250
Ysemberg 1 ) advocatus fuit ecclesie de Hessende 2 ). Est enim abbatiaregalis et ab imperatore tenetur. Iste Fridericus, fratre seniore 3 ) infata decedente sine filio, ut fratris esset heres, recedens a clericatufactus est miles et tanto fortassis ad malignandum promptior, quantoa gratia remotior. Unde David in psalmo: 'Qui elongant se a te, peri- «bunt. Perdidisti omnes qui fornicantur abs te' (Ps. 72,27). Non po-test esse sine periculo et gratie detrimento, quando clerici, qui secun-dum nomen suum 4 ) de sorte sunt Dei, ordine mutato, militie se man-cipant seculari. Tales, sicut exemplum habemus in multis, cum admanum, ut dici solet, deteriorem tendunt, etiam malis peiores et crude- 10libus crudeliores fiunt. Hinc Iheremie dicitur a Domino: „Quid tuvides, Iheremia?" Et dixit: „Ficus malas, malas valde" (Jer. 24,3).Ficus male sunt mali religiosi, urputa monachi vel clerici; ficus malevalde, cum ex illis fiunt laici. Fuerat enim Fridericus maioris ecclesiein Colonia canonicus 5 ). In comitem ex clerico mutatus, fit ecclesie 15Hessindensis nominaliter quidem advocatus, sed realiter inimicus. Nondefensare, sed magis depredare didicit. Cum pater eius, comes Ar-noldus de Altena r> ), vir admodum prudens et modestus satis in generesuo, ratione advocatie satis indebite iam dictam vexaverit ecclesiam,'iste novissimus' Fridericus 'exossavit' eam (vgl. Jer. 50,17). Advocatos 90sive scoltetos ecclesie contra voluntatem abbatisse sive sororum amovit,pro libitu novos restituit, homines monasterio quocumque iure attinen-tes tantis vexationibus angarians tantisque exactionibus excorians, utnobilis illa ecclesia subsistere vel diutius eiusdem incubatoris insolcn-tias sustinere non posset. Non legerat vel potius non attenderat scrip- ästum (lsai. 33,1), si legerat, miserrimus ille: 'Ve qui predaris! Nonne
1 Ysemberch lb; Ysynbergh 2b 1 . — Essende lb.2a.b l . — 2 regu-laris 2a. — 3 cedente 2a. b 1 . — 4 fortasse Ib. — 9 habemus exemplum2b 1 ; exemplum habes 2a. — 10 malum ut 2a. b 1 . — 11 Quid tibi videtur2a. b l . — 13 maligni rel. 2a; rel. maligni 2 b 1 . — ut puto 2 h 1 . — 16Essendensis hier Ib. 2b 1 . — quidem fehlt 2a. b 1 . — 17 depredari lb.2a.b l .— Arnoldus comes 2a. b 1 . —■ 19 vexaverat 2a. b 1 . — 20 exosavit 2 t 1 . — 21scultetos lb.2a; schultetos 2b 1 . — 22 novas 2b 1 . — instituit lb.
x ) Nach der Burg Isenberg ,an der Ruhr (Ruine in der GemeindeNieder-Bonsfeld im Kreis Hattingen) nannte sich mitunter dieser GrafFriedrich, der zweite Sohn des Grafen Arnold von Altena (f nach 1205).Vgl. Th. Ilgen, Die ältesten Grafen von Berg und deren Abkömmlinge,die Grafen von Altena (Zeitschrift des Bergischen Geschichtsvereins 36,1903, S. 46); über das Geschlecht auch B. Melchers, Die ältesten Grafenvon Berg bis 1225 (eb. 45, 1912, S. 5 ff.).
2 ) Essen an der Ruhr.
3 ) Eberhard II. von Altena, gestorben bald nach 1207.
4 ) kleros = sors.
• r ') Vgl. Knipping, Reg. II, 1659 (Lacomblet II, Nr. 15), wo 1205 einKölner Domherr Friedrich als Zeuge auftritt, der wohl der Isenber-ger sein könnte.
n ) Vgl. oben S. 237 Anm. 6.