108
T. LI VII [U. C. 3o5. A. C. 447 .]
tur, liberis suis sint patienda? Ilaec prope conciona-bundus circumibat homines. Similia his ab Icilioiactabantur: comitatus muliebris plus tacito fletn,quam ulla vox, movebat. Adversus quae omnia ob-stinato animo Appius (tanta vis amentiae verius,quam amoris, mentem turbaverat) in tribunal escen-dit: et, ultro querente pauca petitore, quodiussibipridie per ambitionem dictum non esset, priusquamaut Ule postulatum perageret, aut Virginio respon-dendi daretur locus, Appius interfatur. Quem de-creto sermonem praetenderit, forsitan aliquem ve-rum auetores antiqui tradiderint: quia nusquam ul-lum in tanta foeditate decreti verisimilem invenio;id, quod constat, nudum vidctur propunendum, de-cresse vindicias secundum servitutein. Primn stuporoinnes admirationc rei tarn atrocis defixit: silentiuminde aliquamdiu tenuit. Dein quum M. Claudius, cir-cumstantibus matronis, iret ad prehendendam virgi-nem, lamcntabilisque eum mulierura comploratin ex-cepisset; Virginius, intentans in Appium manus, Ici-lio, inquit, Appi, non tibi, filiarn dcspondi: et ad nu-ptias, non ad stuprum, educavi. Placet pecudum fe-rarumque ritu promiscue in concubilus ruere? Passu-rine haec isti sint, nescio: non spero esse passuros il-/os, qui arma habent. Quum repelleretur assertorvirginis a globo mulierum eircumstantiumque advo-catorum, silentium factum per praeconem.
XLVIII. Decemvir, alienatus ad libidineni ani-mo, negat, hestemo tantum convicio Icilii violcntia-<jue Virginii, cuius testem populum Romanum haleat,sed certis quoque Indiens compertum se habere, noctetota coetus in urbe faclos esse ad movendam seditio-nem. Itaque se, haud inscium eins dimicationis, cumarmatis descendisse; non ut quemquam quietum vio-Jarel, sed ut turbantes civitatis olium pro maieslateimperii coercerel. Proinde quiesse erit melius. I, in-