Druckschrift 
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

DI.ter eſt quēadmoduꝫ verbū ꝓcedat ex anīoreā linguā non facit niſi rea mens ſit. Hiseuidenter tradit̉ tripliciter peierat homo vt ſupra diximus. vel ſciens falſuꝫiurat. vel putans falſum qd̓ verū eſt iuratvel eſtimās veꝝ qd̓ falſum eſt iurat. Sedhoc extremū videtur eſſe ꝑiuriū. etiamſi ꝑiuriū nominet̉. eo falſum iurat̉. videtur reus eſſe ꝑiurij qui ſic iurat. qꝛ non ēmens eius rea. et ideo nec lingua. imo eiuſmens rea eſt dum iurare preſumit quodſpicue verum deprehendit. omēꝑiuriū mēdaciū eſt. nec omnis qui peieratmentit̉. ſed omnis mentiendo iurans peierat. et omnis falſum iurat. ſiue mentienſſiue: peierat. Cum ꝟo quis iurat qd̓Queſtioveruꝫ eſt timens eſſe falſum. querit̉ qͥd ſitibi ꝑiuriū: Ip̄a em̄ ſignificatio vocis veraeſt. qꝛ verū neſcienter loquit̉. ergo ipſa ſignificatio vel falſum vel mendaciū eſtqꝛ vera eſt. et quod verū eſt: ꝑiuriū videtur eſſe. Ad hoc dicimus loqui ſic .ſ. contra mentē ſub atteſtatione iuramenti eſſeiurium. Mentiri ergo adhibita iurationeꝑiuriū eſt. Peruriū ergo eſt. vel iurandoloqͥ falſum intentiōe fallēdi vel iurādoloqui falſum ſine intētione fallendi. vel iurando loqui verū cum intentione fallendiOppoſitio Hic opponit̉. Si oīs falſum iurat peierat. tunc qui alicui ꝓmittit dare ſub certotermīo aliqͥd qd̓ tamē faciet. ex quo iurauit peierauit. qꝛ falſum iurauit. em̄ita futuruꝫ erat vt iurauit. Ad hoc diciDet̓minatipōt. qꝛ omnis qui iurat qd̓ falſum ē. exquo iurat ꝑiurus eſt. ſicut iſte de quo agimus ſꝫ ex ꝓpoſitū mutat vl̓ terminū trāgredit̉. iuratio talis fit periuriū reatu.An iuratio ſit malum.Si auteꝫ queriturvtrū iurare ſit malū? Dicimꝰ aliqn̄ maluꝫeſſe. aliqn̄. Spōte em̄ et ſine neceſſitateiurare vel falſum iurare pctm̄ grande eſtEx neceſſitate autē iurare .ſ. vel ad aſſerē innocentiā ved ad federa pacis ꝯfirmāda vel ad ꝑſuadēduꝫ auditoribꝰ qd̓ eſt eisAugꝰ. de ſer vtile. malū eſt. qꝛ neceſſariū eis ē. Und̓mone dn̄i in Augꝰ. Iuramentū faciendū eſt in neceſſarijs cuꝫ pigri ſunt homines credere qd̓ eiseſt vtile. Iuratio eſt bona non tn̄ mal eſt neceſſaria .i. eſt appetēda ſicut bona. tn̄ fugienda tanqͣꝫ mala eſt neceſAugꝰ. ſuper ſaria. eſt em̄ ꝯͣ p̄ceptū dei iuratio. Sꝫepiſtolam aita inelligit̉ dn̄s ꝓhibuiſſe a iuramento vtGalath̓.SXXXIXLqͣꝫtū in ipſo eſt qͥſqꝫ iuret. Qd̓ multi faciunt in ore habētes iurationē tanqͣꝫ mag atqꝫ ſuaue aliquid. Apl̓s em̄ nouit preceptū dn̄i et tamen iurauit. Prohibemurem̄ iurare cupiditate vel delectatiōe iurādi. ergo xp̄s ait in euangelio. Ego dico Augꝰ. de ſervobis iurare omnino: ita intelligit̉ preᵐone dn̄icepiſſe ne qͥſqͣꝫ ſic̄ bonū appetat iuramentūet aſſiduitate iurandi labat̉ in ꝑiuriū. Qd̓ꝟo addidit ſit ſermo veſter eſt eſt. non.bonū eſt appetendū. Qd̓ aūt amplius eſt amalo eſt .i. ſi iurare cogeris ſcias de neceſſitate venire infirmitatis eoruꝫ quibus aliquid ſuades. Que infirmitas vtiꝙ maluꝫeſt. Un̄ nos quotidie liberari p̄camur dicentes. Libera nos a malo. Ideoqꝫ dixit qd̓ amplius eſt malum eſt. Tu em̄ nonfacies maluꝫ qui bene vteris iuratione. ſꝫa malo eſt illius qui aliter credit .i. ab īfirmitate que aliqn̄ pena eſt. aliqn̄ pena etculpa. Ibi ergo dn̄s ꝓhibuit malū. ſuaſitbonū. indulſit neceſſarium.De iuramēto quod per creaturas fit.Querit̉ etiā vtruꝫliceat iurare creaturam? Quod vidētur in lege ſcriptum ſit. Reddes autemdn̄o iuramēta tua. Et xp̄s in euāgelio precipit iurare omnino nec celū. nec perterrā. nec hieroſolymam. nec caput tu Ierony. ſuꝑum. Iudeis quaſi ꝑuulis eſt conceſſuꝫ iu­ matherare creatorem et p̄ceptū. vt ſi iuraretingeret. niſi creatorē iurarēt non percreaturam. qꝛ iurantes angelos elemeta: creaturas venerabant̉ honore et melierat hoc exhibere deo qͣꝫ creaturis. Infirmis ergo illud ꝓhibuit. ſanctis ꝟo ī creaturis creatoreꝫ venerabant̉ tm̄: non prohibuit. Vnde Ioſep ſaluteꝫ pharaonisiurauit: dei iudicium in eo veneratus quopoſitus erat in infimis. Chriſtus ꝟo itacreaturas iurare ꝓhibuit. ne vel aliqͥd diuinum in eis crederetur quo reuerentiaeis debetur. vl̓ ne per ea iurantes falſū. homuines ſe iuramēto teneri non putarēt.Quę iuratio magis teneatur anquę ſit deū. an que fit euangelium. vel creaturas.Si auteꝫ queriturquis magis teneatur an qui deū. an qui