II

Eteꝝ qꝛ nouis moͣrbis nouaconuenit antidota preparari:mādamus: qͣtenus in cā que inter. rclericum de ſancto albano. ⁊ .j. ⁊ .f.can̄. london̄. vertit̉: ad veritatē eliciēdā ap. ceſ. p̄ſtari faciatis ab utraqꝫꝑtē calūnie iuramētū ꝯſuetudīe quelegi ē ꝯtraria nō obſtante.Nno. iii. ep̄o placen̄.Um cam que int̓ rauēnaten̄.archiep̄m ⁊ cōe fauentinū ſuꝑuilla luci ac quibuſdam alijs v̓titurdelegatis iudicibus duxerimus cōmittendaꝫ: ⁊ ijdeꝫ in negocio minieꝓceſſiſſent: nos ꝑtibus dedimus inmādatis: ut ꝓ ipſa cā nr̄o ſe cōſpectui pn̄tarēt: quoꝝ ꝓcuratoribus cūinſtrumētis d̓ rato ī nr̄a pn̄tia cōſtitutis petitōeꝫ ipſiꝰ archiep̄i ꝑ ꝓcuratorem eius fecimus exhiberi: ⁊ adeā ꝑtem alterā rn̄dere: ac int̓rogatōibus ⁊ rn̄ſionibus redactis in ſcriptis: ⁊ lite coraꝫ nobis pleniſſime cōteſtata fecimus calūnie iuramentūab ipſis ꝓcuratoribus vtrinqꝫ p̄ſtari. ¶ Reg. ix. ep̄o beluacen̄.Um in cā pecuniaria quā int̓te ⁊. r. motā eſſe ꝓponis: nō ꝑte ſꝫ ꝑ ſyndicū ul̓ actoreꝫ elegeris litigare: ꝑ illū qūideꝫ preſtanduꝫ erit

calumnie iuramētū: qd̓ ſi ꝑ te̓ipſumꝓpoſitis tm̄: ſed nō tactis euāgelijsſicut in dicendo teſtimōio a te uidet̉huiuſmodi iuramentū exhibendū:⁊ infra. Pena uero recuſantis hociuramentū cuꝫ p̄ſtandum fuerit: eſtvt actor ab inſtituta cadat actōe: reus hēri debeat ꝓ ꝯfeſſo.. Lex. iii. cart̓.De dilati⁊ vuigorien̄. epiſcopis.Ilecti filij abbas ⁊ monachi de. h. nobis inſinuare curarunt: ꝙ cumcām que vertit̉ inter ipſos ⁊ moniales de leden̄. ſuꝑ eccl̓iade alten̄. decano ⁊ archidia. lincon̄.cōmiſerimus terminādā: ip̄i timēteſſe a iudicibus aggrauari: eo ꝙ ad pͥmaꝫ citationeꝫ t̓minū ſibi nimis breuē ⁊ ꝑemptoriū ſtatuerūt: ad nr̄amaudientiā duxerint appellādū: ⁊ infra. Quia vero non ſpectat ad iurisordinē diē ꝑemptōriū maxime cuꝫd̓ rebus eccl̓iaſticiſ agit̉: niſi forte neceſſitate vrgente talit̉ maturare: mādamus: qͣtenꝰ ſi eſt ita: reuocato inirritū ſiꝗd inueneritis poſt appellatōeꝫ huiuſmōi attentatū in cā iuxtapͥorum ⁊ cetera. ¶ EEleſtinustertius.

Isͣ. ti. ꝓx. ⁊ ſi ſit bone fame: al̓s infamis ⁊ ſuſpectus eſſe non debꝫ. ẜ. q.iii. quia ep̄i. ⁊. iii. q. vii. c. i. ⁊. c. infames. Contrariū tamen dicit lex: ꝙꝓcurator ꝓpter infamiam non repellitur. inſti. d̓ excep. §. ult. Hic habes: ꝙ d̓ auctoritate ep̄i ſyndicus ꝯſtitui dꝫ in eccleſijs ſibi ſb̓ditꝭ. Etdic ſtatuas .i. auctotē preſtes. b.Eteꝝ. hec ēꝑs illius. jͣ.d̓ fideiuſ. ꝑuenit.n ¶ Nouis morbisnā experimēta morboꝝ cogunt nos inuenire multas medicinas. l. di. ut conſtitueret̉: ⁊ q̄ medicamenta morbis exhibent: hec iura negocijs. in aut̓. h̓ ꝯſtitque innouat con. inpͥn. coll̓. viii. ⁊ q̄ denouo emergunt: nouo auxilio indigēt.ff. d̓ inter. act. d̓ etate. §. ex cā. ⁊. ff. ut inpoſ. le. plane. ⁊ nouis rebus nouū remediū ē adhibend̓ff. d̓ ven. inſpi. l. i. ino ¶ Ad vitateꝫ. heceſt p̄cipua cā: quareiuramentū illud paſtatur: vt v̓itas eliciatur. jͣ. de iureiurā. exlr̄is. Secunda vt timore iuramenti cōtētioſa litigantiū inſtantia ꝯpeſcat̉. C. e.ti. l. i.p ¶ Ab vrraqꝫ ꝑte.vtraqꝫ pars pͥncipalis dn̄s .ſ. iſtud iuramentum p̄ſtare dꝫ. sͣ. e. in ꝑtractandis. Sꝫ pone: ꝙ aliꝗs litigat ꝑ ꝓcuratorem: ⁊ dn̄s ꝗ ꝯſtituit ꝓcuratorē ē longe remotus: puta ultra mare: vel in alia ꝑegrinatōe: ꝗd eritin h̓ caſu cū iſte ꝓcurator de calūnia iurare nō poſſit? In caſu illo dꝫcitari curator bonis: ⁊ ille iurabit de calūnia. ff. de cur. bo. dā. l. i. ⁊. ii.Contra videt̉: sͣ. e. c. i. vbi dicit̉: ꝙ clerici h̓ iuramentum debent alijs d̓legare: ⁊ h̓ dicitur: ꝙ iurent non eſt ꝯtra: qꝛ ibi loꝗtur de cāis collegijſiue vniuerſitatis: h̓ de cā ꝓpria ſingularis clerici.q ¶ Que legi eſt ꝯͣria. Noͣ: ꝙ ꝯſuetudo q̄ ꝯͣ legē ē: nō eſt ſeruāda ⁊ hecꝯſuetudo eſt ꝯͣ legē quā hēs. C. e. ti. l. i. ⁊. ii. ⁊ ꝯͣ canones: ꝗ iuramentūadttūt. ii. q. v. c. i. ⁊. ii. ⁊ ꝯͣria decretalibas de ti. iſto. b.Um cāꝫ ꝑ ꝓcuratorē. Hic pꝫ: ꝙ collegiū ſiue vniuerſitas pōtꝯſtituere ꝓcuratorē. ⁊ ē exp̄ſſū. sͣ. d̓ ꝓcu. qꝛ ī cāis. ⁊. c. petitō: ⁊canō etiā oēs admīſtratores gnaͣli v̓bo ꝓcuratores appellat .i. q. iii. ſauator. Et lex dicit ꝙ mōaſterium ſe defēdere dꝫ ꝑ ꝓcuratorē. in aut̓.de ſanc. epiſ. §. ſi vero ep̄i ī fi. coll. ix. ⁊ ita tā iure canonico qͣꝫ ciuili collegium ſiue vniuerſitas ꝯſtituit ꝓcuratorem: de hoc dixi. sͣ. d̓ ꝓcu. petitō. ⁊ talis ꝓcurator d̓ calumnia iurabit vt hic dr̄. ⁊ sͣ. e. in ꝑtractandiſ⁊. c. imperatoꝝ. Sed cum iuramentū de calumnia ſit d̓ credulitate: vtẜꝫ ꝙ credit ⁊ eſtimat: debeat rn̄dere. C. eo. l. ii. ⁊. §. i. nunꝗd pōt peteretp̄s ad deliberandum ſuꝑ eo de quo interrogat̉? Et vr̄ ꝙ non: qꝛ autcredit aut non credit illud ſuꝑ quo interrogat̉? Et ita ſtatim pōt ⁊ dꝫrn̄dere: credo vel non credo: nec pōt dicere dubito. ſed ī ſacr̄o d̓ veritate dicenda pōt dubitare. vn̄ habebit inducias ad deliberand̓ ſi dicat ſe dubitare. ff. de inter. ac. ꝗ interrogat̉. C. d̓ iure deli. ſi curatoris. ⁊ff. d̓ iureiu. l. inſiurandum .i. rūſo. ⁊ etiā vbi de calūnia iuratur: dat̉ tēpus ad deliberandū. Sed ſi excōicatus ꝯueniat̉. nunꝗd p̄ſtabit hociuramentum? Uidetur ꝙ non: qꝛ nō eſt ei licitū īgredi ſacr̄a: ergo nectāgere ea. v. di. ad eius v̓o. ⁊ ꝗbus reliqua ſacrā negant̉: quō vnū genſacr̄i eis ꝯceditur: vt. xcv. di. illud. Dico ꝙ bene debet preſtare iuramitū non obſtante excōicatione. ar. jͣ. de ſen. ex. a nobis. ⁊. c. cū deſide̓s.i. rn̄ſo. vbi iuramentū excōicati nō admittit̉ anteqͣꝫ abſoluat̉. Preterea cum poſſit ⁊ debeat in iudicio rn̄dere: oīa licent eis ſine ꝗbus cau-

ſa expediri non pōt. ar. sͣ. d̓ offi. dele. preterea. ⁊. ff. de iuriſ. om. iu. l. ii. ⁊ eſt expreſſum: ar. jͣ. de excep. cum inter. alioꝗn̄ in poteſtate ſua eēt etiā rn̄dere vl̓ nōrn̄dere: ⁊ ſic reportaret ꝯmodum d̓ ſua malicia: qd̓ eſſe nō dꝫ. jͣ. d̓ ſen. ex. ſi v̓e.ſ ¶ Alterā. ꝑ h̓ facta eſt li. ꝯteſ. sͣ. d̓ elec. dudū. ii. ⁊ sͣ. d̓ litꝭ ꝯteſ. c. vno.s. oīa que in iudicio fiunt: ſūt redigenda in ſcriptis. jͣ. de ꝓbat.l ¶ Rn̄ſionqm̄ ꝯͣ falſam. Quedam vero interrogationes faciēdeſunt an̄ litꝭ ꝯt̓. que non debent omitti an̄ litꝭ ꝯtͣ. reus d̓bet īterrogari an̄ poſſideatrē que petitur ab eo: ⁊ pro qͣparte: vel ſi deſiit dolo poſſidere. ff. de inter. act. qui ſeruum. §. ꝗ in iure. ff. d̓. rei vē.qui petitorio: ⁊ ſiꝗs reſpondeat ſe non poſſidere: cumipſe poſſideat. ſi actor hocꝓbauerit res auferenda eſtilli. ⁊ dꝫ dari actori: quāuisnō ꝓbet rem ſuā eſſe. ff. derei ven. l. vlt. al̓s eſt penulti.hec interrogatio omitti nondꝫ: ne iudiciū deluſoriuꝫ ſitjͣ. vt li. pen. eccl̓ia ſancte marie. Et alie interrogationesplures faciende ſūt: puta anſit heres: vel quota ex parteſit heres: ⁊ an̄ in ptāte ẜuuꝫhēat: cuius noīe noxali iudicio agit̉. Item an qͣdrupesꝗ damnū dedit ſit eius. Itēan ex teſtamento ſit heres.Item an̄ edes ſit ſua ex quadamnū timet̉: que colligūt̉ff. de inter. ac. qui interrogatur. ⁊. l. ſiꝗs in iure. ⁊. l. ſi fedeiuſſor. §. illud. ⁊. l. defenſor. § vlt. ⁊. l. nō alienū. Iteꝫꝙ rn̄deat cuius etatis ſit reus: ſi de ea dubitat̉. ff. e. d̓ etate. Itꝭ qn̄cunqꝫ ⁊ an̄ litꝭ ꝯteſ. ⁊ poſt litꝭ ꝯt̓. vbicunqꝫ eꝗtas mouet iudicem dꝫ interrogare. ff. e. vbicunqꝫ. ⁊. xxx. q. v. iudicantempars ad interrogationem aduerſarij rn̄dere non cogit̉: tn̄ ſi rn̄derit tꝫ rn̄ſio. ff.e. ſi ſinę. ⁊ jͣ. d̓ do. ⁊ ꝯtu. ꝓut. ⁊ certū dꝫ rn̄dere. ff. e. de etate. §. nihil.Um in cā. ꝑ illum ꝗdem. iſtud regulare eſt. sͣ. c. ꝓx. ⁊. c. in ꝑtractādis⁊. c. imꝑatoꝝ. ⁊ sͣ. e. c. i.b ¶ Per te ipſum. exquo aſſumpſit officiū in ſe: dꝫ iurare de calūnia: cum ſitacceſſoriū ſine quo nō pōt cā expediri. ar. sͣ. d̓ offi. dele. preterea. ⁊. c. prudētiā⁊ in hoc ei defertur: qꝛ nō tangit ſacra: ſicut ⁊ in teſtimonio. xi. q. i. imperatoꝝ⁊. C. de epiſ. ⁊ cle. aut̓. ſi iudex. ⁊ in aut̓. de ſanctiſ. epiſ. §. nulli v̓o. colla. ix. ⁊. ii.q. v. qua de cauſa: qn̄qꝫ tn̄ tangit ſacra .i. q. vii. quotiēs. ⁊. C. d̓ ſanctiſ. ep̄iſ. aut̓.ſed iudex. Sed ꝯͣ. sͣ. e. c. i. vbi dicit̉: ꝙ ep̄s iurare non dꝫ: ſed alijs hoc officiūdelegare. non eſt ꝯtra: qꝛ nō dicitur ibi: ꝙ nō debeat iurare: ſed dicit̉ ꝙ nō debeat ꝯpelli: ut ibi dicitur.e ¶ Pena v̓o. ſic. sͣ. e. imperatoꝝ. ⁊. C. e. ti. l. ii. ⁊ in aut̓. vt litig. iu. in exor. lit̓. §ſi aūt. in fi. colla. ix. vn̄ ſumptus eſt. §. iſte. Sic actor ꝗ non vult iurare cadet acauſa. Sed nunꝗd ipſo iure: an ꝑ ſnīam? Dicas: ꝙ per ſnīam iudicis: qꝛ iudex ꝓcedit contra illum: acſi nihil ꝓbaſſet reū abſoluēdo: ⁊ eod̓ mō de reo. Ce. ant̓. pͥncipales: in fi.Ilecti filij. nimis breuē. Sꝫ quē terminū dicis nimis breuē: cū hic n̄expͥmatur: quot dieꝝ terminū iudices ſtatuerūt: h̓ relinquo arbitrioiudicis īſpecta qͣlitate negocii ⁊ locoꝝ diſtātia. jͣ. de ap. cū ſit romana.e ¶ Peremptoriū. qd̓ eſſe non dꝫ: īmo tribus edictis vel vno ꝑemptorio: qd̓ꝯtinere dꝫ tm̄ tp̄s: qͣꝫtū tria edicta. xxiiii. q. iii. d̓ illicita circa mediū. v̓ſ. ꝗcunqꝫ⁊ in aut̓. de litig. §. ſi vero caſu. coll̓. viii. ⁊. ff. de re iudi. ꝯtumacia. ⁊. ff. d̓ iudic.ad peremptorium. ⁊. l. nonnunqꝫ. vn̄ qꝛ nimis breuem terminū ſtatuerunt: iuſta fuit cauſa appellandi: ex cā tn̄ peremptorium iſtud pōt moderari: ſicut iudex viderit expedire. ff. de iudi. nonnunqͣꝫ. ⁊ sͣ. de offi. dele. ꝯſuluit circa fi. ⁊ h̓v̓. niſi forte. ſicut tp̄s qd̓ dat̉ ꝯdemnatꝭ arbitrariū eſt. jͣ. d̓ re iudi. qd̓ ad ꝯſultationem. ⁊. ff. de re iudi. l. ii. ſic ⁊ tp̄s appellatōis pōt moderare iudex. jͣ. d̓ ap.cū ſit romana. ⁊. c. cū ſpeciali. ⁊ ꝗ ex cauſa nimis breuē terminū ꝑemptoriumſtatuerit: expͥmere debet cauſam in citatione: ut pars illa cāꝫ nō habeat appellandi. sͣ. d̓ in integ. reſti. tū ex lr̄is. in fi.