝯgruit ītelligere vnitatē moueri pͥmo Quianihil mouet̉ niſi hn̄s ſitum. ſi igit̉ vnitas mouet̉ ip̄a habebit ſitū. et ſic erit aliqͥd in ꝯtinuo. et nō aliqͥd in diſcretoEtiā cū oē qd̓ mouet̉ ncc̄e ſit moueri ab aliqͦ. qd̓ differtab eo aut eēntialiter tm̄. aut eēntialiter ⁊ localiter. querēdum eſt ab iſtis qͦmō vnitas mouet̉ ab aliquo differēteab ip̄a ꝑ ſubſtantiā ⁊ locū aūt ꝑ ſubſtātiā ſolū. ⁊ tn̄ ipſavnitas maneat indiuiſibilis ⁊ indifferēs exn̄s ꝑ ſubſtātiā ⁊ locū. hoc em̄ nō eſt ītelligere Quia ſi ponat̉ ſeip̄ammouēs tūc erit motiua ſuijp̄ius ⁊ mobil̓ a ſeip̄a. ⁊ motaet tūc oꝫ ꝙ differat a ſeip̄a ſubſtātial̓r. ⁊ ſic ꝑ ſb̓am diuiſibil̓ eſt vnitas. ⁊ hͦ eſt ꝯͣ intellectū ⁊ definitōem vnitatꝭ¶ Amplius qm̄ dicūt lineā motā plenū facerepunctu aūt lineā et vnitatū motus linee eruntPunctū aūt vnitas eſt poſitōem habēs Nūerus aūt aīe iam alicubi eſt poſitōem habet¶ Hic ponit ſcd̓am rōem ad idē dicēs ꝙ apud mathematicos cōe dcm̄ eſt ꝙ motus pūcti facit lineā. et motꝰlinee ſuꝑficiē planā. ſꝫ manifeſtū eſt ex phiſicis qd̓ oē qd̓mouet̉ ẜm locū. ſitū hꝫ cū igit̉ ponāt vnitatē moueri oꝫꝙ vnitas ſitū habeat. gͦ erit idē cū puncto qꝛ indiuiſibilevnū hn̄s ſitū eſt punctus. Sꝫ hͦ eſt ꝯtra mathematicosqͥ dicūt ꝙ fluxus pūcti facit lineā et nō nūerū. gͦ vnitasmota q̄ ē ſitū hn̄s et idē pūcto motu ſuo facit lineā ⁊ nōnūeꝝ. nō igit̉ dd̓m eſt ꝙ aīa eſt nūerus mouēs ſeip̄m. ſꝫlinea moues ſeip̄am vel ſuꝑficies. ꝯceſſerūt em̄ ncc̄arioꝙ nūerus ille quē dicūt eſſe aīam eſt vbi ſiue in loco ⁊ ꝙhꝫ poſitōem qꝛ hͦ ncc̄e fuit eos ꝯcedere ꝓpt̓ motū quē attribuebāt ei ⁊ tūc ncc̄ario ſequūt̉ iā inducta īcōueniētiaAmplius āt ſi auferat aliqͥs nūeꝝ aut vnitatērelīquit̉ alius nūerus Plāte āt ⁊ aīaliū multadiuiſa viuūt et vident̉ eandē habere aīam ſpē

Hic ponit terciā rōnem ad idē. Dicens ſi qͥs auferata numero vnitatē vel numeꝝ relinquet̉ alia numeri ſpēset hoc eſt ideo qꝛ numerus ē multitudo numerata ꝑ vnūet eſſe numeri ē a diſcretōne ſpēs aūt nūeri ē a mēſura. detet mināte multitudinē quā p̄cipue determīat vltīa vnitas. ⁊ iō cū aufert̉ aliqͥd vl̓ apponit̉ relinquit̉ cā generis numeri q̄ eſt diſcretio. ſꝫ nō relinquit̉ eadē ſpēs. qꝛ ſpēs dat̉ab vnitate vltima ẜm ꝙ finit ⁊ determīat multitudinemIn ꝯtinuis vero ſic nō eſt qꝛ ex appoſitōne vel depoſitōenō cauſant̉. ſed potius a ꝯtinuitate. ⁊ illa neqꝫ ꝑ appoſitūapponit̉. neqꝫ ꝑ depoſitū deponit̉ ꝓpter qd̓ diuiſio linee nōfacit aliā ſpēm ſꝫ tm̄ aliā lineā in numero. Sil̓r aūt ī hisaīatis q̄ hn̄t corꝑa multū ſil̓ia ⁊ nō diuerſificata ꝑ organa diuerſe figure vel paꝝ hn̄t diuerſitatis in organis corporū ſuoꝝ ſicut plante ⁊ quedā aīalia. q̄ ſunt lūbrici terreet ſerpentes ⁊ anguille qn̄ diuiduntur magis ſequūturdiuiſiones aīarum ſuarum modum diuiſionis continuiqͣꝫ diſcreti. qꝛ in in vtraqꝫ parte diuiſa relinquit̉ aīa eiuſdēſpeciei. ⁊ hoc non fit in numeris. gͦ magis aīa dꝫ dici punctus vel linea vel alia ſpēs ꝯtinue qͣꝫtitatis qͣꝫ numerus.Uidebitur aūt vtiqꝫ nihil differre dicere vnitates aut corpora parua. Et nanqꝫ ex Democriti ſpheris ſi fiant puncta. ſolum autem maneat quantitas. erit aliquid in ipſo. Hoc quidem mouens. illud autem quod mouetur ſicut in magnitudine. Non em̄ ꝓpter hoc qd̓ ēin magnitudine differre aut paruitate acciditquod dictū eſt ſed qꝛ quantum.Hic. p. reprobat eādē opinionē di. ꝙ taliter dicēs aīaꝫ eēvnitate ſe mouētes nihil dr̄t ab eo qͥ d̓t aīaꝫ eē ꝑua corꝑaCuiꝰ cā ē qꝛ ſi ponamꝰ ſpheras īdiuiſibiles qͣs d̓t Democritꝰ eē aīaꝫ ⁊ eē pūcta ita ꝙ nō remaneat ī eis qͣlitas aliqͣ ſꝫ qͣꝫtitas ſola ī gn̄e. adhuc oꝫ ꝙ ī eis differat mouēs abeo qd̓ mouet̉ eēntial̓r ſicut pꝫ ꝑ an̄dicta ⁊ hͦ accidit ī magnitudine mota q̄. ē diuiſibil̓. nō em̄ ſeqͥt̉ qͣꝫtitatē eē mobilē ex hoc ꝙ ē magna vl̓ ꝑua. ſꝫ ex hͦ ꝙ ē qͣꝫtitas qꝛ ſic ē diuiſibil̓. oē aūt motū ē diuiſibile vt ī ſexto phyſicoꝝ on̄ſuꝫ ē.Si igitur vnitas vel punctus ponatur moueri oportetꝙ vtrūqꝫ ſit qͣꝫtum ⁊ ſic vnitas vel punctū diceret̉ eſte corpora parua ſicut dixit Democritus.Unde neceſſe ē aliqͥd eſſe motiuū vnitatumSi aūt in aīali qd̓ mouēs aīa et in nūero. qͣrenō mouēs ⁊ qd̓ mouet̉ ē anīa ſꝫ mouēs ſolum.Cōtingit āt qͦdāmō hāc vnitatē eē. oꝫ em̄ ipſiineſſe qͣndā drām ad alias. Pūcti āt ſolitarij q̄vtiqꝫ differētia erit niſi poſitio. Si quidē igit̉ſūt altere ī corꝑe vnitates ⁊ pūcta. in eodē erūtvnitates obtinebit eī locū pūcti ⁊ tn̄ qͥd ꝓhibꝫī eodē eē ſi duo ſūt ⁊ īfinitas. Quoꝝ eī locꝰ eſtīdiuiſibilis ⁊ ip̄a. Si āt ī corꝑe pūcta nūerusaīe aūt ſi qui eoꝝ q̄ in corꝑe punctoꝝ numerusaīa qͣre nō oīa hn̄t aīaꝫ corꝑa pūcta em̄ ī oībusvidēt̉ eē ⁊ infinita. Ampliꝰ āt quō poſſibile ē ſepari pūcta ⁊ abſolui a corꝑibꝰ. ſiquidem nō diuidantur linee in puncta.