Druckschrift 
Pars prima (1484)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

riꝰ regularit̓. dic ut plene dicā ī. d. c. rodulphꝰ. fallitqn̄ aliqͣ qͣlitas adijcit̉ ꝓportōabil̓ ciuitatēſibus. utubi fit mētio ſcholaribꝰ. ſcholares morant̉ incaſtris ī eis ſit nec poſſit ſtudiū gn̄ale niſi inurbibꝰ regijs. ut ī proe. ffoꝝ.. C. de ꝓfeſ. qui ī urb.ꝯſtā. li. xij. ſic pōt ſaluari gl. quā ſic ītellectā noͣ. Rex pacificus. guī quo conciuPrīo ponit exordit finalē intentū iuris gnͣalis. ẜo narrationē in quaoſtēdit intentū finalē huiꝰ ꝯpilatōis ſeu iuris ꝑticl̓aris ibi ſane. ꝯcludit ibi uolētes. Prīa ſubdiuidit̉.qꝛ prīo ponit finē uiatoris .i. hoīs ad quem a deo diſpoſitus ē. ẜo cām deuiatōis ab hoc fine ibi ſi effrenata. ut ad debitū finē uiator deducat̉ ꝯcludit le neceſſariā oſtēdit tres v̓tutes ac ꝓprietates legis ibi iōqꝫ lex prodit̉. ẜa ꝑs ſubdiuidit̉. qꝛ prīo poīeuentū circa ꝯſtōnes eccleſiaſticas correctōi ſubmittēdas. ponit maͣm cāꝫ īpulſiuā huiꝰ ꝯpilatiōis. ẜoꝯcludit cām finalē ibi ad cām. cām coadiuuatiuaꝫibi dilectū. quarto formalē ibi reſecatis. hec diuiſio ſufficit pro ſūmario. prīo qual̓ dꝫ rex.bet .n. pacificꝰ. qui uult pacē ē heres Xp̄i qui īteſtam̄to ſuo principalit̓ reliquit pacē dixit. Pacēmeā do uobis ⁊c̄. de quo ī. c. ad apl̓ice. ibi gl. dere iudi. li. vi. Et no dꝫ talis quales ſubditos ſuos appetit. Itē collige un̄ ꝓcedūt lites iurgiatentōes. ꝓcedūt .n. a cupiditate ē radix oīuꝫ malo ꝓcedit ex carne īfecta ex maͣ original̓ pctī: un̄ ꝑꝑhāc īfectionē dicit canon oīs etas ab adoleſcentiaprona ē ad malū. xij. q. i. oīs etas. alibi ꝓcliuus ēcurſus ad uoluptatē malū. naͣ ē imitatrix uiciorūxx. q. iij. procliuis. Itē collige qͣlis debeat ſiuult ſubijci exercitio legis. dꝫ .n. pudicꝰ pacificusmodeſtus. lex .n. eēt neceſſaria ſi hoīes rōne regerent̉. legē nemo ꝯpellit̉ bn̄face̓ ſꝫ malefacerehibet̉. xxiij. q. v. ad fidē. un̄ dicit In. ī. c. paſtoralis offi. or. hoīes ītm̄ poſſent rōe regi ſubijcerētur legi .i. exercitio legis. ad hoc. c. de ꝯſtātinopolitana. xxij. di. hoc declarat̉ illd̓. que ſpū dei agunt̉ſunt ſub lege. de regula. c. lꝫ. ſunt ſub exercitiolegis exquo ducunt̉ lege p̄uata. uide bo. tex. de lege pͥuata publica. xix. q. i. due ſūt leges. ibiquotidie ⁊c̄. ilid̓ dr̄ quotidie fieri qd̓ fit aliquo interuallo īterpoſito. quotidie lites gn̄ant̉. fac̄ adteſtes ut.. dicā. Itē noͣ finē ītentū legis. ītendit reprime cupiditatē ꝯcupiſcentiā ipſā reduceread limites rōnis. Itē collige qd̓dā fedꝰ īter hoīesſeu quādā obligationē naͣleꝫ ex charitate ꝓcedentē tenet̉ qͥs alteri facere qd̓ ſibi uult fieri .i. di. hūanūgenꝰ. Itē noͣ tres v̓tutes ꝓprietates legis. ut intex. ibi ut hōeſte uiuat ⁊c̄. ſic ſcīa iurꝭ docꝫ mores. dicimꝰ ſuppoīt̉ ſcīe morali. ut dixi ī gl. i.q̄d ꝓpͥe ſignificet appetitꝰ ſeu ꝯcupiſcētia. ſignificat uolūtatē appetitꝰ ꝯcupiſcētia regunt̉ ī maluꝫ ꝓcedūt ex aīa ſenſitīa rōne regulata. uolūtaspōt niſi ad bonū. In. ſane. ſil̓itudineꝫreprobatā. .n. ē ſuꝑuacuis utēdū. l. i. C. de no. co.ꝯpo. ī. c. ſic̄ ꝓba. Itē collige qͥnqꝫ correctōe digna ut nimia ſil̓itudo ꝯͣrietas ꝓlixitas ſuꝑfluitasdiſꝑſa locutō ſeu ſituatō. oīa .n. iſta īducūt ꝯfuſiōeꝫ.Itē collige ℟icas auctēticas tex. papadat hac ꝯpilaiōe uti. Hicc ſūt ī hac ꝯpilatiōe.ꝑs ꝯpilatōis. qd̓ clariꝰ ꝓbat̉ ī ꝓemio vi. ubi gl. ſin.dic̄ ex eo ſūt tex. ſcriptor qui ꝓmiſit ſcribere librū ſeu tex. tenct̉ ſcriber̄ ℟icas. an licita ſit argum̄tatio a rubro.. dicā. Itē collige ī gnͣali mādatotrāſit ptās legis ꝯdēde. His noͣbilibꝰ expeditꝭiſte tex. ī eo īfert quotidie fiēi qd̓ fit int̓uallo īt̓poſito īducit̉ ad ꝯcōdiā teſtiū dicūt quē quotidie poſſediſſe ul̓ quotidie r̄ſediſſe ī eccl̓ia. tn̄ uiciat̉ ſi aliquoīteruallo poſſedit reſedit. idē dic̄ Di. dictōe ſēper in. l. i. ff. io. ma. Ionclude ergo iſte dictioneset ſimiles debēt ciuilit̓ ītelligi de dictione. ſine īterīſſione vide tex. gl. ī. c. ſacroſcā. xxij. di. Itē nūqͣp̄terit dies uide tex. ī. c. tenē. xxxi. di. De dictōe nūꝙͣuide tex. v. di. nūqͣ. Itē teſtibꝰ dicētibꝰ tꝑe ⁊c̄uide de ꝯſe. di. iiij. tꝑe. et idē dic de alijs dictiōibꝰ de dictione iugit̉ īdeſinēter aſſidue ſil̓ibꝰ. ad hocde ꝯſe. di. ij. re uera. q̄rit̉ in.. ſanc. nūquid lexpoſitiua debeat obſeruari ī foro ꝯſcīe qꝛ iſte tex. ī fi.mādat hāc ꝯpilatōnē obẜuādā ī iudicio ī ſcholis.de hoc Io. cal. Io. an. poſt beatū. Tho. in. c.ꝙͣꝙͣ de uſur. li. vi. Fe. de ſe. cōſi. xxi. Inn. in. c.qꝛ pleriqꝫ de īmu. ecc. de homi. ſicut dignū. Etmunis cōcluſio ur̄ aut lex poſitiua diſtīguit īter fo penitētiale et iudiciale et tūc obẜuat̉ ī foro pn̄iali et hoc legꝭ auc̄te. ut ī. c. tua. et qd̓ ibi noͣ. de ſpon.aut non diſtinguit. et tunc ex quo eſt condita ab eo hꝫ ptātē et cōtinet ī ſe pctm̄ ē obẜuāda ī foro pn̄iali. Et ex hēs nūquid ſit licitū fraudar̄ gabellas et ſoluere pedagia. certe ſi ſtatutū ē licitū tūc tenetur ēt ī foro ꝯſcīe. ſecus ſi illicitū uide ēt ad p̄dc̄a gl.ſing. ī. c. fr̄nitatis. xxij q. ij. que ml̓tū fac̄ ꝯͣ hāc gnalētheoricā doc. dicit tn̄ illa glo. ſing. ī foro ꝯſcīe nontenetur quis ſoluere penā. un̄ ſi cōmiſit furtū occultūuel manifeſtum licet in foro iudiciali teneat̉ ſolue̓ pe dupli uel qͣdrupli tn̄ ī foro cōſcīe tenct̉ qͣs ſolue̓ſꝫ ſufficit reſtō. et eſt glo. ualde ſin. et facit ad oēs penas legibus ſtatutas. facit ēt qd̓ noͣ. Inno. ī preal. c.ſicut dignū et ſic non ur̄ reſpectu penarū debeatlex poſitiua ẜuari in foro ꝯſcīe. ur̄ qd̓ noͣ. Io. an. īpreall̓. c. ꝙͣꝙͣ. an aūt cōſtō ſeu lex poſitiua liget peccatū oīo occultū. dic ſic. ut ē glo. ſing. in cle. j. here. ubi uide. Quero an ſit licitū allegare legē deciſāſeū reſecataꝫ. uide quod. per tex. ibi reſecatis ⁊c̄.doct. rn̄dēt aut lex fuit deciſa ſeu reſecata qꝛ ꝯͣriaiuri. et tūc ē licitū illā allegare īmo īcurrit penamfalſi. quo in. c. j.. de cōſti. ubi tāgā. Aut fuit reſecata qꝛ ſuꝑflua aut nimis ꝓlixa. tūc ad declaratōnēlegis non reſecate pōt allegari. et ita quottidie allegamus deciſā decretaliū. et ſic allegat glo.. in ſalutatōe in. ẜuus. Ultīo q̄rit̉ nūꝗͣd ꝯſtōes huiꝰꝯpilationis debeatᵇ allegari p̄ponēdo v̓bū exͣ Pc.Ab. ſic qꝛ ſūt exͣ uolumē decretoꝝ. do. Car. dic̄ hoc uolumē hodie ſit certū et approbatū expedit allegare ꝯſtōnes. extra ſicut olim fiebat. etputo ueriꝰ. qꝛ ſuꝑfluis ē utēdū. allegatiōes ſatis agnoſcit̉ allegat̉ ꝯſtō poſita exͣ uolumen decretoꝝ. qꝛ alius ē modus ꝓcedēdi ī hoc uolumine alius ī decretis. In glo. ī.. diſpoſuit. opponit̉claratione glo. naꝫ ſi deus diſpoſuit ſibi ſubditos fore bonos ergo pn̄t peccare dei diſpoſitio falli poſſit. So. metu ꝯrij glo. exponit neceſſitādo ſꝫ ꝓuidētiaꝫ predeſtinatione. vr̄ prīo glo. ſumereiſta duo .ſ. ꝓuidētiā p̄deſtinatione ꝓmiſcue. dn̄t tn̄qꝛ p̄deſtinatio ē p̄paratio gr̄e p̄deſtinatꝰ nullodānari pōt. vn̄ p̄deſtinatio ē ad bonū p̄ſciētia ad ma. tn̄ ītelligas p̄deſtinatio p̄ſciētia neceſſitat adbonū uel ad malū. ſꝫ qꝛ deus ſciebat aliquos eſſe caſuros. illos p̄deſtinauit. alios uero quos ſciebatad bonū reuerſuros p̄deſtīauit. dic ſubtiliter ut hr̄ utroqꝫ. xxiij. q. iiij. uaſis ire.. §. ſe. ſꝫ hic ſumit̉ īgl. p̄deſtinatio large. qꝛ oēs hoīes largo p̄deſtīati ſūt .i. creati ī bonitate ꝓīſſi ad bonū. ſꝫ abutēdolibero arbitrio cōmittūt malū pōt ſolui ꝯͣriūexponēdo ſubditos .ſ. p̄deſtinatos ut exponit glo. ſequēs. ſed hec expō nimis reſtrīgit lr̄am vr̄ loquioībus hoībus. In glo. ī. v. pudicus ī fi. op. ꝯͣ tex. pudicitia ē v̓tꝰ ꝑticularꝭ dr̄ .n. a pudor ī ē vecūdia. vn̄ ꝯſiſtit circa ea qͥbꝰ v̓ecūdamur. ut d̓ſpō.īpub. c. puberes. tn̄ tex. hec vba vr̄ inuere deus creauit homines ul̓r bonos. So. glo. forte mctu