III
lo verboens: ⁊ per quem vngitur. i dater filius ⁊ ſpilie non ſeruatur forma illa: tamen ſi aliquis⁊ filij ⁊ ſpiritus ſancti: non eſt puerbaptiſatus.¶ Dem.Equibus dubium eſt: an baptiſati fuerint: baptiſant̉ his verbis premiſſis: ſi baptiſatus es nō terebaptiſo: ſed ſi nondum baptiſatꝰes: ego te baptiſo ⁊cͣ.Nno. iii. arelaten̄. archiep̄o.Aiores eccleſie cauſas preſerti¶¶ Particulos fidei contingentes adpetri ſedem referēdas intelligit: quieum querenti dn̄o quē diſcipuli dicerent ipſum eſſe reſpondiſſe notabit: tu es chriſtus filius dei viui: etꝓ eo dn̄m exoraſſe ne de̓ficiat fideseius. Quibuſdā igit̉ queſtionibusquas cōtra catholicos heretici mouerāt: nos poſtulas reſpondere. aſſerunt .n. paruulis inutiliter baptiſma ꝯferri qd̓ nituntur ꝓbare illudpͥmo ⁊ p̄cipue inducētes: ꝙ cū ſcd̓ꝫverbū iacobi apl̓i dicentis in epiſtola ſua: charitas operit multitudinēpeccatoꝝ: ⁊ iuxta illud teſtimoniuꝫveritatis in euangelio de peccatriceque ipſius pedes lauerat perhibentis: dimiſſa ſunt ei peccata multa:quoniam dilexit multum: non niſiper charitatem ⁊ in charitate crimina dimittant̉: paruulis qui nec ſentiunt nec conſentiunt ⁊ charitatē nōhabent que ſentientibus ⁊ ꝯſentientibus tm̄ infundit̉: peccatuꝫ non dimittitur in baptiſmo. ⁊ infra. Ad idautē. t. r. ꝙ cū baptiſma ſucceſſeritcircūciſioni. abſit enim ut in illamdamnatā hereſim incidamus: queperperam affirmabat legem cū euāgelio ⁊ circūciſionem cū baptiſmoſeruandā: qm̄ ẜm apl̓m dicentē adgalathas: ſi circūmcidimi: chriſtusnihil vobis prodeſt. Cum ergo circūciſio tam adultis qͣꝫ paruulis exprecepto domini ꝯferretur: ne baptiſmus qui ſucceſſit loco ipſius ⁊ generalior tn̄ exiſtit ⁊ tam viri qͣꝫ femine̓ baptiſant̉ minoris videat̉ effectꝰtā adultis qͣꝫ ꝑuulis eſt conferēdusſicut enim ſine diſtinctione qualibꝫ
prepucij caro circumciſa non fueritpe̓ribit de populo ſuo: ita nunc īdiſtincte vox intonat euangelica: niſiquis renatus fuerit ex aqua ⁊ ſpiritu ſancto non introibit ī regnū deiab hac generalitate nec ſexum necetateꝫ excludens. Caute tamen notandum eſt: qͣꝫtum plus baptiſmushodie conferat chriſtianis qͣꝫ quondā iudeis circumciſio cōtuliſſet. dictū eſt ī fine predicte aucͣtis inductede veteri lege: ꝑibit de populo ſuoin euangelica vero veritate ſubiunctū eſt: non intrabit in regnum dei:quoniaꝫ ⁊ ſi originalis culpā remittebatur per circumciſionis myſterum ⁊ damnationis periculum vitabatur: non tamen ꝑueniebatur adregnum celoꝝ. quod vſqꝫ ad mortem chriſti fuit omnibus obſeratū: ſed per ſacramentum baptiſmichriſti ſanguine rubricati culpa remittitur vitatur periculum ⁊ ad regnum celoꝝ etiam ꝑuēnitur: cuiusianuam chriſti ſanguis fidelibus ſuis miſericorditer reſerauit. abſit enīut vniuerſi paruuli pereant: quorūquotidie tanta multitudo moriturqm̄ ⁊ ipſis miſericors deus qui neminem vult perire: aliquod remedium procurauerit ad ſalutem. ¶ Ceterum ex vi littere ſatis patet predictas auctoritates intelligendas eſſetantūmodo de adultis: qui habentmultitudinem peccatorum: cum deparuulis nō poſſit intelligi: qui peccato tantū originali tenent̉. ſimiliter⁊ illa auctoritas eſt ſoluenda: quicrediderit ⁊ baptiſatus fuerit ⁊cͣ: cūnon poſſint credere paruuli ſed adulti: ⁊ ob hoc tota a̓ucͣtas hic intelligenda eſt de adultis ne ad aliosprima ⁊ ad alios ſecunda clauſulareferat̉ qͣꝫuis nōnulli ꝯcedāt ꝙ pauuli credāt nō ꝑ vſuꝫ ſꝫ ꝑ habituꝫ fidei: quē ſuſcipiūt ī baptiſmo ſicut etalia ml̓ta v̓ba ſcd̓m cōmunē vſū loquēdi nō ad actū ſed ad aptitudinē
a quodam. So. illa lr̄a in nomine trinitatis intelligitur explicite: ⁊qd̓ ſequit̉ in nomine chriſti tantum diſpoſitū fuit illud ab apl̓is excauſa: ut in principio baptiſarent in nomine chriſti: in quo verbo ītelligitur vnctus inungens: ⁊ per quem vngitur .i. pater filius ⁊ ſpiritus ſanctus: ſed hodie non ſeruatur forma illa: tamen ſi aliquisſic hodie baptiſaretur ſub his verbisbaptiſatus eſſet: lꝫfieri non debeat utdixit io. in illo. c. aquodam. hec forma baptiſmi que h̓traditur eſt illa quāſeruat eccl̓ia ſeruanda eſt ⁊ qui omittithanc formaꝫ nihiagit. jͣ. ti. proxi. veniens: ſaluo eo qd̓dr̄ ī noīe chriſti: qꝛillud intelligit̉ īplicite qd̓ eſt in iſta explicite. Et hoc dict̉quidā dictuꝫ fuiſſeex cauſa in pͥmitīaeccleſia ut ampliaretur nomē chriſti inillo tꝑe: qd̓ nomenhomines abhorrebant tunc: ⁊ ꝙ tūimplicite dicebaturin noīe chriſti: mōexplicite debet dicinomini trium ꝑſonaꝝ expreſſis ut dicit in hac decre. al̓snicolaus decepiſſꝫillos quibus rn̄ditillos eē baptiſatosqui baptiſati erantin noīe trinitatꝭ velin noīe chriſti tm̄ īpͥmitiua eccleſia: utin actibus apl̓oꝝ legit̉: ut dr̄ in. c. predicto a quodā. vbihugo manifeſte cōprobat formā queh̓ tradit̉: oſtēdēdocām: quare in pͥmitiua eccl̓ia tꝑe apoſtoloꝝ baptiſabātin hac forma in nomine trinitatis ſiuin noīe chriſti tm̄:Et nicolaus in ſuarn̄ſione quā fecit inc. a quodā. rettuliſe ad tempus pͥmitiue eccleſie. Dixit hugo. ꝙ de hac forma que hic traditur: nihil eſtmutandum vel diminuendū ẜm ꝙ notauit de conſ. di. iiii. multi. b.d ¶ Baptiſat̉. arg. ꝙ vbi aliꝗd deeſt de ſb̓a eius qd̓ exigit̉ ad eē reinihil actū eſt. ar. i. q. vii. daibertū. ar. ꝯͣ. sͣ. de ſacra. nō ite. c. i. ⁊. c. vl.vbi ſupplent̓ que emiſſa erāt: ſed illa vnctio nō eſt de ſb̓a ſacr̄i.d E quibus dubiū. ſic de con. di. iiii. ſi nulla. ⁊ di. i. ſolēnitates2. c. eccleſie uel altaria. idē ⁊ in ordine. lxviii. di. preſbr̄i quos⁊. §. ſequenti.f ¶ Rebaptiſo. dicunt quidā ꝙ ſi pͥus fuit baptiſat̉: eundē caracterēiterar̄ nō eſt incōueniēs ut reiteret̉. ar. illius. c. lxviii. di pbr̄. qd̓ nihifacit. ⁊ dicūt ſil̓e: qꝛ eadē poſſeſſio ex pl̓ibꝰ cāis acꝗrit̉. ff. de acꝗ. po.poſſideri. §. ſi ex pl̓ibus. ſꝫ hoc nō eſt veꝝ: qꝛ ſi pͥmo baptiſatꝰ fuitnihil ſcd̓o addit̉: ſꝫ ad vocē refert̉ tal̓ reiteratō: ⁊ eſt ſignū ſolūmōſit baptiſatus. ar ad hoc. lxviii. di. §. qꝛ vero. vbi gratia. hoc dic̄. at.
C. de indi. ui. l. ii. vbi dr̄ ſcd̓aꝫ manumiſſiōeꝫ nihil addere vel diminue̓. ala.Aiores. cauſas. xvii. di. huic ſedi. ⁊. xxiiii. q. i. quotiens.¶I Eum .i. petrum.i ¶ Ne deficiat. ex hoc pꝫ ꝙ eccl̓ia nō pōt eſſe nulla. xxiiii. q. i. pudēda. in fi.vbi aug. hoc probat ad idem. xxi. di. §. i. ad fi. in v̓. ego ꝓ te rogaui. ⁊cͣ.k ¶ Charitas. operit. hec eſtprima obiectō hereticoꝝ: ꝙſi non habuerimus charitatem: etiā ſi ſanguinē noſtrūeffuderimus ⁊ noſtram ſubſtantiā totam dederimꝰ pauꝑibus: magis tormēta ſuntqͣꝫ corona victorie .i. q. i. vid̓qͣꝫtum boni. vn̄ dicit̉ charitas eſt recta voluntas bōisterrenis ac preſentibus ſēꝑaduerſa. d̓ pe. di. ii. charitaſl ¶ Circūciſioni. que ſupplebat vicē baptiſmi in ꝑuulisꝗ erant de ſtirpe abrahe: inalijs aūt ſupplebat fideſ parentū. de cō. di. iiii. qd̓ apd̓.⁊. c. ex quo. al̓. ex quo.n Circūcidimini. xxviii. q.i. ſic .n. circa fi. ꝑ vnā colūnāv̓. ecce ego paulus. ⁊cͣ.n ¶ Ex precepto. in veteri teſtamento.p ¶ Femine. Sed circumciſio ad feminas non pertinebat ſed offerebantur. xxviiidi. in templum: ⁊ ibi nomēimponebatur: vnde baptiſmus generalior eſt.p ¶ Peribit de populo. h̓colligitur ꝙ per circumciſionem ſaluabantur in veteriteſtamento. ſic de conſe. di.iiii. ꝙ apd̓. ⁊. c. ex quo. Sꝫcontra de pe. di. i. §. iteꝫ utchriſtus ait in fi. vbi diciturꝙ circumciſio data eſt abrahe in ſignuꝫ iuſticie non incauſa iuſtificationis. ſed illud intelligitur quo ad ip̄ꝫabraham qui iam iuſtificatus erat ⁊ non quo ad alioſvel exponitur illa littera etſuppletur ibi ſolum vel tantum. ber.q ¶ Non intrabit. de conſe.di. iiii. firmiſſime.r¶ Excludens. immo includit: quoniam ſub nominemaſculino dum dixit: niſiquis renatus fuerit ⁊cͣ. femina comprehenditur. ff. dev̓bo. ſigni. l. i. ⁊ de peni. di. i. ſi quis cum telo.s ¶ Culpa remittitur .i. originale peccatum: non tn̄ penitus adhuc eſt ſublatum: ſed manet in homine non tamen obeſt. de conſe. di. iiii. c. ii.t ¶ Peruenitur. de conſe. di. iiii. c. per aquam.u ¶ Reſerauit. de conſecra. di. iiii. proprie.x ¶ Auctoritates .ſ. iacobi .ſ. charitas oꝑit multitudinē ⁊cͣ. ⁊ illam in euangelio de peccatrice. dimiſſa ſunt ei. ⁊cͣ.y ¶ Saluus erit. Qui autem non crediderit nec baptiſatus fuerit: condemnabitur.z ¶ Tota auctoritas. vniformis .n. debet eſſe cuiuſlibet aucͣtatis intellectus.ar. xvi. q. vii. ⁊ hoc dicimus. ar. ꝯͣ. iii. q. iiii. hi qui.⁊ ¶ Ad aptitudinem. Sicut ⁊ illud participium retinens: quod ponitur indeſcriptione matrimonij ad aptitudinem non ad actum refertur que habetur. xvii. q. ii. §. i. matrimoniuꝫ eſt coniunctio maris ⁊ femine indiuiduā vite
A ⁊