Druckschrift 
Geographia
Seite
XXIXv
Einzelbild herunterladen
 

LIBERcundum Vrſales locos Orizontis in oībus fere æſtiuis noctibus illuminat̉ a ſole ab occaſu nſor a-Dies conti ortum circūuertente ſe luce. Abeſt enim æſtiuus Tropicus ab Orizonte: Inqꝫ Zodiaco ſemis & du-decimo. Tantū igit̉ diſtat ſol etiā ab Orizonte ſecundū intēpeſtam noctē: Atqꝫ apud nos tantū dſtans ab Orizonte ante diluculū & poſt ueſperū iam illuminat circa ortum aūt circa occaſum acrēIn hybernis autē diebus ſol extollit̉ ulnas plurimū nouē. Dicit autē Eratoſthenes eos qui ſunt Meroes diſtare paulo plus ꝗͣ uigintitribus milibus. Per Helleſpontū enim eſſe decē & octo milia. Dei.de quinqꝫ milia ad Boryſthenē. In his autē qui diſtant Byzantio ſtad ferme ſex milibus trecentie: ſptentrionalioribus ipſis Meotide ſecūdū hybernos dies ſol attollit̉ uſqꝫ ad ſex plurimū ulnas. Dicautē eſt maxima horarū ſolſtitionaliū dece & ſeptē. Vteriora uero propinquantiaʸ iam inhabitarpropter frigus amplius uſui ſunt deſcriptori terræ. Siquis autē hæc etiā uelit diſcere & quæcū-alia cæleſtiū: Hipparchus quidē dixit. Nos uero reliquimus: quia ſunt expreſſiora ꝗͣ propoſitus nūc̓tractatus ab illo ſumat. Expreſſiora autē ſunt etiā de circūumbribus & biumbribus & alterumberbus ea quæ Poſidonius dicit. Tamen de iis tantū cōmemorandū fuit: quantū ſatis eſſet ad excogittationem declarandā: & partim utile ad terrarū deſcriptionē: partimqꝫ inutile. Ac quandoquidē ſermo eſt de umbris a ſole. Sol autē ad ſenſum ſecundū parallelū fert̉: ſecundū quē mundus quoqꝫA quibus quidē ex unaquaqꝫ mundi conuerſione dies ſit & nox. Quādo enī ſuꝑ terrā ſol fert̉: ab bſane & biumbres excogitant̉: & alterumbres: Biumbres quidē ꝗcunqꝫ ad meridiē. Quandoqꝫ enimincidentes habēt umbras: a meridie ſol ad gnomonē accedit rectū ad ſubiacentē planum. Quadoqꝫ autē in aduerſum: ſol in aduerſum cōſiſtit. Hoc aūt ſolis iis cōtingit inter Tropicos hatant. Alterūbres uero ꝗbuſcūqꝫ aut ſemꝑ umbra ad urſam cadit: ſicut nobis: aut in auſtralia ſicut ei-qui in zona altera temperata habitāt. Contingit autē hoc oībus iis qui minorē habent Tropico ſe-ptētrionalē: & quādoqꝫ eundē aut maiorē principiū eſſe circūumbriū uſqꝫ ad habitātes ſub polo. Sole enim ſecundū omnem mūdi cōuerſione ſuꝑ terrā lato clarū eſt quod umbra etiā circulariter cir-cūferet̉ ad gnomonē: Quā ob cauſam circūumbres eos appellarūt nihil ipſos ad deſcriptionē terrapertinentes. Neqꝫ enim ſunt partes propter frigus habitatæ: ſicut in iis ad Pytheā ſermonibusdiximus: ita ut nec magnitudinis inhabitati huius cura ſit habēda. Quonia ꝑcipi pōt: quod qui hbent ſeptentrionalē tropicū ſubacciderunt: deſcripto circulo ſub polo zodiaci ſecundum mundi ouerſionē ſubiacente diſtantia inter æquinoctialē & tropicū quartū ſexageſimū maximi circuli. Ciprimam deſcribendæ terræ formā ædiderimus proprius deinceps ad ſingula noſter id educēdus eſtſermo. hunc enim in modum ſumus ante polliciti. Recte autem tractatus iſte diuiſus hactenus eſtuidetur. Rurſus ab Europa eiuſqꝫ partibus capiendū eſt initium. Ab iis inquā ipſis in quibus ante-Hiſpāiæ ſi­ eaſdem ob cauſas. Cæterum illius prima ab occaſu pars extat Hiſpania: huius autē maxima ex parteincultus & ſqualidus eſt ager. Nam rupes & ſaltus & loca ſylueſtria: & cāpi tenuiſſimæ telluris: nechuius plane irrigua pars magna eſt. Quæ ſpectat in aquilonē prorſus frigida: nimiæ inſuꝑ aſperitis: & oceano ſemper obnoxia: nihil alioꝝ cōmixtū habens ſiue cōiunctū. Quo fit ut eo ex latere habitādi malignitas excedat. Eius generis quidem ea regio eſt. Quæ uero in auſtrum uergit uniueri-fere felix eximie. Præſertim quæ extra Colūnas porrigitur. Deſcribentibus uero nobis & figurā ſu-perius & magnitudinē aperta erit per ſingula declaratio. Quoniam ab occaſu in ortum pro longitudine pellis ſimilitudinē reddit: & ſecundum latitudinem quæ a polo arctico tendit in auſtrum. Ha-bet autem ipſa longitudo ſtad̓ ſimul milia ſex. Latitudo autem quinqꝫ maxima. Alicubi uero eſt miPyreneinus ꝗͣ trium: maxime ad montes Pyreneos: qui orientale latus efficiunt. Montes enim ipſi conti-montestes ab auſtro tendentes in Boream ab Hiſpania Galliam terminant̉. Cum uero Galliæ latitudo iæqualis prorſus exiſtat & Hiſpaniæ: ubi ambarum anguſtiſſima eſt latitudo: a mari noſtro in Oceanum ſpatium extenditur: Pyreneis adhærēs maxime montibus: Ad utranqꝫ illius partem ſinus qui-dam ſunt ad Oceanum: Quidam ad mare noſtrum: e quibus maiores ſunt Gallici: qui anguſtioad Hiſpanum pelagus tellurem habent. Hiſpaniæ latus ad orientem uergens pyrene facit: Auſt-uero noſtrum a Pyrene uſqꝫ in Herculeas columnas mare. Et exterius continenter additum uſqꝫ apromontorium quod Hieron ideſt ſacrum uocant. Tertium ab occaſu eſt Hiſpaniæ latus para-Hierō pro-Ium aliquo pacto Pyrene e regione æqualiter diſtans a ſacro promontorio uſqꝫ ad Artabram molmontoriūSacrū pro­ quam & iernam appellant. Quartum ex hoc loco uſqꝫ ad promontoria Pyrenes: quæ Boream ſpctant. Redeuntes igitur ſingula explicemus ſumentes a ſacro promontorio primordium. Hoc ennūmontoriūnon Europæ modo: ſed orbis uniuerſi in occidentem remotiſſimum ſignum terminatur. Et enīArtabraduabus ex continentibus mundus finitur ad occaſum Europæ atqꝫ Africæ ultimis. Quas tu Huip̄mohsIerna mōs ni: Mauritani tenent. Hiſpaniæ ꝗdē extrema ad ſtad mille & ꝗngēta ꝓminēt ad ipſum quod dirmus ꝓmōtoriū. Cōtiguū huic agrū cuneū latini uocitant Sphena ideſt cuneū uolētes ſignificare. ſiautem promontorium in mare procumbens Artemidorus nauigio æquiparat. Sic enim eum in locum profectus eloquitur. Cui quidem figuræ tres exiguas aſſumit inſulas. E quibus unam nauainſtar roſtri: alteras in modum aurium eminentia habentes tigna. Eo ī tractu templum Herculi odicatum monſtrari. Qua in re mentitū Ephorum: nec aram illi: nec deorum cuipiam ſed accumuiꝰtos paſſim lapides ternos & quaternos: quos aduenæ de regionis conſuetudine aduoluunt: eos ſtamigraſſe mentientes: Sacrificia uero ulla facere moris eſſe. Nec locū nocturnis in ambulare tepo

iſlalime ad liipiſto diſcre-