Druckschrift 
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LI.hūc futura eſt. hodie pn̄s ē.heri p̄terita eſt. Itaqꝫ an̄qͣꝫ crearet̉dus ſciebat deꝰ hūc creandū. poſtqͣꝫ creatus ē ſcit creatū. nec eſt ſcire diuerſa: ſꝫoīno idē de creatōe mūdi. Sic̄ antiqͥ pr̄escrediderūt xp̄m naſcituꝝ morituꝝ. nosaūt credimꝰ natū mortuū. nec tn̄ diu̓ſa credimꝰ nos illi: ſꝫ eadem. Tꝑa em̄ (vtait Augꝰ.) variata ſunt. v̓ba ſunt muAuguſtitata fides. Indubitant̓ teneamꝰ deuꝫſꝑ oīa ſcire que aliqn̄ ſcit.Iſta eſt diſtinctio. xlj. huiꝰ primilibri. In qua mgr̄ poſtꝙͣ egit quid ſit p̄deſtinatio etquis ſit effectus eiꝰ. inquirit de cauſa ip̄ius. Et triafacit. Nam pͥmo ponit ſententiā veritatis Secundoelidit falſitatem. Tertio concludit nulla mutatioſit in ſcientia deitatis. Primum facit a pͥncipio diſtīctionis vſqꝫ ibi. Opinati ſunt tn̄ quidā. Secundumab inde vſqꝫ ibi. Preterea conſiderari oportet. Tetium vſqꝫ ad finem diſtinctiōis. Et tantū ī generaliIn ſpēali ſententia mgr̄i ſtat in tribus ꝓpoſitōnibꝰqͣrum pͥma ē hec. Predeſtinatio cadit ſub meritoſicut obduratio. Hanc mgr̄ ꝓbans dicit obdurationē cadere ſub merito. ibi noīe obduratiōis intelligit ip̄am diuinā p̄ſcīam que ab eterno eſt. nullam pōt habere cauſam. ſed intelligit eam ſubtractionē vel carentiā gr̄e quam qͥdē ſuis peccatis merent̉: qͣliter non eſt de p̄deſtinatiōe que nec quo ad illud quod in eo eternum eſt .ſ. diuinā electōꝫ. nec quoad illud quod in ip̄a temꝑale eſt .ſ. gr̄e appoſitioneꝫpōt mereri. ſaltem intelligendo quo ad pͥmā gr̄am.que ſub ꝓprio merito non exiſtit. Scd̓a propoſitio eſt hec. Deꝰ ꝓpter nulla futura merita vl̓ demerita: ſed libere ab eterno elegit vel reprobauit. Hācmgr̄ ꝓbās ponit opinionē quorūdam: opinati ſūt ꝓpter futura merita aliqui p̄deſtinant̉ vel reprobant̉ a deo. Et ad hoc inducit autoritates. b. Auguſtini qͥbus videt̉ dicere futura fides in Iacob fuitcauſa ſue p̄deſtinatiōis. ſed vt dicit mgr̄ hoc beatusAugꝰ. poſtea retractauit. Et poſtremo addit reprobatio dei eſt cauſa peccati. ſed p̄deſtinatio eiꝰeſt cauſa boni. in. viij. c. ponit exp̄ſſe ſnīam huiusꝓpoſitiōis. Tertia ꝓpoſitio eſt hec. licꝫ deꝰomuia ſciat que pͥus ſciuit. non tn̄ p̄ſcit que p̄ſciuit.Hanc ꝓbans mgr̄ querit an ſcīa dei poſſit diminni.Et rn̄det p̄ſcientia pōt diminui. ſed non ſcientia.Multa em̄ deus p̄ſciuit que p̄ſcit. qꝛ ſuntfutura. ſed quod ſciuit ſcit. Poſtea obijcit in contrarium ſic. Deꝰ ſciuit me naſciturū mūdū creandum hoc neſcit. ergo oīa ſciuit ſcit. Et reſpondet oēm rem quā deus ſciuit ſcit. Et argumentūꝓcedit diuerſimode quo ad modū ſciendi īportal̓ enunciabilia. Et tm̄ in ſpēali.De omnipotentia dei vbi priꝰſideratur quare dicatur omnipotens.DI. XLIA IUnc de omnipotentia dei agendū eſt. vbi prima ꝯſideratio occurrit quō vere deꝰ dicat̉ oīpotens: an qꝛ oīa poſſit. antm̄ qꝛ ea poſſit vult. em̄ deꝰ oīa poſſit:pluribꝰ autoritatibꝰ cōprobat̉. Ait enimAugꝰ. in li. q. veteris ac noue legis. Oīa Auguſti.dem pōt deꝰ: ſꝫ facit niſi qd̓ cōuenit veritati eiꝰ iuſticie. Idē ī eodē. Potuit deus cūcta face̓ ſil̓. ſꝫ ꝓhibuit .i. voluntas.Ratōꝫ nēpe ibi volūtatē dei appellauit. qꝛdei volūtas rationabil̓ eſt equiſſima Fatendum eſt deum oīa poſſe.Quō dicat̉ deus omīa poſſe. cuꝫnos multa poſſumus que ipſepoteſt.Sed queritur quooīa poſſe dicat̉. nos q̄dam poſſimꝰ quoip̄e pōt? pōt em̄ ambulare. loqui ethmōi. a natura diuinitatis ſunt penitusaliena. horū inſtrumēta nullatenꝰ habere queat incorꝑea ſimplex ſb̓a. Quibꝰ id Reſpōſio.rn̄dendū arbitror hmōi actiōes ambulatio .ſ. locutio hmōi a dei potentia aliene non ſunt: ſꝫ ad ip̄am ꝑtinent. Licet enimhmōi actiones in ſe deus habere poſſitnon em̄ pōt ambulare vel loqui: hmōi.eas tn̄ in creaturꝭ pōt oꝑari. facit em̄ vtābulet loqͣt̉. hmōi. iſtas actiones diuine potētie detrahit̉ aliqͥd. qꝛ etpōt facere omnipotens.De alijs obijcit̉.Sed ſunt alia quedam deus nullatenꝰ facere pōt. vt pctā. em̄ pōt mentiri. pōt peccare: ſꝫ nonideo omīpotentie dei in aliquo detrahiturvel derogat̉ ſi peccare poſſe d̓r. qꝛ noneſſꝫ potētie: ſꝫ infirmitatiſ. Si em̄ poſſꝫoīpotens eſſet. impotētie: potētie imputādū eſt iſta pōt. Un̄ augꝰ.in. xv. li. de tri. Magͣ inqͥt dei potentia eſt Soluit poſſe mentiri. Sunt em̄ q̄dā in alijs re Auguſti.bus potentie deputanda ſunt. in alijs ꝟomīme. Et in alijs laudabilia ſunt. in alijsꝟo rep̄henſibilia ſunt. ideo deꝰ minꝰpotēs eſt qꝛ peccare pōt. omīpotensnullatenus poſſit eſſe qui hoc pōt.Item de alijs opponit. dSunt etiam et aliaq̄dā deꝰ pōt. vn̄ vid̓r oīa poſſe.em̄ pōt mori vel falli. Un̄ Augꝰ. in lib̓. de Auguſti.ſimbolo. Deus oīpotens non pōt mori.pōt falli. non pōt miſer fieri. non pōt vinci.