Oueſtionespami de Anima
Arguit̉. ſi corpꝰ aīatū nō eēt ſubiectū iſtiꝰ libri tūc iſtacīa nō eſſꝫ ſubordīata ph̓ie naturali qꝛ ſic aīa nō ꝯtrahiens mobile ſicut facit corpꝰ aīatū. Dd̓m ꝙ duplex eſt cōtractio gn̄alis ſubiecti. vna eſt ad ꝑte ſubiectiua: ⁊ ſic corpus aīatū ꝯtrahit ens mobile et nō aīa Alia eſt ꝯtractioad ꝑtē ītegralē. ⁊ ſic etiā aīa ꝯtrahit ens mobile. qꝛ aīa eſtꝑs integralis eiuſdē entis mobilis .ſ. corporis animatꝭ.Onorum honorabiliū noEticiam opinantesSZQuerit̉ qūo diuidit̉ iſte liber pͥma ſui diuiſione Dd̓m ꝙ didit̉ in ꝓhemiū ⁊ tractatū Et roillius diuiſiōis ē. qꝛ ſcīa opponitur ignorātie. ẜm gͦ duplice ſpēꝫignorātie oꝫ ponere duplicē ꝑte in ſcīa Quedārātia negatōis: ⁊ eſt qn̄ qͥsil ꝯgͦſcit decto. ⁊ tal̓ignorātia remouet̉ ꝑ ꝓhemiū. qꝛ in ꝓhemio fit qͥdā gn̄alis determīatio de his q̄ in libro tractant̉. ⁊ iō ex ꝓhemiehabet̉ gn̄alis cognitio ip̄ius ſubiecti. ⁊ ẜm hͦ ꝓhemiuꝫ ſicdeſcribit̉ Pꝫū eſt ẜmoambulus elucidās aīm. remouēs iſed tractatus ſiue ſciā remouet igranttrarie diſpōīs qꝛ ſi aliqͥs ſit praue diſpoſitꝰcirca ſubiectuꝫ alicuius ſcīe hn̄s errorē de ſubiecto qͦ adeiꝰ pͥnª ſeu paſſiōes. tūc tal̓ praua diſpō remouet̉ ꝑ tractatū Et iſtud p̄t intelligi de igrātia praue diſpōis qͦcunqꝫmō accepinſiqͥs praue diſpoſitus dipl̓rbitū ꝯtrariū ſcie. Exēpli grā. īaliqͥs crederet ꝙ aīa noaberꝫ pon̄as ille haberet habitūꝯͣriū huic ſcīe de aīa Dicit̉ etiā aliqͥs praue diſpoſitꝰ pͥuatiue. qꝛ ſcꝫ adhuc nōdū acqͥſiuit habitu ſcīe de ſubiecto. ⁊tal̓ igͦrantia etiā remouet̉ ꝑ tractatū. De iſta ignorātia loqͥtur ph̓s pͥmo poſterioꝝ. vbi d̓t ꝙ ignorātia praue diſpōnis generatur in aliqͦ ꝑ ſyll̓m falſigraphū Itē ꝓhemiūdiuidit̉ in tres ꝑtes. cuius rō eſt. qꝛ ꝓhemiū nihil aliudqꝫ diſpō recipiēdi illā ſcīam. ſed diſpōni opponitur indiſpō q̄ qn̄qꝫ attendit̉ ex ꝑte ſciētis dū ſcꝫ hꝫ voluntatē contrariā ꝓ accipiēda illa ſcīa. qn̄qꝫ ex ꝑte rei ſcite. ⁊ hͦ dupl̓r.Uno mō. qꝛ res cognita ꝓponit̉ ſine aliqͦ ordine. ⁊ illa remouet̉ ꝑ ſcd̓am ꝑtē ꝓhemij Alio mō qn̄ res ſcita non hꝫ.difficultatē. ⁊ ſic diſcipulus nō diſponit̉ ad attentōem. etilla remouet̉ ꝑ terciā ꝑtē ꝓhemij. Sed pͥma indiſpō .ſ. exꝑte ſciētis remouet̉ ꝑ prima ꝑtem vn̄ in prima ꝑte redditauditores beniuolos .i. bone volūtatis ad audiendū libꝝIn ſcd̓a reddit eos dociles .i. bene diſpoſitos ad recipiendū doctrinā In tercia reddit eos attentos .i. intentos adaudiendū Primū facit on̄dendo vtilitate ⁊ dignitatemiſtius ſcīe. Scd̓m facit on̄dendo ordinē ꝓcedendi. qꝛ faciliter aliqͥs p̄t hoc ſcientifice caꝑe qd̓ ꝓponitur ſibi ꝑ ordinem Terciū on̄dendo difficultatē ſcie. qꝛ in difficilibꝰ opꝫfacere aduertentiā ⁊ attentōem Incipit ergo ſic liber deaīa (Bonorū honorabiliū noticiā opinātes) Et intenditin illa ꝑte on̄dere dignitatē illius ſcīe. ⁊ hoc facit dupl̓r.mo in generali. ſcd̓o in ſpeciali In gn̄ali. qꝛ on̄dit iſta ſcietiam eſſe de numero bonorū honorabiliū. et hoc nō ē ſpeciale iſti ſcientie. ſcꝫ cōe oībus ſcientijs ſpeculatiuis. Etintendit iſtā rōem ex ꝓpone. bonū honorabile inter omīabona eſt digniſſimū ſed ſcīa libri de aīa eſt bonū honorabile. ergo ẜm ſe eſt digniſſima. Minorē probat ꝑ ꝓpoſitōnem textus. qꝛ oīs noticia .i. ſcientia ſpeculatiua eſt de numero bonorūrabilium Et debet textus ſic ordinaI
ri. nos ſcꝫ ph̓i ſumus opinātes notitiā .i. ſcīam ſpeculatiuā eponorabiliū .i. de nūero bonoꝝ honorabi¶ Querit̉. vtrū oīs ſcīa ſpeculatiua ſit bona ⁊ honbilis. Dd̓m ꝙ ſic. ꝙ aūt eſt bona ꝓbat̉ dupl̓r. pͥmo ſic oīꝑfectio eſt aliqd̓ bonū ſui ꝑfectibilis. ſꝫ ſcīā ē ꝑfectio ipſius intellectus. gͦ eſt bona. Minor pꝫ. qꝛ bonū ⁊ ens conuertūtur. ſed q̄libet ꝑfectio adducit aliquā entitatē. gͦ adducit aliquā bonitateꝫ. Qinor ꝓbat̉ ex pͥma ꝓpō ne metaphiſce. oēs hoīes natura ſcire deſiderat. ſicut tendentes ad intellectus ꝑfectōem. Naturalis aūt appetitus ēad bonū. etiā intellectus noſter eſt in potētia ẜm ſe ⁊ ꝑficit̉ ⁊ fit in actu ꝑ ſcīas. Scd̓a rō eſt. qꝛ hoc eſt bonū cuiicūqꝫ rei quo vnit̉ ſuo pͥncipio. qꝛ in hoc ꝯſiſtit ꝑfectio rei.ſed per ſcīam ſpeculatiua aliqͥs vnit̉ pͥmo pͥncipio .ſ. deogͦ ſcia ſpeculatiua eſt bonū ipſius intellectꝰ. Qinor patꝫ⁊ nō eſt acceſſus ad deū niſi ꝑ cognitōem ⁊ amorē. Qſit honorabilis pꝫ. qꝛ hoc eſt bonuꝫ honorabile qd̓ ꝓpterſe appetit̉. ſed oīs ſcīa ſpeculatiua ꝓpter ſe appetit̉. ergo ēhonorabilis. Maior pꝫ ex rōne honeſti. Minor pꝫ. quiaſcientia ſpeculatiua nō ordinatur ad alterum ſicut ſciotia practica ordinatur ad opus.Querit̉. quotuplex eſtbonū. Donͣ.efplēˣ Zx. ſcꝫ b5honeſtum. bonū delectabile. ⁊ bonū vtile. Et differūt ſiqꝛ bonū honeſtū eſt qd̓ ꝓpter ſe appetit̉. ſicut eſt beatitudoſcientia ⁊ ꝟtus. hꝫ em̄ tale bonū in ſe vnde quietet appetitū. ſeddelectabile eſt ẜm ſenſum. ſicut dulcis potus vel pulcer color. et d̓r bonū. qꝛ delectat ſenſum. Seꝗbonū vtile eſt qd̓ appetit̉ ꝓpter alterum. ſicut pecunia. qꝛappetitur ꝓpter neceſſitate victualiū. Et p̄t ſic dari ſufficientia. qꝛ bonū ẜm ꝙ hic capit̉ terminat appetitum ẜm ꝙd̓t Areſtoteles in pͥmo ethicoꝝ. bonū eſt qd̓ oīa appetuntvel ergo hoc bonū terminat appetitū ẜm quid. et ſic ē bonum vtile. qd̓ eſt terminus appetitus ẜm ordinem ad alquod alterum. qꝛ habetur ꝓpter alterum. Uel eſt terminus appetitus ſimpl̓r. hoc eſt dupl̓r. vel hoc bonum ſpetat ad ſenſum. et ſic eſt bonum delectabile. vel ſpectat adintellectum. ⁊ ſic eſt bonum honorabile.Arguit̉. bonum honeſtū et bonum delectabile idemſunt. Probat̉ ꝑ Areſtotelē. decimo ethicoꝝ qͥ d̓t ꝙ ph̓iahabet mirabiles delectatōes annexas Dd̓m ꝙ delectabile capit̉ dupl̓r. vno mō generaliter ẜm ꝙ hoc eſt delectabile qd̓ ſenſum delectat vel intellectū. et ſic cōincidūt bonum honeſtū et delectabile. qꝛ ſunt multa bona que delectant intellectū. et ſunt honorabilia. Alio mō capit̉ delectabile ẜm ꝙ aliquid delectat ſenſum. ⁊ ſic delectabile diſtinguit̉ ꝯtra honeſtū. qꝛ nunqͣꝫ p̄t hoc eſſe honeſtū qd̓ delectat ſenſuꝫ. Per hoc gͦ dd̓m eſt ꝙ delectatio que eſt ẜmſentētiān ph̓ia eſt delectatio ẜm intellectuArguit̉ bonū delectabile ⁊ vtile cōincidūt. ꝓbat̉. qꝛ potio medicinalis dulcis eſt. vtilis. ⁊ delectabilis etiaꝫ ẜmſenſum Dd̓m ꝙ iſta tria bona poſſunt capi dupliciterUno mō cū p̄ciſione. ſic ſcꝫ ꝙ p̄ciſe in aliquo inuenit̉ honeſtū. et ꝑciſe in alio inuenit̉ vtile. vel p̄ciſe in aliquo inuenitur delectabile. ⁊ ſic realiter diſtinguūtur ab inuicemquia aliquid reperitur quod eſt ſolum honeſtuꝫ. ſicut beatitudo et ſcientia ſpeculatiuā. Et eſt reperire aliquodquod preciſe eſt vtile. quod tamen non ē delectabile neqꝫhoneſtum. ſicut potio medicinalis amara. que eſt vtiliset non delectabilis ẜm ſenſum. Et aliquid eſt delectabile quod nec eſt vtile nec honeſtum. ſicut habūdās potiovini. Alio mō accipiūtur iſta tria bona ſine preciſione. ettunc diſtinguūtur formaliter. qͣꝫuis in eodem cōcurrunt