Furtum¶ Due ſunt ſpēs furti. Aliud manifeſtum: cumquo dep̄hendit̉ fur. prius qͣꝫ veniat ad locum deſtinatum. Aliud non manifeſtum. cum quo nondeprehendit̉. ff. e. l. ij. ⁊. iij. Item nota. ꝙ quedamremanent in nomine generali. Quedam in ſpāli.veluti ſacrilegium: qd̓ eſt furtum rei ſacre ſeu nonſacre. ſed de loco ſacro. Peculatus: qd̓ eſt furtumde republica. xxiij. q. iiij. quid ergo. Abigeatus qd̓eſt furtum. qn̄ qͥs diſꝑgit gregem ⁊ inde furat̉. ff.de abi. l. j. Plagium: qd̓ dicit̉ furtum hominis .ſ.qn̄ quis ſcienter libeꝝ hoīem vendit vel emit. veldonat. ff. de pla. l. j. ⁊. iiij.Quomodo auteꝫ cognoſcet̉ plagiarius a fure?Rn̄. Bar. in. l. nō ſtatim. ff. ad. l. fa. de pia. de mēte Azo. dicit ꝙ aut habet animum celandi domino. Et tunc dicit̉ plagiarius. Aut non habet animum celandi domino: ſꝫ tm̄ ſibi vult habere. Ettunc non eſt plagiarius: ſed fur. vt dicta. l. nō ſtatim. Et hec opinio ꝯmuniter tenet̉. Notat etiamidem Bar. ꝑ. l. ſi libeꝝ. e. ti. ꝙ emptor ⁊ venditorliberi hominis tenet̉ illa. l. fauia. Idem qui ſcienslibeꝝ hominem donauerit vel in dotem dederit.Idem ſi permutauerit. d. l. iiij. Et per hoc queritBar. ibi. Quid de cardinalibꝰ. vel magnis dominis qui vnum nānum. vnum cantoreꝫ. vnum ẜuitorem ſibinuiceꝫ donant. An incidant in hancl. Dicit ꝙ non. quia nō donant eos vt illos ſua libertate priuent: ſꝫ donant: vt ita ſint liberi. ⁊ libere ſtent apud alium: ſicut ſtabant libere apud donantem. Et ſic illo volente. Et ſic cum non faciātdolo non tenet̉. d. l. Similiter qui libeꝝ hominemcelat ⁊ ſubtrahit: dicit̉ plagiarius. Et dicit ꝙ tempore quo erat in ſtudio. fuerunt aliqui condemnati lege fauia. ex eo ꝙ vnum iuuenem ſubtraxeQua autem pena puniāt̉ p. d. l. fauiam. Dic ſieſt nobilis: ꝯdemnat̉ in metallū. ſi ignobilis gladio. Si ẜuus vel libertus beſtijs ſubijcitur. vt. C.eo. I. fi.¶ Quid ſiquis ꝓpter neceſſitatem famis. aut nuditatis furatus fuerit cibaria. veſtem vel pecus.Rn̄. Dire. li. iij. ꝙ non tenet̉ dum tamē fuerit nimia neceſſitas nuditatis. vel famis. nec penitentia imponit̉. de conſe. di. v. diſcipulos. nec furtuꝫꝯmittit̉. quia furtum non cōmittit̉ ſine dolo. quihic eſſe non poteſt. quia in tanto periculo reducidebet ad ius naturale qd̓ vult omnia eſſe communia. Inſti. de iu. na. gen. ⁊ci. Et debet credere dominum ꝑmiſſurum. qͣꝫuis non permittat. Sed ſieſſet modica neceſſicas non excuſatur ſed teneturreddere. vel tribus ebdomadis ieiunare. extra eo.ſi quis.Pone. qͥs furatus fuit in extrema neceſſitate.poſtea deuenit ad pinguiorem fortunam. An teneat̉ ad reſtitutōem. Rn̄. Dire. ꝙ non. maxime ſitalis res ſit ꝯſumpta. ꝑ no. in. c. ſuggeſtū. de deci.vbi habet̉: ꝙ vbi res habet perfectionem ſuam.nec ꝯtinet actum ſucceſſiuum: non reuocat̉: licetpoſtea ceſſet cā talis rei. Sic in ꝓpoſito:r licet in iſtoceſſet cā: tamē quia ſemel huic de iure naturali acqͥſitum eſt ius ꝑfectum in re capta. lꝫ ceſſet cā. puta. extrema neceſſitas non ꝓpter hoc obligat̉ ad reſtitutōꝫ. Hoc idē tenet Sco. in. iiij. Et videt̉ cōisopinio. licet panor. ꝯͣ.Sed quare non excuſat̉ eodē mō mulier a fornicatione ꝓpt̓ famis neceſſitatē. ſicut a furto. Rn̄.Direc. vbi sͣ. ꝙ ꝓpter neceſſitatem res factaeſt cōmunis. Et quia ius naturale ſubuenit. ⁊ excuſatratio naturalis. Sed foruicationi ius diuinum ꝯͣdicit ⁊ accuſat turpitudo. ⁊ error ꝓueniens ex peccato. īmo potius debet omnia mala pati: ꝙͣ peccato ꝯſentire.Item querit̉: quare excuſat̉ qͥs ab homicidioꝓpter neceſſitatem ſue defenſionis. vt in cle. ſi furioſus. de homici. Et non excuſat̉ mulier a fornicatōe. Rn̄. Dire: vbi sͣ. ꝙ is qͥ aliuꝫ aggredit̉ aīo occidēdi niſi occidat̉: ipſe qd̓ammo ſe occidit. ſꝫ mulier improba nō defendit ſe ſꝫ impugnat. vtꝫ exͣ deeo qͥ co. vxo. c. iordane. iō cum mulier peccet volūtarie non excuſat̉.Quid ſi qͥs rem vſurario vel auaro furat̉. vt inde el̓ ynam faciat. Rn̄. ẜm Ray. talis furtum velrapinam ꝯmittit. qꝛ nō ſunt facienda mala vt veniant bona. In caſū tn̄ in quo periculum īmineret ꝑſone. nec poſſet aliter ſubueniri: poſſet etiamaliqͥs ẜm Tho. occulte rem alienaꝫ acciꝑe vt ſubueniat ꝓximo ſic indigenti.¶ Quid ſiquis furet̉ vt reſtituat dn̄o: ⁊ hoc faciatRn̄. ẜm Hoſti. talis videt̉ excuſatus. ar. ff. depo.bona fides. Nam etiam vtiliter gerit negociumfuris. ergo cogitur ratum habere. ff. de neg. geſt.zan vltro.Qui rem alienaꝫ inuenit: niſi publice denūcietrē inuentaꝫ: vt ille cuiꝰ eſt inueniat eaꝫ furtū ꝯmittat. ff. d̓ fur. l. falſus. §. qͥ alienū. niſi acceꝑit eo aīovt dn̄o reſtituat.Quid d̓ theſauro inuēto. Rn̄. ſi qͥs inuenit theſauꝝ in loco ꝓprio. ſtatim fit inuentoris. Si v̓o inalieno: caſu fortuito inuenit: dimidiꝰ eſt inuentorꝭ⁊ dimidiꝰ dn̄i loci. Si v̓o ſtudioſe queſiuit ⁊ inuenit eum in loco alterius totus erit dn̄i loci. Si aūtī ſacro vel religioſo loco: caſu fortuito īuenerit theſauꝝ totus erit inuentoris. Sꝫ ſi in loco publicofiſci. vel ciuitatis inuenit. dimidius eius erit. ⁊ dimidius fiſci. vel ciuitatis. Inſti de re. di. §. theſauros. hec notat Io. xiiij. di. q. v. ſi qͥd inueniſti.Querit̉ an in volucribꝰ ⁊ animalibꝰ. ac piſcibꝰcommittatur furtum. Rn̄. Directo. vbi sͣ. ꝙ volucres ⁊ piſces ⁊ hmōi quia in nullius bonis ſunt⁊ que vadunt quo volunt. ideo naturali rationecapienti conceduntur. Nec diſtinguitur vtruꝫpredicta quis capiat in ſuo fundo vel alieno licetis qui alienum fundum ingreditur. venandi aūt aucupandi gratia: poſſet a domino fundiꝓhiberi ne ingrediat̉. ⁊ eſt capientis. ꝙͣdiu ſua cuſtodia cohercet: ſꝫ in libertatem reddit̉. qn̄ oculoseffugit capientis. dicta inſti. §. fere.Sed quid ſi beſtia fera ſit ita vulnerata vt capipoſſit. Rn̄. qui ſupra ſtatim eſſe intelligit̉ vulnerantis. dum tamen eam perſequatur. qui ſi deſierit perſequi: deſinit illius eſſe. ⁊ rurſus fit occupantis.