Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
CCXXv
Einzelbild herunterladen
 

in. c. ſignificante. de pig. Doc. tn̄ excipiūt vnuꝫ caſum in quo debitor tenet̉ mittere debitū creditoribus. puta. qn̄ maiores ſumptus fierent in mittendo: ꝙͣ valeat res reſtituenda: vel etiā vbi quātitas que debet̉ eſſet modica reſpectu debentꝭ habere: qꝛ forte eſt potens facultatibꝰ abundans.bus caſibus pauperibꝰ eroganda eſt anima creditoris: vt ſic reſtituat̉ illi ſpiritualiter qn̄ non pōtreddi temꝑaliter. Qd̓ dictum eſt de vſurario. ideꝫintelligas de bonis raptis: vel furatis: legatis: velal̓s debitis. Si autē neſcitur vbi habitet creditor:tūc non tenet̉ euagari euꝫ querendo: ſꝫ dabit̉ pauperibꝰ: niſi veriſil̓iter expectet̉ ut redeat. qꝛ tunc expectabit̉: vel reponet̉ in ede ſacra. Tercio. quid de illo qui pluribus tenet̉ et vultꝑtem ſoluere: cum totum poſſit: nunqͥd poſſitgratificare vni: ſoluendo ei inſolidū. An teneaturſingulis ſoluere rata. Et ſi teneat̉ ex ꝯtractu velmaleficio. nunquid plus ſoluendū ſit in hāc cāmꝙͣ in illam? Rn̄. Monal. ſi creditor vigilauit exigendo debitū in iudicio: vel extra: pōt ei debitorſoluere debitum anteqͣꝫ bona debitoris auctoritate iudicis incipiant poſſideri: qꝛ poſtea iura pariafacta ſunt omniū creditoꝝ qui habent pignora vel hypothecas: vel ſunt priuilegiate ꝑſone.Item ſi debitor vult vni creditori gratificare: debꝫillud om̄ibꝰ ꝯmunicare: ab eis licentiā obtinere.Similiter ſi vnus creditor denūciauerit alteri nerecipiat a debitore: in fraudē videt̉ ille verſari ſi accipiat. vbi aūt vigilauit creditor exigendo debitum: non videt̉ debitor teneat̉ ei gratificare.Iure tn̄ poli et ſi iure fori excuſaret̉: vt dicūtdaꝫ: debitor: ſi pietate motus gratificaret plurimūindigenti creditori. Et non eſt dicendum aliudpriuilegium plus conueniat illis quibus tenet̉ exmaleficio: vel quaſi: qͣꝫ illis quibus tenetur ex contractu vel quaſi. Quarto quero. an predo ſit reſtituendus. Rn̄.Monal. de rigore iuris predo eſt reſtituendusniſi ſit talis p̄do: cui nullus parcere debeat. De.vide panor. in. c. in lr̄is. de reſti. ſpo. vbi dicitdam ſunt latrones famoſi qui morant̉ in ſtratꝭ publicis ad dep̄dandū: iſti debēt ſuſpendi. iſtedo eſt reſtituendꝰ. Alio accipit̉ de eo p̄done qui aliū eadē re ſpoliauit: iſte p̄do eſt reſtituēdus: quātumcūqꝫ ꝯſtet illū eſſe p̄donem. exqͦ dn̄s ꝯcurrit ſecū ad petēdū. vtꝫ in. l. j. §. ſi p̄do. ff. depoſiti. vbi tex. dicit ſi p̄do depoſuit poteſt ageredepoſiti: reddēs rōneꝫ. qꝛ eius intereſt alteri teneat̉ et hēat depoſitarios obligatos ex ꝯͣctu. Queratio hꝫ locū quātumcūqꝫ ꝯſtet eum eſſe predonē.In beneficialibꝰ tn̄ dꝫ fieri reſtitutio. ex conſtat eſſe p̄donē: ne det̉ vicioſus ingreſſus.em̄ dꝫ ſe intrudere in bn̄ficio vt alij reſtituat. Excipiunt̉ tn̄ aliqͥ caſus in quibꝰ p̄do eſt reſtituendus. Primo ſi dn̄s eodem tꝑe repetat cum p̄doneScd̓o niſi p̄do depoſuerit rem ablatā apud illumcui abſtulit. ff. depo. bonafides. Tercio. niſi ſit talis p̄do: cuius vite nullus parcere dꝫ: vt dictuꝫ eſtQuarto. niſi ſit inuaſor rerū ſpūalium qui deReſtitutio. xiiij.bet reſtitui: niſi ꝓbet poſſeſſionem illaꝝ rerū legigime adeptam eſſe. Fur aūt ẜm panor. vbi. eſtreſtituendus regulariter. Idem Io. de ſan. Vnde ſi aliquis furtū faciat. illud qd̓ ſurripuit alterfurat̉: dn̄s pōt agere ꝯtra furem poſteriorem: nonfur. ff. de fur. l. qui vas. §. ſi ego. Fallit qn̄ quis habuit iuſtum initiū. poſtea furtū ꝯmittit alijsmodando: vl̓ ꝯcedendo. puta. reꝫ ſibi cōmodataꝫalteri cōcedit. talis pōt agere furti: qꝛ eius intereſtex cauſa honeſta. Et addit Io. de ſan. maritusꝯtra vxorē hn̄t actōneꝫ furti: qꝛ lex ita atrocemactōeꝫ dare in ꝑſona ꝯiuncta erubuit. C. de fur. l.manifeſtiſſimi. Item nec dn̄s ꝯtra ſeruū: niſi poſtmanumiſſioneꝫ: nec pater ꝯtra filium. ff. de fur. l.ſerui. Ille autem qui his perſonis opem vel anxilium preſtat tenetur furti. ff. de furt. l. ſiquis vxo Quinto. quid de prelatis alijs clericis habentibus adminiſtrationem eccleſiaſticam male adminiſtrantibꝰ. Nunquid teneant̉ ad reſtitutiōeꝫ cui? Rn̄. ẜm Hoſti. tenēt̉ talem eccleſiā ſeruare indēnem. Et hoc ſiue prelatus expendat in meliorationē pr̄imonij: vel ſi ꝓpter nimiā diligentiaꝫꝓprioꝝ negocioꝝ neglexit negocia eccl̓ie ꝓcurare:ſꝫ etiā de culpa ſeu negligentia ꝓcuratoris: ſeu ſuivicarij videt̉ teneri. de offi. ar. c. ea que. Sed ſi deſuo aliqua expendit in negocijs eccleſie: illa poteſtrecuꝑare: vel etiā heres ſuus: vt ſic fiat quedaꝫ recompenſatio hincinde. Hoc autem intelligas qn̄grauis eſt leſio: vel etiam quo ad alienatiōeꝫ reruꝫīmobilium: vel mancipioꝝ eccleſie: vel etiam reddituum ſuoꝝ. Non em̄ ꝓhibetur p̄latis quo minus poſſint de fructibꝰ ꝑceptis redditibꝰ aliquaerogare. Sexto. quid de his qui donant inhoneſtis mulieribus: vel mimis et ioculatoribus ꝓpter peccataque ꝯmittunt: vel propter fauoreꝫ ſeculi. Rn̄. ẜmHoſti. peccant mortaliter. lxxxvj. di. donare. ettenentur reſtituere eccleſie ſi ꝓprium habent. Dehis aūt qui talia acceperunt non eſt dubiū tenētur ad reſtōnem. xiiij.. vj. ſi res. Secus ſi cauſaelemoſyne ſuſtentatōnis. Septimo. cui fiet reſtitutio de p̄dictis. Rn̄. ẜmHo. illi danti: ſꝫ ſucceſſori ſuo hoc in vtilitatē eccleſie expēdat. Et ſi forte curaret dare ſucceſſori: vel tantū expectare pauꝑibꝰ loci illiꝰ erogabit. Et ẜm gl. Ray. hoc meliꝰ: pauꝑes indigētogmita veritativel eccl̓ia ſatꝭ abūdat. Itē ẜm Monal. reſtituē tenauea pebasnent̉ p̄lati dātes de bonis eccl̓ie ꝯſanguineis potētibꝰ. ꝓpter naturā ſuſtētandā: vel aliā cāꝫ honeſtam: ſꝫ vt faciāt eos diuites notabil̓r vltra ſtatuꝫꝯditōis generꝭ eoꝝ: vel ꝑentele. vt ep̄i vel clericide vili genere nati ꝯſanguineas ſuas maritāt barōnibꝰ ſil̓ia. Et tenent̉: qꝛ ꝯtractāt alienaminuito dn̄o. Bona .n. eccleſiaꝝ: pauperū ſunt ẜmAug. Hiero. Uide aūt terribile dem̄ Archi. pꝰUg. in. c. liceat. xij. q. ij. papā peccare mortal̓r ſibona eccl̓e alienat ſine rōnabili honeſta: vt qꝛꝯſumit ī turpes vſus. dat ꝯſanguineis vt eos diuites faciat alijs: vl̓ ꝯſtruāt ſibi palatia. Et ſi pa-