Liber
ignoſcet ſceleribꝰ vr̄is atqꝫpctīs. Si dimiſeritꝭ dominū: ⁊ ſeruieritꝭ dijs alieuisconuertet ſe et affliget vosatqꝫ ſb̓uertet poſtqͣꝫ vobisp̄ſtiterit bona. Dixitqꝫ populꝰ ad ioſue. Nequaqͣꝫ itavt loq̄ris erit: ſꝫ dn̄o ſeruiemus. Et ioſue ad populū.a Teſtes inqͥt vos eſtis: qͥaip̄i elegeritꝭ vobis dn̄m vtbſeruiatis ei. Rn̄deruntqꝫ.c Teſtes. Nūc ergo ait: auferte deos alienos de medio vr̄i: et inclinate cordavr̄a ad dn̄m deū iſrl̓. Dixitqꝫ ppl̓s ad ioſue. Dn̄o deonr̄o ſeruiemus: ⁊ obedientes erimus p̄ceptis eius.d Percuſſit ergo ioſue in diee illo fedus: et ꝓpoſuit ppl̓op̄cepta atqꝫ iudicia in ſichēg Scripſit quoqꝫ oīa verbahęc in volumīe legis domihni: ⁊ tulit lapidē pergrādēpoſuitqꝫ eum ſubter quercum que erat in ſanctuariodomini ⁊ dixit ad omnē pokpulū. En lapis iſte erit volbis in teſtimoniū ꝙ audieritis omnia verba dn̄i que
locutus eſt vobis ne fortepoſtea negare velitis ⁊ mētiri dn̄o deo veſtro. Dimiſitqꝫ ppl̓m ſingulos ī poſin ſeſſionē ſuam. Et poſt hecmortuus eſt ioſue filiꝰ nunſeruꝰ dn̄i centū decē annorum: ſepelierūtqꝫ eū in finibus poſſeſſiōis ſue ī thamnathſare: que ſita eſt ī monte ep̄hraim: a ſeptentrionali ꝑte montis gaas. Seruiuitqꝫ iſrl̓ dn̄o cūctis diebꝰioſue ⁊ ſenioꝝ qui lōgo vixerant tempore poſt ioſue:et qui nouerāt oīa oꝑa dn̄in que fecerat in iſrael. Oſſaquoqꝫ Ioſeph que tulerāto filij iſrael de egypto ſepelierūt in ſichem in parte agriꝑ queꝫ emerat Iacob a filijsemmor patris ſichem centū nouellis ouibus et fuitin poſſeſſionē filiorum Ioſeph. Eleazar quoqꝫ filiusq̇ aaron mortuus eſt: ſepelierūt eum in gabaath phinees filij eius: que data eſt eiin monte ep̄hraim.¶ Explicit liber Ioſue.
a ¶ Teſtes inquit. Hic ꝯn̄ter Ioſue cōſenſum ppl̓i iteratu ꝓfeſſione cōfirmat cū ſubdit̉. h ¶ Rn̄derūtqꝫ. teſtes.ſupple ſumꝰ. ⁊ ideo ꝓfeſſione facta cōcluſit. c ¶ Nūc gͦait: aufer. deos alienos. ⁊ exponat̉ ſicut. sͣ. d ¶ Percuſſit ergo ioſue in die illo fedus .i. renouauit fedus int̓ populū ⁊ deum.e ¶ Et p̄poſuit ppl̓op̄cepta. qͣꝫtū ad moralia ⁊ ceremōialiaf ¶ Atqꝫ iudicia. qͣꝫtum ad iudicialia.g ¶ Scripſitqꝫ oīaver. hec .i. hanc profeſſionē ppl̓i ⁊ obligationē iterataꝫ adfortius aſtringendūppl̓m ad ſeruiendūdn̄o in futuro.h ¶ Et tulit lapidē.Hic ꝯn̄ter ioſue applicat ſignū ſenſibile ad memoriā huifacti in futurū cumdicit̉: Et tulit lapidē ꝑgrandē. ſic̄ ſolet fieri in terministerraꝝ vel regnorūqn̄ ſtatuunt̉ ī ſignūdiuiſiōis territoriū.i¶ Poſuitqꝫ eū ſubter quercū ⁊cͣ. videt̉ꝙ in hͦ fecerit cōtralegē: Deut̓. xvj. Nōplantabis lucu iujaltare dn̄i. qd̓ ſoluūtaliqͥ dicētes: ꝙ vnaarbor nō facit lucū⁊ hoc nō valet: quiaibidē ſubdit̉: Et omnē arborē. Ex quopatet intētio p̄ceptiꝙ nulla arbor deberet ibi plantari: id̓odicūt aliqui ꝙ inhibitū erat plantare:nō tn̄ pͥus exiſtentēreſeruare. Arbor autē iſta erat ibi an̄qͣꝫ poneret̉ ibi altaredomini: ſꝫ adhuc iſtud nō videt̉ ſufficere: quia ad hoc datum fuit illud p̄ceptū ne iudei eſſent ſimiles idolatris qͥꝓpe phana idoloꝝ habebāt lucos ad luxiriā exercendaꝫ:⁊ qͣꝫtum ad hoc nō videt̉ ibi differre plantare arbores denouo: vel plantatas pͥus dimittere. Et iō dixit ra. Sa. ꝙvera lr̄a eſt. Subter limē. dictio em̄ hebraica que eſt ibi:ē equiuoca ī vna ſignificatiōe ſignificat idem qd̓ limen.Et ẜm ip̄m lapis iſte fuit poſitus ꝓpe ingreſſum ſanctuarij: ⁊ nō eleuabat̉ vſqꝫ ad finem ſuperius. Poſſet tamēdici ẜm tranſlationē noſtrā: ꝙ hic nō accipit̉ ſanctuariūdei ꝓ tabernaculo moyſi: quia poſitū eſt in ſylo: ſicut dictū eſt ſupra. xxviij. ca. Ioſue autē fecit iſta que ſcribunt̉hic in ſichem: vt pꝫ in textu vbi dicit̉: Propoſuit populop̄cepta atqꝫ iudicia in ſichem qͥ locus bn̄ multo diſtat aſylo. Et ideo ſanctuariū hic pōt accipi ꝓ ſynagoga: in qͣcōueniebāt habitatores illiꝰ loci cā or̄onis ⁊ audiēdi verbū dei: quia in ſingulis ciuitatibꝰ et villis iudei habebāttalia loca. licꝫ haberent vnū templū tm̄ vel tabernaculūanteqͣꝫ templū eſſet factū vbi fiebant ſacrificia: ſicut pꝫ ineuangelijs vbi legunt̉ fuiſſe plures ſynagoge: vtpote innazareth ⁊ capharnaū: ⁊ alijs locis ſtante vnico temploin hieruſalē: tamē ante templi edificationē temporibusquibꝰ archa non habuit ſtabilem manſionē licitum fuitalibi offerre ſacrificia votiua non tamē debita: vt dictum
fuit Deut̓. xij. k ¶ En lapis iſte erit vobis ī teſtimoniū.federis renouati cū domino: ⁊ ſic̄ lapis iſte ē durabilis.ita fedus iſtud dꝫ eē ꝑpetuū. l ¶ Ꝙ audieritis oīa verba. In hebreo habet̉: Ꝙ audierit oīa. ſcꝫ ille lapis: ꝓpterqd̓ dicūt hebrei aliqui: ꝙ ad litterā lapis audiuit: virtutetamē diuina. Sedhoc videt̉ impoſſibibile: qꝛ ꝙ lapis manens lapis habeatſenſum auditus velcognitionē aliquaꝫvidet̉ implicare cōtradictionē. Iteꝫ ꝙhabeat actū ſecūduqui eſt audire: ⁊ nōhabeat actū primūqui eſt pͥncipiū huius actus ſecūdi: videt̉ impoſſibile: qͥaeiuſdē eſt actus primus ⁊ ſecundus. etaccipit̉ actus ſecūdus ꝓ oꝑatōne quecōſiſtit in pati ſiue īagere: qꝛ de hoc ſūtvarie opiniōes. ſedaudire ſentire intelligere ſiue ſint actiones eiꝰ qͥ ſentit velintelligit: ſiue ſintpaſſiōes eiꝰ ab abiecto: tamē neceſſarioin ſentiēte vel intelligēte requirunt̉ potentie ſenſitiue ⁊ intellectiue que in lapide eſſe nō poſſuntIdeo aliter poteſtdici: ꝙ hic accipiturlapis ꝓ hominibusexiſtētibus circa lapidem illum: ſicutdicit̉ Deute. xxxij.Audiat terra verbaoris mei. id eſt homines habitātes interra: ſicut ibi expoſitum fuit: ⁊ ẜm iſtum ſenſum procedit tranſlatio noſtra. ẜm enim ꝙ dicit Hiero. in libro deoprimo genere interp̄tandi. optima interpretatio nō ſemper fit tranſferēdo verbū ex verbo. ſed aliquādo meliuseſt tranſferre ſenſum ex ſenſu. ⁊ ſic eſt in ꝓppſito.m ¶ Et poſt hec mortuus eſt. Hic vltimo agit̉ de morte⁊ ſepultura Ioſue. ⁊ patet littera: ⁊ occaſione huius conſequēter agitur de ſepultura Ioſeph cum dicit̉:n ¶ Oſſa quoqꝫ Ioſeph ⁊cͣ. hoc em̄ impoſuerat eis Ioſeph: Gen̄. vlti. o¶ Sepelierūt in ſichem. hunc em̄ locum dederat Iacob ip̄i Ioſeph: Gen̄. xlviij.¶ Quē emerat Iacob ⁊cͣ. centū nouellis ouibus. in hebreo habet̉: Centū obulis. ⁊ eodem modo habet̉ Geneẜxxxiij. vbi fit mentio ve iſta emptiōe. Cōſequēter fit mentio de morte Eleazari ſacerdotis cū dicit̉: Eleazar quoqꝫfilius Aaron mortuus eſt. ⁊ de ſepultura eius cum dicitq ¶ Sepelierūt eum in gabaath filij eius. ſucceſſerat em̄phinees in hereditate patris ſui. ⁊ ideo ille locus iam dicebat̉ ip̄ius phinees. In aliquibus aūt libris interponit̉et: dicendo ſic. Et ſepelierūt eum in gabaath phinees ⁊ filij eius. ⁊ tunc mutat̉ ſententia: ſed lyet: nō eſt in hebreonec in libris correctis.¶ Poſtilla fratris Nicolai de lyra ſuꝑ librū Ioſue finit.