ITturientium et nubentium. & a iuno dicitur iunonius. iunonia. iunonium. id eſt res pertinentes ad iunonem. vel res iunonis. ſicut pauo quidicitur auis iunonia. Vnde ouidiꝰ de arte. Laudatas oſtendit auis iunonia pennas.Tunonius. iunonia. iunoniuꝫ exponitur ī IunoTupiter. exponitur in iouis. Nota tamen hic.ꝙ ſapientes philoſophi ioui que eſt vna ſeptemſtellarum erraticarum tonare attribuunt. cuiꝰnulla alia cauſa eſt. niſi quia iupiter habet in ꝓprietate eleuare ventorum fortium et ſiccorummateriam. precipue quando fuerit coniunctusin virtute aliqua cum marte tempore eſtiuo ī ſignis aquilonaribus. quia tunc certe poteſt predici ꝙ multe ſcintillationes et tonitrua fient inaere. ita vt etiam periculum ſit futurum hominibus propter aeris peſtilentiam ex nimia corruptione futura propter vapores incenſos et peſtiferos immixtoſaeri. quia iupiter cum ſole eleuat eos. et mars incendendo corrumpit eoſdem& ita fit aer venenoſus. Quecunqꝫ auteꝫ ab auguribus vel a fabuloſis inuenta leguntur. ꝙ iupiter ſit deus vel huiuſmodi friuola ſunt et abſqꝫ conſideratione ph̓ica dicta. nec dignum eſt.vt diſputetur contra ea que quaſi nulli rationiinnituntur. & ſic tanꝙͣ fidelis theologus intelligo conſimilia a me ī hoc opere compilata. Videin hymen et etiam in cometa.Luratus iurata. iuratum. dicitur a iuro iurasiuraui. quod iuratus facit. & ponitur actiue vl̓paſſiue. Vnde ouidius. Tu michi iuratus ꝑ numina matris aquoſe. actiue dixit. Et aliter Iurata numina non reducunt te. paſſiue dixit. Dehoc vide ſupra in tercia parte in tractatu de p̄teritis ſecunde coniugationis. in capitulo de deſinentibꝰ ī deo. & in pranſusTurgium. iurgij. et hoc iurgamen iurgaminis.in eodem ſenſu. & dicitur a iurgo iurgas. Et eſtiurgium. litigatio. vl̓ verberatio. quaſi iuris garium. vel quaſi iuris actio. ſcd̓m huguitionem.Vel ſcd̓m papiam. Iurgium dicitur conuitium.cauſalis contentio.Lurgo. iurgas componitur a ius. et garrio. vl̓ago. et dicitur iurgare. id eſt iure agere. vel iure garrire. quia hi qui cauſam dicunt iure diſcēptant. Et accipitur iurgare in duabus ſignificationibus. Iurgare enim eſt rixari. litigare. & ꝓprie in cauſis agendis. Et iurgare eſt reprehendere. caſtigare. corripere. corrigere. culpare. &impugnare verbis. vel litigando verberare. Etſcd̓m hoc conſtruitur cum accuſatiuo. et conponitur. Obiurgo obiurgas. id eſt contra aliquēvel fortiter iurgare. Et ſunt neutra et abſolutaꝓ litigare. In alia v̓o ſigͥficatōe ſt̄ actīa. Et notaꝙ in eodē ſenſu inueniuntur deponentia iurgoriurgaris. iurgatus ſum. et obiurgor obiurgarisobiurgatus ſum. Item nota ꝙ iurgamus. et obiurgamus verbis. ſed caſtigamus dum cedimusLuridicialis. A ius. et dico dicis. componitur.hic et hec iuridicialis. et hoc iuridiciale. qui deiure tractat. Vnde et q̄dam conſtitutio in arterhetorica dicitur iuridicialis qͥa de iure tractatTuridicus. iuridica. iuridicum. id eſt rectus.qui dicit ius. & componitur a ius. et dico. dicisdixi. & corripit di. ſicut dixi corripit di naturaliter.Turiſconſultus .i. iuriſperitꝰ ſcd̓m papiam.Curiſdicio. iuriſdicionis. componitur a ius. etdicio dicionis. quod eſt poteſtas. & dicitur iuriſdicio. id eſt iuris poteſtas ſuꝑ aliquē. & ſcribit̉ ꝑ c. ſolā ſic̄ dicio.Turo. iuras. iuraui. iuratum. a iure dicitur. &componitur adiuro. adiuras. Coniuro. coniuraſin eodem ſenſu ſcꝫ exorcizare & coniurare. id eſtſimul iurare. conſpirare. coniurationem facere.Deiero. deieras. id eſt valde iurare vel peierariRegum primo capitulo. xx. dicitur. Addidit ionathas deierare dauid. id eſt valde vel firmiteriurare. Deiero. peieras. id eſt periurium cōmittere. Et nota ꝙ in iſtis duobus verbis. ſcilicet.deiuro. & periuro. quibus vtebantur antiquinos mutamus u. in e. correptam. ſubtracta. r. aſecūdo verbo. et dicimus. deiero. deieras. & peiero. peieras. pro periuro. periuras. et deiuro.deiuras. Lucanus in ſexto. Vos eſtis ſuper iſtigenas qui peierant vndas. Iuro iuras neutrumeſt cum omnibus ſuis compoſitis. preter adiuroet coniuro. pro exorciſare. que ſunt actiua. Vide etiam in iuratus. et in mentior. Et ſcias ꝙ iurare ſcd̓m auguſtinum. eſt ius veritatis deo reddere. Iuramentum autem a iuriſtis ſic diffinituIuramentum eſt affirmatio vel negatio de aliquo ſacro rei affirmatione firmata. Tria autemrequiruntur ad hoc ꝙ iuramentum ſit rectumVnum ex parte ipſius rei de qua iuratur. et ſicrequiritur veritas per quam vox ſiue dictum.rei adequatur. alias dictū nō eſſet ꝯfirmationedignum. Et hic ſumitur veritas ſcd̓m quod eſtadequatio vocis ad rem. vnde veritas debet eēin conſcīa. vt firmiter ſciat ita eſſe. alias ſi tātūcredat non debet de conſcientia. ſed de credulitata iurare. Aliud requiritur ex parte cauſe. proqua iuratur. & ſic rtquirit̉ iuſticia. alias non eſtdebita neceſſitas. Debet enim id quod iuratur.eſſe licitum & honeſtum. Tercium requirit̉ ex ꝑte iurantis. & ſic requiritur vt cum diſcretioneiuret. alias non adhibetur debita cautela. et ſiceſt iudicium. et continetur in iudicio quod ē dicretio iurantis debita forma. et euentus et tempus. et omnia que ex parte iurantis conſideranda occurrunt. De his dicitur hieremie quarto.Iurabunt dicit dominus in veritate et iuſticia &iudicio. Vel dic ꝙ veritas requiritur quantumad iurantem. ꝙ ſcilicet dicat quod habet in conſcientia. Iuſticia quo ad rem iuratam. ꝙ id quoiiuratur ſit licitum & honeſtum. Iudicium requritur quo ad cauſam que inducit ad iurandumvt non iuret etiam ſine neceſſitate et vtilitate ꝓximi. Item nota ꝙ quando iuramentum vergitdeteriorem exitum non deberet ſeruari. Poteſtautem iuramentum in deteriorem exitum vergire dupliciter. Vno modo. quia ab ipſo principiohabet peiorem exitum. vel quia ſcd̓m ſe eſt malūſicut cum aliquis iurat ſe adulterium patraturūſuue quia eſt maioris bonitatis impeditiuum. pita cum aliquis iurat ſe non intraturum religionem. vel ꝙ non fiet clericus. aut ꝙ non accipietprelationem in caſu in quo expedit eum acciperevel ſiquid aliud eſt huiuſmodi Tale enī iuram̄tia principio eſt illicitum. Differenter tamen. qͥa
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten