Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
CLIr
Einzelbild herunterladen
 

Iurareimportantie boni vel mali: vt mater de verberando filium: vel de bibendo: vel non. et huiuſmodi:videtur veniale iuratio et periuratio. Hec archi.floren. Hoc intellige verum: maxime ſi quādo iurabat habebat intentionem faciendi illud qd̓ iurabat: licet poſtmodum mutauerit intentōeꝫ aliquade cauſa.Quid ſi quis ex impetu iurauit id quod deliberate iuraſſet?. dicit debet ſeruare: ſi licitūeſt. Sed ꝯtra hoc eſt. d. An. in. c. ſicut ex litteris. deiureiū. vbi dicit ſi fuit tanta iracundia: id deliberate iuraſſet: tale iuramētū eſt obligatorium. Nam ꝓcedunt a pari votum iuramentūvt notat in. c. j. et. ij. de iureiuran. Et ita ibi determinat. d. An. per illud quod dicit Tho. in voto tria ſuat neceſſaria .ſ. deliberatio. ꝓpoſitum voluntatis. promiſſio. idem in iuramento. Idemtenet glo. ſingularis. in. c. dudum. de ꝯuer. coniu. votum factum calore iracundie obligat. Etibi tenet Panor. ꝙͣ vbi tantus fuit iracūdie calor ſedato calore non feciſſet votū: obliget apuddeū: qꝛ deus vult militem omnino voluntarium.c. eſt. xv. q. j. ar. in. d. c. ſicut. Tamen qꝛ difficileeſt talem calorem ꝓbare: ſeruaret̉ in practica opinio Iohan. an. qui voluit̉ votum factum calore iracundie obligat: niſi eſſet tantꝰ ſaperet quādam mentis alienatōnem ex multo furore. Et ſicintelligit glo.. Et ſic panor. videtur dicere. vbiꝯſtaret de eiꝰ voluntate. puta. ſedato calore nonfeciſſet tale votum: obligaret in foro ꝯtentioſo.In foro autem anime ſtabitur dicto eius. Ideꝫ inſimili videt̉ dicere glo. in. c. ex litteris. de diuor. vbiquotiēs intat. hedicitur ꝯfeſſio facta calore iracundie: non preiudicat: niſi detur perſeuerantia. Ideꝫ tenet panor.in. c. ſi v̓o. de iureiur. allegat. d. An. hac opi. inc. ſicut. Et credit huius opinionis ſit etiam Io.an. ſi calor iracundie fuit tantus: illud deliberate non iuraſſet. non eſt obligatoriū tale iuramētum: qꝛ deficit iudiciū ſeu diſcretio.Quid dicendum de iuramentis in quibus deficit alius comes. puta. iuſticia an talia ſint obligatoria. talis iurans peccet mortaliter. eſt valde pulcra. Dicendum primo. prout hr̄ Archi. inc. ſi aliquid. xxij. qōne. iiij. per Panor. in dicto. c.ſi v̓o. quicunqꝫ iurat ſe aliquid facturum: obligatur ad illud faciendum: niſi illud vergat in interitum ſalutis ſpiritualis: vel corporalis: vel in diſpendium ſalutis eterne: vel in peioreꝫ exitum: vl̓contra bonos mores naturales. et dicitur vergerein interituꝫ ſalutis ſpiritualis: quando obligat adpeccatum mortale: quod eſt mors anime. Uergitautem in interitum ſalutis corporalis: quando obligat ad id qd̓ eſt mors corporis. Dicitur autē vergere in diſpendiuꝫ ſalutis eterne: quando obligatad veniale: quaſi diſponat ad mortale: et ſic ad interitum ſalutis eterne. Quarto caſu. qn̄ tendit inpeiorem exitum. Et hic caſus eſt multum generalis. et poteſt in ſe comprehendere peccatum mortale. et veniale. Et textus in dicto. c. ſi aliquid. dicittale iuramentum non ſeruandum. Et Archi. ibidicit. iuramentum vergit in peiorem exitum ſexFo. CLI.modis. Primo. quando iuratur aliquid quod eſtmortale. Secundo. quando iuratur aliquid quodeſt veniale in ſe. Tercio. quando iurat̉ aliqui qd̓ exſe eſt indifferens. tamen ex circunſtantia efficit̉ veniale vel mortale. Exemplum. vt ſi quis iurauitnunqͣꝫ erit negociator: vel miles: vel non recipiet feudum a tali domino: vel non recipiet mutuum: vel quid ſimile. certe ſi res venit ad caſum inquo non poteſt aliter viuere niſi veniat contra iuramentum. tenet̉ illud obſeruare. quia ſi a principio fuiſſet iſte caſus. iuramētū fuiſſet temerariū.Et ideo poteſt propria auctoritate contrauenire.quod eſt notandum. Quarto. cum iuramentumexcludit opus faciendum ax charitate. vt quandoiurat nihil ex charitate dabit tali: vel quid ſimile. quia non eſt veriſimile deus recipiat talia.ipſe mandet opera charitatis exerceri. iuramentum non debet eſſe iniquitatis vinculum. extra. e.quanto. Quinto. cum excludit opus de genere bonorum. vt cum quis iurat nunqͣꝫ erit epiſcopusvel clericus: vel monachus: vel non celebrabit vſqꝫ ad menſem. vel non ieiunabit pro peccatis ſuis in pane et aqua. vel dicet pſalmos: velieiunabit in licitis honeſtis vſqꝫ ad certū tēpus.Hu. tamen notauit. xxij. q. iiij. in principio. talia iuramenta. ſcꝫ nunqͣꝫ erit epiſcopus: vel religioſus et generaliter omnia quibus iurat̉ aliquidquod non eſt mortale nec veniale. ſunt ſeruanda.Idem Gratianus. xxij. q. iiij. §. vlti. Sed Archi.lxxxv. diſt. florentinū. improbat opinionem illam tex. illum. quem habetur qui iurauit nunqͣꝫ erit ep̄s. repellitur ab epiſcopatu. Sed poteſt drci hoc non eſt. quia iuramentum ſit obligatoriūſed quia mortaliter peccauit temere iurādo. Cumaūt ſint due partes iniuſticie. ſcꝫ facere malum declinare a bono. Sicut iuramentum obligat adfaciendū maluꝫ. ita nec obligat ad declinandum abono. cum nulla ſit vtilitas in obſeruatiōe talis iuramenti. Et hoc dico ꝓpter obedientiam: propterquam ſi non ſit faciendum malum. eſt tamen dimittendum bonum. cuius dimiſſio compenſaturcum bono humilitatis. que ſeruatur in obediētia.Preterea: cum dominus conſulat opera perfectionis. contra ius quoddammodo eſſet: ſi vellet occaſione iuramenti a talibus aliquis abſtineret. Sexto. cum excludit opus indifferens. pia intentione pro deo vel proximo faciendum. vt ſi quis iuret non loquetur Martino. vel non intrabit domum eius. vel non coquet ad furnum eius. vel adeius molendinū non molet. vel non vendet ei rempro minori precio qͣꝫ tali ſimilia. Non tenetur iurans ad obſeruantiam talis iuramenti. ſi vult contrarium facere pia intentione propter deum velximum: vel ſaltem ad tollendum ſcandalum proximi. contra quem ſic iurauit. Unde ẜm Monal.in primis tribus caſibus. poteſt quilibet ſic iuranspropria auctoritate contrauenire. ſed imponendaeſt ei penitētia de temerario iuramēto. in reliquisautem tribus qͣꝫuis huiuſmodi iuramenta ſintobligatoria. nec imponenda ſit penitentia proptertranſgreſſionem ipſorum tanqͣꝫ pro mortali: non