noxior: reſiōni tāto tp̄s breuietur. Mator .n. violentia eſt ī turto ⁊ rapina. ⁊fraude ⁊ dāno illato qͣꝫ ī vſura. Et maior obligatio vſura reſtituēda: qͣꝫ ī pecunia ſymōiace accepta: vl̓ ꝑ corruptōneꝫ iudicis. Et magis in p̄dictꝭ caſibꝰqͣꝫ acꝗſitis ꝑ ludū Dꝫ ēt attēdi familieeiꝰ ꝯditio. Caueat tn̄ ſūmoꝑe ꝯfeſſor:ſi ipſe ſe īpedit de hmōi diſtributōibꝰīcertꝭ. vt tal̓r ſe hēat ꝙ euiter oēꝫ notacupiditatꝭ. Itē ꝙ q̄ pauꝑibꝰ dn̄i darinō faciat ex eis ꝑamenta fieri: calices:vl̓ edificia: niſi ī magna nc̄itatet ⁊ moderatōe: ad q̄ auidi ſunt rl̓ioſi: ⁊ fameſue ꝓuidebit: ſi aliꝗ ſciāt: vt teſtes huiuſmōi erogatōeꝫ. In tertio caſu ſi nihil p̄t: ſufficit ꝙ ꝓponat cū poterit erogare. ⁊ ſi credit̉ n̄ poſſe ēt in futuꝝ p̄tſibi remittit tāqͣꝫ pauperi. Quo ꝟo adtertiū pͥncipale .ſ. reſtōneꝫ certoꝝ. ⁊ incertoꝝ diſtīguēdū eſt. qꝛ aut vtraqꝫ p̄treſtituere: aut neutra p̄t. Aut vnū pi reſtituer̄: ⁊ nō alteꝝ. Prio cau totū dꝫ reſtituere. Scd̓o caſu: excuſat̉. ab vtraqꝫreſtōne. Tertio caſu .ſ. cū nō p̄t vtrūqꝫreſtituere: ſꝫ alteꝝ eoꝝ: tūc reſtituat potiꝰ certa qͣꝫ īcerta. Nā retinēdo certā īiuriā facit illis ꝑſoni q̄rū ſūt illa bonadetinēdo ꝟo īcerta nō facit īiuriā alicui. Et in hͦ frequēter delinquūt vſurarij: ꝗ cū hēant reſtituere certa ⁊ īcertapͥus ſe ꝯponūt cū ep̄is de icertꝰ. ⁊ poſtmodū certa reſtituūt de tꝑe in tp̄s ⁊dimittere: n̄ q̄rētes diligēter libros cōputatoꝝ: nec q̄rentes eoꝝ ꝗbꝰ ſūt obligati. vt tenent̉. In qͦlibꝫ at caſu reſtōnis fiēde: q̄ri p̄t: vtꝝ ſufficiat reſtituereilld̓ tm̄ qd̓ iiuſte accepit: autēt teneat̉ad āplius. Ad qd̓ rn̄det̉ ꝙ aut res iiuſte accepta puta ꝑ rapinā: viurā ⁊ huiuſmōi: ē res ex ſe fructificās: ſiue īmobilis: vt ager ⁊ hmōi. Aut mobilis: vtbos equꝰ: veſtis ⁊ hmōi. Aut ē res exſe n̄ fruetificās: vt pecūia frum̄tū vinū⁊ hmōi. In prio cāu tn̄r de rebꝰ ⁊ fructibꝰ ꝑceptꝭ: ⁊ ꝗ potuiſſēt ꝑcipi a dn̄odeductis expēſis debite factiꝭ ẜꝫ Rai.nec ſufficit ꝙ reſtituat rē ip̄aꝫ īiuſte acceptā: ſi ē deterioeata: tn̄r ſi etiā ꝑijt.¶ An aut moroſus teneat̉ de re ꝑdita 2ſi eodeꝫ mō fuiſſꝫ ꝑitura apd̓ eū cui d̓bebāt̉. Pōt dici ꝙ lꝫ ī ioro cōtectioſoiſta teneat: tn̄ in foro aīe debemꝰ īſpicere īteree̓ ipſiꝰ creditoris. Et iō ſi apd̓cū eodē mō fuiſſꝫ ꝑitura d̓bitor ī ꝯſcīanō teneret̉. Et hec theorica facit ad totā māꝫ reſtōnū. In ſcd̓o ꝟo cāu pͥncipali .ſ. qn̄ res n̄ eſt fructificās ē triplexopio. Alij dn̄t ꝙ tn̄r reſtitue̓ pecuniā.⁊ oīa īiuſta acꝗſita. Rō qꝛ ex radice īfecta ꝓuenerūt. Alij dn̄t ꝙ dꝫ ꝑtē retinere ꝑtē dare illi cuiꝰ eſt pecūia ꝑtempauꝑibꝰ. Tertij dn̄t. vt Tho. ⁊ Ri. in.iiij. ꝙ tn̄r tm̄ reſtituer̄ ip̄aꝫ pecūiā: ſenfrum̄tū ⁊ hmōi niſi creditor īcurriſſꝫdānū. Et tūc ad arbitriū bōi viri ſatiſfaciat. Ale tn̄ lom. clariꝰ d̓clarat hͦ ītereſſe dicēs ꝙ dānū qd̓ accedit iniuriaꝫpaſſo dupl̓r euenire p̄t ꝑ ſe ⁊ directeScd̓o per accidēs ⁊ īdirecte. Prio cūper ſe ⁊ directe dat̉ ab viurario īturiāpaſſo: tūc vſurariꝰ ſatiſiacere obligat̉ꝟbi gr̄a. paſſus ē aliꝗs dānū ꝑꝑ pecuniā ſibi ꝑ vſurā ablataꝫ. qꝛ ex ea volebat emere ſibi nc̄aria ꝓ ſuſtētatōe uāe⁊ ſoluere debita ⁊ in expoliatiōe talispecūie īcurrit dānū. qꝛ neceſſe fuit ſibivēder̄ poſſeſſiōeꝫ: vel accipere ab aliopecūniā ſb̓ vſuris. vel qꝛ domū ſui ꝑthͦ minꝰ vēdidit aut aliā ꝯduxit ⁊ ſil̓iatūc in tali cāu hͦ dānū vſurariꝰ reſtituere obligat̉. qꝛ dat cām efficaceꝫ. Scd̓omō dat vſurariꝰ dānū iniuria paſſo ꝑaccidēs ⁊ idirecte .ſ. qꝛ n̄ ē ꝯſecutꝰ hōlucꝝ: qd̓ ex pecūia ītēdebat: vl̓ ꝯſeꝗ potuiſſet. ⁊ tale dānū reſtituer̄ nō tn̄r. Ethec diſtictio fieri p̄t ī oībꝰ hitisꝑ vſura: ſiue ſint res ex ſe fructificātes ſiue n̄⁊ maxīe apd̓ illos ꝗ tenent ꝙ in viuratrāſferat̉ dn̄iū. Adde tn̄ p̄dictꝭ qd̓ no.ſan. Ber. ẜꝫ qͦſdā d̓ fructibꝰ reſtituēdis⁊ ītereſſe. vꝫ ꝙ talta reſpectu vſuraꝝ n̄hn̄t locū. Prio rōe volūtarij: qꝛ ⁊ ſi nōſit volūtariū ſimpl̓r: ē ſaltē volūtariūmixtū ⁊ ꝯditōatū ex ꝑte mutuū accipientis Propterea ad nullū dānū idē ſibi ꝓueniēs p̄terqͣꝫ ad ſolā. vſurā reddēda ẜm eos tn̄r. Scd̓o rōne dn̄ij. Nā vt
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten