236
rita fieri credimus, tanto nofois esse debent gratiora, quanto proptertempus rariora. Sanctitatem, que vite defuit, mors pretiosa supplevit,et si minus perfectus erat in conversatione, sanctus tarnen effectus est inpassione. 'Gonsummatus in brevi explevit tempora multa. Placita enimerat Deo anima illius' (Sap. 4,13.14). Nam 'placens Deo' eterna pre- r»destinatione 'factus est dilectus' (Sap. 4,10) in passione. Quis sanctitatieius contradicat, quem cordium cognitor et meritorum ponderator Do-minus signis tarn variis mirificat? 'Non qui se ipsum commendat', utait Apostolus, 'ille probatus est, sed quem Deus commendat' (2. Cor.10,18), ille probatus est. 10
2. [De nobilitate et pulchritudine corporis eius,et quod ab infantia stipendiis ecclesiasticisoneratus s i t et honoratus.]Videtur sancto Engelberto congruere, quod per Salomonem diciturin persona Ecclesie: 'Leva eius', id est Christi, 'sub capite meo et dex- t&tera illius amplexabitur me' (Cant. 2,6). Ad levani sponsi pertinentbona corporalia et terrena, ad dexteram vero bona spiritualia atque. ce-lestia. Bona corporalia sunt generis et morum notoilitas, valitudo cor-poris et pukhritudo. Bona dextere sancte virtutes sunt, quibus in pre-senti anima illuminatur, et vita eterna, que virtutibus promeretur. 20Utraque bona, dextere scilicet et sinistre, Salomon alibi exponit, cumdicit: 'Longitudo dierum in dextera eius, divitie autem et gloria insinistra illius' (Prov. 3,16). Sanctus Engelbertus, quamdiu vixit, 'gloriaet divitie in domo' illius fuerunt, cuius 'iustitia', quam per passionemmeruit, 'permanet in seculum seculi' (Ps. 111,3). Quam copiose in pre- 25senti bonis sinistre sustentatus sit et in illis quieverit, paucis explicabo.Que enim in tempore geruntur, cum tempore volvuntur et, nisi scriptoperpetucntur, citius ab hominum memoria delentur J ). Erat autem virnobilis valde et spectabilis genere, filius Engelberti comitis de Monte 2 ).Cuius patrui fuere Fridericus et Bruno archipresules Colonienses 3 ); :suAdolfus vero, qui Brunoni in episcopatu successit, patrui eius filius1 debent esse 2a. ?> peri'eete (erat fehlt) j a — q eius sanet. 2a; enimsanet. 2b l . — 8 ut ait fehlt 2a. 11 et pulch. corp. fehlt 2 b 1 . — 13 (onera-tus sit et fehlt) honoratus est 2b l . — Von hier an fügen am Ende allerKapitelüberschriften des ersten und zun. i/en,Buches hinzu C(apitulu)m (Cap: 2b 1 )und die entsprechende Kapitelnummer 2a. l>'. — 15 dextra 2a. — 17 dexteram auch2a. — 19 dextre 2a. — sunt für sancte 2a, wo sunt nachher fehlt: sanctefehlt 2 b 1 . — 21 dextre 2a. — 22 dextera auch 2a. — 23 eius für illius 2a.
- autem fügt nach Sanctus 21/' hinzu. — 25 Ouoniam für Quam 2 b 1 . —27 in für cum 2a. — 29 ac für et Ib. — '30 Fredericus 2a. b 1 und so immer.
- 31 Adolphus 2a. b< und so fast immer.
') Diese Stelle erinnert an die Ar-enga vieler Urkunden mit dem glei-chen Gedanken. Vgl. z.B. Ferd. Schmitz, Urkundenbuch der Abtei Heister-bach Nr. 10 und !!4; Ludoli von Hildesheim, Summa dietaminum ed. Rockin-ger, Briefsteller (Quellen zur Bayerischen und Deutschen Geschichte IX, 1),1863, S. 380 ff. (Nr. c, d, f).
2 ) Engelbert I. von Berg (1161/G5—1189), Sohn Adolfs IV.
*) Friedrich II. (1156-1158) und Bruno III. (1191-1193), Söhne Adolfs IV.von Berg (ich zähle die Grafen von Berg im Anschluß an B. Melchers.Zeitschrift des Bergischen Geschichtsvereins 45, 1912, S. 5 ff.).