LIBERnotiſſimas: cōſtat. Plurima. n. (ut ſuperius diximus) mētitus eſt. Itaqꝫ & de remotioribus magis matitus apparet. Verūtamē iis: quæ ad cæli rationē: & Mathematicā ſpeculationē attinēt: ſatis cōmoauſus uidet̉. De rebus potiſſimū frigidæ zonæ ꝓpinquis. de fructibus. deqꝫ animalibus māſueris ptim oīmodā ſterilitate: partī raritatē exponens. Milio reliquiſqꝫ caulibus: & fructibus: atqꝫ radicibuali. apud aliquos frumēta naſci. Melqꝫ ꝓduci. & hinc potū ſumere. Triticū aūt: quia ſoles puros po-habent: intra laxas domos: congeſtis eo ſpicis triturare. Areas cum ſole careant: & pluuiæ inunden:reddi prorſus inutiles. Poſtꝗͣ de Trāſalpina Gallia: deqꝫ tenentibus eam regionē gentibus: ſcriptieſt: de ipſis iam Alpibus: Deque eaꝝ habitatoribus: deinde de uniuerſa dicendum eſt Italia. Eunoigitur in deſcribendo ſeruāt ordinē: quem ipſa locorū natura ſuppeditat. Alpes profecto ipſæ: nō-dē a Monoechi portu (ut pleriqꝫ referūt) ſed iiſdē ex locis a ꝗbus Apennini mōtes īcipiūt. Ad genuAeej.Liguſticū Emporiū: & Sabatia Vada nūcupata: quæ paludes ſūt. Apēninus ꝗdē a Gēua. Alpes uerApēninusa Sabatiis iniciū capiūt. Inter Genuā uero & Sabatios ducēta ac ſexaginta ſtad̓ īterſūt. Inde poſt. cccSabatii&. lxx. ſtad. Albīgaunus eſt oppidū: cuius incolæ Ligures Ingauni appellant̉. Ex hoc loco ad MonoAlbinga-chi portū ſtad̓. cccc. &. lxxx. Quo ī medio urbs inges eſt Albiō Intemeliū: cuius habitatores Interlii uocant̉. Ab hiſce noībus indiciū ponūt: quod a Sabatiis Alpes primordiū habent. Alpia enī pVidnoe-ribus ſæculis: uocabat̉ Alpia. Quēadmodū & Alpionia. Nāqꝫ hoc tꝑe in lapodes mons excelſus īchusultima attingens: & Alpes ipſas Albiū nominant: perinde ac eouſqꝫ extēdant Alpes. Cum igit̉ LicIngaunires: partim Ingauni: partī Intemelii ſint: Eoꝝ coloniæ ad mare deductæ: una ꝗdē Albiū IntemelliAlbionquaſi alpiū: altera uero diuiſi magis Albingaunū uocant̉. Hiſce duabus nationibus Liguꝝ: quas arIntemeliite dixi: Polybius unam Oxybioꝝ: & altera Deceitorū adiūgit. Hoc littus uniuerſū a Monoechi po-Alpiatu: uſqꝫ Thuſciā continuū omnino ſine portubus ē: exceptis paruis quibuſdā ſtationibus ad iactanIapodedas Anchoras minus ineptis. Imminēt immanes rupes atqꝫ præcipites: quæ iuxta mare anguſtos reAlbiumlinquunt tranſitus. Qui Liguriā habitant: ut plurimū ex pecore uictū agitant: lacte ordeaceaqꝫ-Qxybiitione: maritimis ex locis: ac montanis paſtū quæritantes. Materiā uero ædificandis nauibus freqꝫDeceitoritiſſimā: hinc montes habēt: arboreſqꝫ maximas: adeo ut in ꝗbuſdā craſſitudinis diameter octonis inLiguresueniat̉ pedibus. Plurima etiā ad uarios uſus: & fabricanda mortaria. Nec uero ad cōficiendas mē-Arborumamplitudo deteriora. Quæ omnia ad Emporiū Genuā cōportant̉. Pecora itē Pelleſqꝫ & mella. Cōtra uero ole-& uinū Italicū exportant. Quod quidē illis modicū: ac picatū & auſtrum eſt. Hinc equi & muli na-ſcunt̉: quos gygenios uocitant. Hinc Liguſticæ tunicæ: hinc ſagula. Abundat etiā apud eos LingGygeniiriū: quod electrū quidam appellant. Nō multi admodū equo militant. Pedites uero: in tumulturLynguriūpræſertim pugnis optimi. Aereis aūt utētes parmis: coniecturā dedere: ſeſe origine græcos eſſe. MeMonōenoechus præterea portus ſtatio quædā eſt: nō magnaꝝ non multaꝝ capax nauiū: Templum habeschusHerculis: cognomento Monoechi: quoniā is in eo habitet ſolus. Porro Maſſiliēſis annauigatioex noīe hucuſqꝫ uidetur extēdi. Ab antipoli uero: pauloplus ſtad̓. cc. abeſt. Hoc ex loco Maſſiliā ulq& paulo ulterius gens Sallyorū incūbentes tenet alpes: & nonnullas ipſius littoris rupes: cū Græci-Sallyipromiſcuæ. Priſci aūt Græci Sallyos ipſos Ligures uocāt. Regionēqꝫ Liguſticā: quā Maſſilienſes haLiguresbitant. Poſteri uero Galli: Ligures uocauerunt planiciē ipſam uſqꝫ Luerionem atqꝫ Rhodanum. EIqua ipſi incolæ: non modo peditatū: uerū etiā equitatū mittere ſolebant: in denas diuiſi partes. Priores hos ex tranſalpinis Gallis in poteſtatē redegere Romani cōtra iſtos: cōtraqꝫ Ligures bellum ditturnū protrahentes: cū ipſis rranſitū in Hiſpaniā occludere conarent̉: ꝗ per littus habendus eēt. N-terra mariqꝫ: frequentiſſima illorū fuere latrocinia. Tātoqꝫ ualebant robore: ut uix adductus etiarmagnis exercitibus: tutū tranſeūtibus iter extiterit. Octogeſimū uero cum eis belligerātes ad anndifficulter effecerūt: ut publice ꝑmeantibus: uia ad ſtad. xii. latitudinē laxaret̉. Tamen poſtea fraceuniuerſis: ipſi terrore incuſſo: gubernādi formulas impoſuere. Poſt Sallyes tenent Albiēſes: & hiōci: & Vocuntii: montana in Septētrionem uergentia. Vocuntiorū regio ad Allobrogas uſqꝫ proAlbienſestur. Ii profundas: in montanis ualles habēt: memorabiles quidē: neqꝫ ulla ex parte uallibus quas ſeAlbiecinent illi deteriores. Allobroges itaqꝫ ſub Prætoribus in Narbonēſem proficiſcentibus agrū iniūVocuntiiuntur. Vocūtii aūt: uti Volcas diximus: ad Nemauſū iure ſuo inſtructi tenent̉ Cæterū qui īter-Allobro-rū: & Genuā incolunt Ligures. Idē in Italicoꝝ numero ſunt: ad mare pertinētes. Ad montanos adquidā p̄fectus eꝗtū ſicut & ad reliquos omnino Barbaros mittitur. Poſt Vocūtios Siconii iuntliguresTricorii deinde Medualli: excelſos habentes uertices. Eorū igitur rectiſſimū ī ſublime cacumē ntaSiconijcentū aſcenſū habere tradit̉. Rurſū hinc ad Italiæ terminos: deſcenſū patere aiunt. Supra uero noTricorijnullis in locis admodū cauis: lacus eſt ingens: & fontes duo: nō multū inter ſe diſtātesrEx aſtelo aMeduallinis effunditur Daruētius nomine: ꝑ confragoſa ſeſe in Rhodanū loca præcipitans. Cōtraria bero aDaruētiusparte Durias: ſeſe immiſcet Pado: per Salaſſos: intra Alpes illabens Galliæ Ex altero longe nuīmDuriasPadi ortus ipſe Padus: per hos locos editur: multus ac celer. Progreſſus autem maior: molliorqꝫ efficitur. t ramultis ex annibus incrementum excipit: potiſſimum quomodo ad plana fuerit: & latius eaterditur. Diffuſus igitur circūflectit: & curſum ſegnem reddit. Iamque ampliſfimus: Adriaticurarumpit pelagus: cunctos Europæ fluuios: præter Iſtrum: magnitudine exuperans. Adiacent inedulli: maxime ubi Rhodanus: & Iſar confluunt. Ad alteram uero uergentem in Italiam patetMedulliex montibus dictis: Thaurini: gens Liguſtica: Reliquiqꝫ Ligures tenent. Horum ager eſt: quem iaThaurini
mnenūdedit: adIiut Icientius lapcltitiaaquæ Rhenus-na montana enirimnlinter v-icantiori