Deuteronomiū
NCapitulū. xvj.Bſerua mēſem nouarū frugū ⁊ verni pͥmūtꝑis vt facias phaſe dominō deo tuo. qm̄ in iſto menſe eduxit te dominꝰ deꝰ tubus de egypto nocte. Immolabiſqꝫ phaſe dominodeo tuo de ouibꝰ ⁊ de bobꝰ in loco quē elegerit dominus deus tuus vt habitet nomen eius ibi. Nō co
medes in eo panem fermētatum Septem diebus comedes abſqꝫ fermento afflictionis panem: quoniaꝫī pauore egreſſus es d̓ egypto vt meminerꝭ diei egreſſionis tue de egypto om̄ibus diebus vite tue. Nonapparebit fermentatum inomnibus terminis tuis ſeptem diebus ⁊ non remanebit de carnibus eius qd̓
hoc aliqͥ forte poſſēt credere ꝙ eſus ſanguīs ip̄oꝝ eēt liciꝓpter qd̓ hoc excludit̉ h̓ ſpecialit̓ qꝛ nec in vilibꝰ aīalibuserat cōceſſus. ſꝫ generalit̓ ꝓhibitꝰ.In ca. xv. vbi dr̄ in poſtil. Ad hoc igit̉ amouendū ſeptimꝰ annꝰ remiſſiōis in lege inſtitutus eſt.Additio.Icet cōiter teneat̉ apd̓ hebreos: ꝙ ī anno ſeptīo totalit̓ remittebāt̉ debito ſicꝙ etiā poſt trāſitū illiꝰ anni ſeptimi nonpoſſunt repetere ea.Tn̄ hoc nō videt̉ rationi ꝯſonū. qꝛ ſic̄ ſialiqͥs accomodaretꝓximo ſuo pecuniāvel aliqd̓ hmōi ī anno ſexto. vel ēt ꝓpe finē anni: ſtatim intrāte āno ſeptimo eratremittēda qd̓ videt̉cōtra equitatē iuſticie. ẜm quā hō tenetur reddē mutuū. vn̄ psͣ. xxxvj. Nutuabit̉ peccator ⁊ nō ſoluet. nec valet dicē ꝙ hͨ remiſſio intelligit̉ qͦ ad impotētes ſoluē tm̄ ꝓut poſtillator vr̄ diceretū qꝛ ſcriptura indiſtincte loquit̉ dicens. Cui debet̉ aliqͥdab amico vel ꝓximo vl̓ fratre ſuo repete̓ nō poterit. quiaannꝰ remiſſiōis ē dn̄i: nō diſtinguēs de potente vel impotente. tū quia ab impotēte nō ſolū anno ſeptimo ſꝫ etiamalijs temporibꝰ nō erat debitū repetendū: dicit̉ em̄ infraSi vnꝰ de fratribꝰ tuis ⁊cͣ. ad pauptatē deuenerit nō īdurabis cor tuū nec ꝯtrahes manū: ſꝫ aꝑies eā pauꝑi ⁊ dab̓mutuū qͦ eū indigere ꝓſpexeris. vn̄ circa hͦ alit̓ vr̄ dicēdū.Ad qd̓ ſciendū ꝙ in heb̓. vbi nos habemꝰ. Septimo ānofacies remiſſionē. ē quedā dictio q̄ ſonat ſubtractionē ⁊ ēſenſus ꝙ in toto anno ſeptīo nō poterāt debita repeti cuius rō ē. qꝛ ſeptimꝰ annꝰ erat ſabbatū t̓re in qͦ non licebatſeminare agros. nec vindemiare nec collige̓ fructꝰ terre. ſꝫoīa q̄ ſponte naſcebant̉ erāt cōia qͥbuſlibet hoībꝰ vt hr̄. sͣ.Leui .xxv. vn̄ in tali tꝑe debebat ceſſare exactio debitorūceſſante collectiōe fructuū ⁊ reddituū ſꝫ ſabbato t̓re .ſ. anno ſeptīo trāſacto cū iā poterāt terras colere ⁊ fructꝰ ſuosvnuſqͥſqꝫ colligere. licitū erat debita repetere. ⁊ etiaꝫ debitor ſi eſſet potēs tenebat̉ reddere. cū reſtitutio debiti ꝑtineat ad verā iuſticiā. Ad hāc ſnīam facit qd̓ ſequit̉ in lr̄a.de hac materia. Caue ne forte ſubrepat tibi impia cogitatio. ⁊ dicas in corde tuo. appropinqͣt ſeptimꝰ annus r̄miſſionis. ⁊ auertas ocl̓os a pauꝑe fratre tuo nolēs ei qd̓ poſtulat mutuū cōmodare. Si em̄ in ſeptimo āno fieret taremiſſio: vt p̄dicti intelligūt. qͣre diceret̉ impie cogitare ille a qͦ ꝑ menſem vel aliqͥd̓ breue tp̄s an̄ ſeptimū annū mutuū poſtularet̉ ſi a mutuatione retraheret̉ cū hoc iam nōeſſet mutuatio: ſꝫ mera donatio q̄ nō in tāta quantitate ſolet dari. ſic̄ mutuū. Facit etiā ꝓ p̄dicta ſnīa qd̓. jͣ. in eo. capi. dr̄. Cū tibi vēditꝰ fuerit frat tuꝰ hebreus aut hebrea ſexannis ẜuiet tibi. in vij. anno dimittes eū libeꝝ. nō eī dimittebat̉ in āno ſabbatino t̓re. ſꝫ poſtqͣꝫ ẜuieris ꝑ ſex ānos ītegros ⁊ iō reddēs rationē qͣre dn̄s ẜui nō dꝫ gͣuit̓ ferre hācdimiſſionem dicit quoniā iuxͣ mercedeꝫ mercnenarij ſexannos ẜuiuit tibi. Ex qͦ pꝫ ꝙ ſi pꝰ breue tp̄s ẜuitutis preciperet̉ liber dimitti eſſet qͥd duꝝ ⁊ graue. nō gͦ minꝰ duꝝē totalit̓ debitū dimittere: qͣꝫ ſeruū emptū liberare. qꝛ tam̄iſta lex remiſſiōis debitoꝝ ſic intellecta. ſicut hebrei intelſexerūt eſt intolerabil̓. ꝑ quā penitꝰ claudebat̉ via ad mutuādū. idcirco talmudici antiqͥ qͥddā fecerūt ſtatutū ꝑ qd̓lex p̄dicta totalit̓ euacuabat̉ ⁊ ſic īplet̉ dcm̄ xp̄i mat. xv. c.Irritū fęciſtis mādatū dei ꝑꝑ traditōes vr̄as. ¶ Replica.N ca. xv. cuꝫ poſtillator remiſſioneꝫ debitoꝝ veriꝰdilationē in anno. vij. exponeret de impotentibus
ſoluē: ſicut ⁊ sͣ. expoſuit Leui. xxv. Bur. ibi. ⁊ h̓ dic̄ hmōiexpoſitionē nō hr̄e fundamētū ꝓ eo. qꝛ vt dicit ſcripturaindiſtincte loquit̉ de potētibꝰ ⁊ impotētibꝰ. h̓ dico ſaluomeliori iudicio. ꝙ fundamentū expōis poſtil. ſtat in rectarōe. recta eī rō hoc exigit vt potēs ſoluere ſoluat ſine dilatiōe. nō eī ſine fraud̓ad annū remiſſioniſdifferret ſi ſoluē poſſet ꝙ ſi nō poſſet. iaꝫpotēs nō eēt ⁊ ſic ſequeret̉ ꝙ potēs de qͦcaſus: nō eēt potēsq̄ ē ꝯtradictio vn̄ ⁊ ſilr̄a loqͣt̉ indiſtincte.oꝑtet tn̄ ex rōe rectade impotentibꝰ ſpecialit̓ intelligi: al̓s ſipotēs eēt ad ſoluendū ⁊ differret. daret̉occaſio nō mutuandi. īmo ⁊ potēs ī anno remiſſionis tenebat̉ ſoluē. qͣꝫuis mutuas nō potuit remſuā aggrauāter exigere. Ille igr̄ annꝰ erat. ꝓ impotētibusa quibꝰ nō potuit illo āno qͥcqͣꝫ repeti. nec ꝑ eos oꝑtuit ꝑꝑīpotētiā aliqͥd ſolui. potētes āt ⁊ illo āno ⁊ qͦlibꝫ alio ſolūtionē ſine fraude differre nō potuerūt. Nec valet qd̓ burdic̄: ꝙ ab impotēte nec illo nec qͦcūqꝫ alio anno repeti debitū poſſet. qꝛ ſic daret̉ via pauperibꝰ nō mutuādi ſꝫ ſolūpauꝑes reciperēt ꝑ modū donatiōis. ⁊ ſequeret̉ ſeptimūannū nō ſolū dilatiōis eē ſꝫ totalis remiſſiōis cuiꝰ oppoſitū Hurg. nitit̉ on̄dere hͦ ꝯͣ iudeos nec textꝰ quē burgē. allegat ē ad ſui ꝓpoſitū. qꝛ textꝰ ille dicit om̄i tꝑe mutuādūneceſſitatē patiēti. nō ꝓhibet repetitionē niſi in āno. vij. qͥdicebat̉ remiſſiōis ꝓ illo āno. qͦ cōpleto repetitio fieri potuit. vt hr̄ a ſcolaſtica hyſt. ponēte dr̄iaꝫ int̓ annū iubileū⁊ remiſſiōis. ī illo nāqꝫ remittebāt̉ debita ī iſto differebāt̉:¶ Capitulum. xvj.Sſerua mēſem. h̓ declarāt̉ p̄cepta q̄ ordināt hoīeꝫo ad deū ex ꝯſideratiōe tꝑis. Circa qd̓ ſciendū ꝙ tribꝰ tꝑibꝰ ī anno celebrabāt iudei feſta ſolēnia videlicet hͦ mēſe feſtū phaſe. ꝓpt̓ būficiū egreſſiōis de egypto⁊ t̓cio mēſe feſtū pēthecoſtes ꝓpt̓ bn̄ficiū legiſdate. ⁊ ſeptimo mēſe feſtū tab̓naculoꝝ ꝑꝑ bn̄ficiū ꝯẜuatiōis ip̄orū indeſerto. xl. annis. qͥbus deus ꝓuidit habitantibꝰ in tabernaculis. Primo gͦ agitur de pͦ feſto. ſcd̓o de ſecundo: ibi:ſeptē hebdōadas. t̓cio de t̓cio ibi. Solēnitatē qͦꝫ tab̓nacūlorum. Sciendū etiā ꝙ de iſtis tribus feſtis habent̉ plura: Nume. xxviij. ⁊ Leuit̓. xxiij. ⁊ aliqua hic addunt̉: ⁊ aliqua repetunt̉. qͣꝫtū igit̉ ad pͥmū feſtū dicit̉. a ¶ Obſeruamenſem nouarū frugū. nō qꝛ tunc tempꝰ eſſet meſſiū. ſedquia circa quartadecimā diē menſis primi in aliqua parte terre ꝓmiſſionis alique fruges appropīquabāt ad maturitatē. ⁊ de ill̓ colligebant̉ ſpice de quibꝰ fiebat manipulus qͥ offerebat̉ in ſolennitate paſchali ⁊ torrebat̉. ⁊ tuncꝑ confricationē grana excutiebātur. ⁊ de illis fiebat ſacrificiū. b ¶ Immolabiſqꝫ phaſe ⁊cͣ. nō loquit̉ h̓ ſcripturade immolatione agni paſchal̓ de quo poſtea agit̉. ſed dealijs ſacrificijs q̄ offerebant̉ in illa ſolennitate qͦrū aliquaofferebant̉ a tota cōitate q̄ determinant̉ Nūe. xxviij. Aliqua v̓o offerebant̉ a ꝑſonis ſingularibus ex deuotione. ⁊talia nō cadunt ſub numero determinato. quia in talibꝰcuilibet ꝑmittebat̉ facere ſuam voluntatem. ſequitur.c ¶ Quoniā in pa. egreſ. es de egypto in hebreo habetur.Subito vel feſtinanter egreſſus es de egypto. ⁊ propterhoc tunc comederunt azima. quia fermentare non poterant egyptijs cogentibus eos exire. vt habetur Exo. xij.d ¶ Et non remanebit de carnibus eius .ſ. agni paſchalisde cuius carnibus nihil debebat remanere vſqꝫ ad manevt habet̉ Ex odi. xij.
S e iiij