Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
XXIr
Einzelbild herunterladen
 

Iuaricianam debet intelligi dicta auctoritas. qn̄ remediaſupradicta: vel ſimilia pōt haberi certitudo legꝭEt ſic intellige. l. vnicam. C. de ꝓfe. in vr. ꝯſtan. li.xij. vbi dat̉ doctoribꝰ ptās interp̄tandi. Idē etiamin iudicibꝰ. iuxta notata in. c. ſpāli. de app. Uide tn̄ qd̓ notat Bar. in. l. non aliter. de le. iij. vbi dicit. pͥmo debemꝰ inſpicere qͥd ſenſerit teſtator. qꝛante oīa voluntas teſtatoris dn̄at̉. l. cuꝫ viꝝ. C. defideicō. deinde ſi apparet debemꝰ inſpicere qd̓eſt veriſimile. l. ſi mater. C. de inſti. ſb̓ſti. ſub ꝯdi.fac.. l. mulier in pͥncipio. ff. ad tre. Et ſi apparet qͥd ſit veriſimile. tunc inſpicimꝰ ꝓpriā ſignificationē verboꝝ. ita loquit̉. d. l. alit̓. vide etiā gl.ſingularē. quā oēs ſequūt̉. ī. l. tale pactū. §. fi. ff. depac. dicit. diſpoſitio facta in vnū caſum trahit̉ad aliū. de quo ſi diſponentes cogitaſſent. veriſil̓ridē diſpoſuiſſent. Et nota hoc. qꝛ facit ad multa. An autē cōſtitutio penalis poſſit extendi. Rn̄.glo. in. c. ſepe. de tēpo. ordi. li. vj. dicit cōſtitutioᶜpenalis extendit̉ ad aliū caſum ꝙͣ cōp̄henſum. qn̄eſt eadē et oīoda ſil̓itudo. tunc ꝓprie non dicit̉extenſio. Et. d. pe. dicit iſtā glo. eſſe ſingularē. SedIo. de Imo. dicit. putat iſtā glo. eſſe verā. qꝛetiā vbi eſt eadē et oīoda ſil̓itudo fit extenſioꝯſtōnis penalis. vt notat Ioh̓. an. in regula odia.de reg. iu. li. vj. Dn̄s an. etiā dicit iſtā glo. non ꝓcedere. lꝫ em̄ det̉ oīoda ſil̓itudo ſubſit eadē. nontn̄ fit extenſio legis penalis. Et iſta eſt ꝯcluſio veraHoc ꝓbat. c. ꝯſtōnē. de reg. li. vj. vbi pꝫ conſtitutio loquēs de p̄dicatoribꝰ minoribꝰ hꝫ locūin alijs mendicantibꝰ. lꝫ ſubeſſet eadē. Et ꝓpterEt Io de lig ponit.idēptitatē rōnis lex ꝓrogauit ad alios mēdicāteshec regula hꝫ multas fallentias. vide gemi. in. d. c.ſepe. Aliqͥ etiā dicūt fallit qn̄ in ſtatuto: vel legeapponit̉ exp̄ſſa. qꝛ extēdit̉ ad cōp̄henſa ſub illa2. vt in. l. cum pater. §rōne. nec ꝓprie dr̄ extenſio. id qd̓ eſt ex rōne legꝭverba reſtriſit ipſa lex. Sꝫ iſtd̓ cōiter tenet̉. niſi alia cōcurrātẜm. d. an. Panor. aūt in cle. abbates. de reſcriptis.habēt em̄ ſe verba intdicit. in hac materia extenſionis Io. an. fuit ſibina. ſicut aīamultū contrarius in glo. ſuis. naꝫ in. c. diſpendia.de reſcriptis. li. vj. dicit hꝫ locū diſpoſitio idēptitatē rōnis. ſꝫ non pena. Aliter tn̄ ſenſit in cle.ma. de elec. Hec panor. Et ſic videt̉ poſſe cōcludi in hoc non poteſt dari certa regula. vide tamenPanor. in. c. ex tenore. fi. ſint le. vbi dicit ẜm Io.an. conſtitutio penalis debet poteſt extendilargo modo interp̄tari qn̄ emanat: vt euitent̉ pericula animarum.Uaricia. tale. Rn̄. ẜm Tho. ſeUtrū ſit peccatuꝫ morcunda ſcd̓e. q. cxviij. Auaricia pōt accipi dupl̓r. Uno modo aliqͥs accipiat:vel retineat iniuſte res alienas. qd̓ ꝑtinet ad rapinam vel ad furtum. ſic ex ſuo genere eſt mortale.Contingit tn̄ in hoc caſu eſt veniale ꝓpter imꝑfectionē actus ſicut de furto. Alio modo poteſt accipi auaricia ẜm importat inordinatū amorē diuitiaꝝ ſi intm̄ creſcat p̄ferat̉ charitati. vt .ſ. ꝓpt̓amorē diuitiaꝝ aliqͥs non vereat̉ facere ꝯͣ amoremdei et ꝓximi. tūc erit peccatū mortale. Si autē inordinatio amoris in hoc cōſiſtat. vt .ſ. homo ꝙͣuisFo. XXI.ſuꝑflue diuitias amet. p̄ferat eaꝝ amorē amoridiuino .ſ. ꝓpter diuitias non velit aliqͥd facere ꝯͣdeū et ꝓximū. ſic eſt peccatū veniale.¶Vtꝝ mercatio ſit licita. Rn̄. Aex. de ales. dicit non licet niſi ꝓpter duo. Primo ꝓpter neceſſitatem. vt valeat ſatiſfacere ſibi et ſue familie ẜm decentiā ſtatus ſui. Scd̓o ꝓpter pietateꝫ .ſ. vt lucret̉ad diſtribuendū pauperibꝰ vel ad alias pias cauſas. tunc licita eſt. Mercari v̓o ꝓpter ſubſtantiaꝫcumulandā non licet. An aūt ſit pctm̄ mortale. dicvt ꝓxime dictum eſt ẜm Tho. vicꝫ ſi iſta inordinatio et cupiditas diuitiaꝝ intm̄ creſcat ſit paratus facere ꝯͣ amorē dei et ꝓximi. ſic eſt mortale. Siautē non p̄feratur iſta inordinatio charitati dei etꝓximi. nec hoc aliqd̓ mortale committeret. ſic eſtveniale. quia ſic non dicit̉ ponere finem vltimū indiuitijs.Aptiſmus. j.quo ad ſubſtantiam formamquid eſt. Rn̄. ẜm directoriā. li. j. ti. iiij.eſt ablutio exterior certa forma verborum. ſine quo nemo ſaluari pōt. De cuiꝰ ſb̓a ſunttria .ſ. materia elemēti. forma verbi. intentio miniſtri copulans formā materie. Un̄ Aug. Acceditverbū ad elementū et fit ſacr̄m .j. q. j. detrahę.Baptiſmi forma hec eſt. Ego te baptizo in noīepatris et filij ſpūſſancti. extra de bap. ca. j. vbi exdicto. c. iuncta glo. dicit panor. vbi aliqua verbaſunt de forma ſb̓ali alicuiꝰ actus. omiſſio alicuiusvbi viciat totū actū. ſecꝰ vbi omitterent̉ aliqͣ verba ſunt de ſubſtātia. ſꝫ de ſolennitate vtputa. ſip̄ſbyter omitteret catheciſmū vel ſalis impoſitionem vel vnctiones et hmōi. de conſe. di. iiij. muliernec ꝓpter hoc debet reiterari baptiſmus. tn ſi infans ſuꝑuiueret debent ſuppleri ſacerdotē fuerunt omiſſa.Sed quid ſi mutetur forma. Rn̄dit Dir. vbi. non licet. īmo intm̄ ſeruanda eſt non licetetiā verba equipollentia mutare. Itē non debetaliqd̓ verbū vulgariter. vel litteraliter p̄ponere velinferre. vel poſtponē̓ in forma. intēdēs illd̓ eſſe deforma. et ſine ipſo non eſſe formaꝫ. verbi gr̄a. Egoſacerdos baptizo te Iohannē ⁊cͣ. vel ego baptizote in noīe. p. et .ſ. et .ſſ. et iohānis. Al̓s aūt ſi non credit illā formā vel additū eſſe de forma. ſꝫ ex ſimplicitate vel deuotione. p̄dicta adderet. non nocet. Quid ſi dicat̉ in no. trinitatis vel xp̄i. Rn̄. glo.in. c. j. extra eo. dicit. teneret baptiſmus. qꝛ olimſic baptizabantur. vt in. c. a quodā. de conſe. diſt.iiij. Sed panor. dicit doc. in hoc communiter tenent contrarium. qꝛ hodie fuit mutata illa forma.Similiter non eſt baptiſmꝰ. ſi dicat̉ in no. genitoris et geniti et ꝓcedentis ab vtroqꝫ. qꝛ genitor nonſignificat ꝑſonā patris. ſicut ypoſtalim ſubſiſtentēſed modū actus. ideo non eſt eadē ſignificatioꝙͣuis autē non ſit eadē vox in greco et in latino. tū̄eſt eadē ſignificatio. Unde et in qͣlibet lingua. illaꝑtineanad formā. quę principalius ſunt inſtitutaad ſignificandū ꝑſonas illasQuid ſi ſubtrahat̉ aliquid. Rn̄dit. Ri. in. iiij.di. iij. ſi ſubtrahat̉ aliquid de eſſentia forme non