Druckschrift 
Summa que vocatur catholicon
Einzelbild herunterladen
 

Pertuſus. a pertundo dis. ꝑtudi. ꝑtuſum d̓rꝑtuſus. ſa. ſū i. ꝑfecte cōfractus. et ꝓd̓. tu. vide ī tūdo dis. aggei. j. In ſacculū ꝑtuſum.Peruerto ꝑuertis. in v̓to vertis eſt.Deruicax. vice ꝯponit̉ cū per & d̓r hic et hec ꝑuicax cacis .i. imꝓbus ꝓteruus importunus. &componit̉ a per et vice. qͥa vicem ſuam obtinerevult. vel qͥa peruertit vices reꝝ. quod bonum ēiudicando malū. vel ecōuerſo. Vel compōit̉ a ꝑet vicio vicias. quia in vicio perſiſtat. Vel a ꝑet vicio. et cadēs qͣi ꝑ viciū cadens. Vl̓ a per &viribus. et cadens. qͣſi per ſuas vires cadens.Vel ꝯponit̉ a per et vicia. quā antiqui victoriādieebant. Et inde ꝑuicax ꝓprie d̓r qui in ꝓpoſito ſuo ad victoriam ꝑſeuerat. Et ꝯparat̉. Vnd̓ꝑuicacit̓ ciꝰ. ciſſime adu̓. Et hec peruicacia peruicacie. Et ꝑuicacitaſ tātis. ſcd̓m v̓g̓. Pap̄. v̓o dicit. Peruicax .i. ꝑſeuerās. contumiax. obſtinatusdurus. immobilis. Et corripit penultimam nominatiui. & ꝓducit penultimā genitiui.Peruigiliū gilij. i. vigilatio. a ꝑuigil d̓r.Peruius. uia. nium. per quod via patet. Et cōponitur a per et via.Perula le. di. parua pera. & cor̓. pnl̓t.Peruſiū. opidū in italia. Vn̄ peruſinꝰ na. nū.Des. pos. pōdos. dicūt greci et nos dicimꝰ hicpeſ. pedis. cum quo ambulamus. Vn̄ qͣdā ſil̓itudine pedes dicunt̉ in verſibꝰ et metris. qͥa peripſos metra ambulāt. Sic̄ em̄ nos pedibꝰ īcedīꝰita metra quaſi pedibꝰ gradiunt̉. Et deſcribit̉ſic. Pes eſt ſillabaꝝ et tempoꝝ c̓ta dinumeratioPedes aūt quibus vtimur ī heroico ca̓mīe duoſunt tm̄ .ſ. dactilus et ſpondeus. Dactilꝰ conſtat ex tribus ſillabis. pͥma lōga et duabꝰ breuibus vt carmina. & poteſt vbiqꝫ poni nͥ in ſextopede vel loco. Spōdeus ꝯſtat ex duabus longisſillabis. vt eſtas. & poteſt vbiqꝫ poni niſi in qnͥto pede. Vnde verſus. Sextum ſperne pedemſi ſumis dactile ſedem. Quinto ſpondeus dicit̉eſſe reus. Quidam tamē volūt ꝙ trocheus habeat locum in fine. Nos vero dicimus ꝙ finalisſillaba ſiue ſit longa ſiue breuis. ſemper accipit̉pro longa. vt apud lucanum. Iuſqꝫ datum celeri canimus populumqꝫ potentem. Item pedēsdicūt̉ extremi āguli veloꝝ l̓ potiꝰ illi duo in naui funes qui extremos veloꝝ angulos tenent.Des componit̉ hic et hec et hoc bipes bipedis.Tripes. tripedis. Quadrupēs pedis .i. hn̄s velaptū natū habere duos vel treſ vel quatuor pedes. Vnde bipedius dia. diū. & hic et hec bipedalis et hoc le. Et hec bipedalitas tātis. Tripedius dia. dium. Et hic et hec tripedalis et hoc leEt hec tripedalitas tātis. Quadrupediꝰ dia. dium. & hic et hec quadrupedalis et hoc le. Ethec quadrupedalitas tātis. & quadrupedās dātis. generis omīs .i. quadrupes. Et ſcias ꝙ vt dicit priſtianꝰ. ꝙ a pede vel a ſedēdo ꝯpoſita perdis. non ꝑ tis. efferūt gt̄m. & a pede quidē ſeruant compoſita ē. A ſedendo vero cōpoſita mutant e. in i. vt compes dis. deſes. deſidis. Videin apicula. Item ſcias ꝙ pes anime intelligitur amor quo itur ad delectatōꝫ. que locus anime ēquia amor cum prauus eſt dicitur cupiditas vl̓libido. cū v̓o rectꝰ ſeu bonꝰ d̓r caritas.Peſco peſcis. peſcui. deriuat̉ a paciſcor ceris.D E& componit̉ cum con. et d̓r cōpeſco eis & cumdis. & d̓r diſpeſco cis. & cum de. & d̓r depeſcocis. vide etiā in depeſco cis.Deſcui eſt p̄teritū de peſco cis.Deſſarium rij. eſt genus medicaminis. qͥa intuſmitiatur vel intromittat̉. Et d̓r a peſſum.Deſſellum li. i. ſera. Vide in peſſulū.Deſſimo mas. malus irregulariter ꝯꝑat̉. maluspeior peſſimus. & a peior. d̓r peioro ras. & apeſſimus. peſſimo mas. maui. matum. ſimareid eſt ꝑeſſimum facere. detei̓orare. peſſime tractare. Eccl̓. xxxviij. Teip̄m peſſimabiſ. & cor̓. ſiDeſſulū li. & hoc p̄eſſellum li. ſera lignea qͣ firmat̉ hoſtiū. & d̓r a pello lis. pulſum. quia pellit̉et repellitur. Ꝙ aūt d̓r peſſulū quaſi pulſus ſūvel pellens ſū. et h̓ia eſt. & cor̓. ſu. cāticoꝝ. ca.v. Peſſulū hoſtij mei aperui. Vapi. vero dicit.Peſſulū .i. hoſtium a pede dictū. habet enim inferiorem cardinē quaſi pedem.Deſſum aduerbium loci. i. ſub pedibus. a pesd̓r. Vel peſſū. i. deorſum precepſ.Deſſundo das. Do das. ꝯponit̉ cū peſſū .i. ſubpedibus .ſ. ſubtꝰ. & d̓r peſſūdo daſ. dedi. datū..i. ſub pedibus dare. vl̓ ꝯculcare ꝓſterne̓. ſuppone̓. ẜm vg̓. vide in do das. Pap. v̓o dicit. peſſundare. pedes ſurſū dare. dum quis cadit r̄tromerge̓. deprimere. et cetera.Peſti grece. latine humor d̓r. & acuit̉ in fine.Deſticula le. dimi. ꝑua peſtis. & cor̓. pnl̓timamDeſticus. ca. cū. pnl̓. cor. vide ī peſtuoſus īfraDeſtilēs. peſtis cōponit̉ cū lentos qd̓ ē plenuꝫ& d̓r peſtilentuſ ta. tū. & hic et hec et hoc peſtilens tis. i. plenꝰ peſte. & vtrumqꝫ ꝯꝑat̉ peſtilentior. tiſſimꝰ. Vn̄ peſtilente et peſtilenter tius.tiſſime adu̓. & a peſtilēti datiuo addita a fit hecpeſtilentia tie. & eſt idē quod peſtis. Sꝫ ꝓpriepeſtis eſt nomen ip̄iꝰ morbi. Peſtilētia v̓o ē idquod ex ſe efficit morbū. Vn̄ et d̓r peſtilētia ẜmquoſdam quaſi paſtilentia. qͥa ſicut īcēdiū depaſcat dū deſcēdit ꝑ totū corpꝰ ẜm vg̓. & cor̓. ſtipeſtilens. et ſūt tres modi peſtilētie. aut ex t̓ra.aut ex aqua. aut ex aere. ẜm pap̄.Deſtilentia tie. in peſtilēs vide.Deſtilentus. in peſtilens ēDeſtis: a peſti quod qd̓ ē humor d̓r hec peſtistis. ab hac peſte. he peſtes harū peſtiū. & facitact̄s pl̓alis in es vel in is. peſtes vl̓ peſtis: & d̓rpeſtis quidam morbꝰ qn̄ .ſ. mēbra diſſoluunturet putreſcūt. Vel d̓r peſtis quaſi paſtis. a paſcēdo. quia veluti incēdiū depaſcat dum deſcenditper totū corpus. et gignit̉ ex corrupto aere. &eadem ꝯtagiū d̓r & cōtagio. a ꝯtīgēdo. qꝛ quemꝯtigerit polluit. vel qͥa tactu vnius deſcenditper om̄es. Ip̄a et inguina. ab inguinum percuſſionē. Eadem et lues a labe. vl̓ luctu vel luendodicta. que tanto ē acuta. ꝙ nō habeat ſpaciumtemporis ī quo vel vita ſperet̉ vel mors. l̓ repetinus morbus ſimul cū morte venit. & ē quaſiidem qd̓ peſtilētia peſtis. vide ec̄ in peſtilens.Deſtuoſus. a peſte deriuat̉ peſticꝰ. ca. cum. &peſtuoſus. ſa. ſum. ambo ꝓ peſte plenus. Vndepeſtuoſe adu̓. & hec peſtuoſitas tātis.Detalū. a petotis. dr hoc petalum li. i. formamarmorea inſtar teſſere quādrata vn̄ pauimētaſternebantur. Ioſephus in. viij. Strauit autem