Druckschrift 
Scripta ad Hanibaldum episcopum super quattuor libros Sententiarum : Mit Textanfängen
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

rituale vt caracterē ſed oꝑatōꝫ miniſtri que eſt corꝑaliset cauſa re i ſpiritualis. Ad quartū dd̓m ꝙ ſymoniacus dicitur hereticꝰ non ꝓprie ſicut ille qui errat in credendis. ſed ſimilitudinarie qꝛ oꝑatur ad moduꝫ errantis emendo vel vendēdo ſpūalia ac ſi crederent ſpiritūſanctū eē ſub homīs ptāte nec tn̄ ſequit̉ qd̓ hereticꝰ nonpoſſit ordinē ſuſciꝑe vl̓ ꝯferre qꝛ ſi nō erret circa ordīsſacrm̄ in nullo intentio impedit̉. ſi autē circa hoc erretpoteſt intendere dare vel ſuſciꝑe qd̓ eccl̓ia intendit ſicutin baptiſmo ⁊ euchariſtia.XXVI DI.Om alia ſacramētapoſt pctm̄ ⁊cͣ. Hic querunt̉ quattuor Primo vtrum matrimoniū ſit ſacralmentū. Secūdo de inſtitutōne eius. Tertio vtrū carnalis copula ſit de integritate ip̄ius. Quarto vtrū carnalis copula poſſit eſſe ſine pctō.D pͥmū ſic ꝓcedit̉ ⁊ videt̉. ꝙ mr̄imoniū n̄ ſit ſacramentū no. le. omne em̄ ſacrm̄ no. le. habetformā determinatā verboꝝ ⁊ aliqd̓ materiale elementū ꝓ materia. ſed mr̄imoniū. hoc nōhabet. ergo non eſt ſacr̄m. Pͣ. In alijs ſacr̄is eſt aliquid qd̓ eſt res ⁊ ſacrm̄. ſicut caracter in baptiſmo ſꝫ nihil tale p̄t in matrimonio inueniri. ergo non eſt ſacrm̄. Pͣ. Omne ſacrm̄ no. le. gratiā confert. ſed hoc matrimonio nō competit qꝛ ſic nō eſſet ꝑfectōis a matrimonio abſtinere. ergo mr̄imoniū non eſt ſacrm̄. Sꝫ cōtra eſt qd̓ dicitur Corin. v. Sacramentū hoc magnū etloquit̉ de matrimonio. ergo eſt ſacramentū. Pͣ. Sicut in eccl̓ia eſt neceſſaria ſpiritualis ml̓tiplicatio ita ematerialis. ſed ad ſpiritualē multiplicatōꝫ ordinat̉ aliquod ſacramentū .ſ. ſacramētū ordinis. ergo matrimonium qd̓ ordinat̉ ad multiplicationē materiale eſt ſacramētū. ℟º. dd̓m ꝙ de ratōe ſacr̄i eſt vt aliquod ſacrum ſignificet ⁊ remedium prebeat cōtra vulnus peccati. hec em̄ duo mr̄imonio ꝯueniunt ſignificat em̄ coniunctionē xp̄i prebet etiā remediū ꝯtra vulnus peccaticoncupiſcētie ex pctō relictū. ⁊ ideo merito inter ſacramenta no. le. computat̉. Ad primum dicendū ꝙ verba exprimentia ꝯſenſum de p̄ſenti ſunt forma huius ſacramenti. nō aūt ſacerdotalis benedictio que nō eſt deneceſſitate ſacr̄i ſed de ſolennitatate. ꝓ materia vero habet actus contra hn̄tiū mr̄imouiū ſicut de penitētia dictum eſt. Ad ſcd̓m dd̓m ꝙ in hoc ſacramēto actus exterius apparentes ſunt ſacramentū tm̄. obligatio veroque de hijs naſcit̉ eſt res ⁊ ſacramentū. ſed effectus vl̓ ſignificatū huiꝰ ſacr̄i eſt res tm̄. Ad tertiū dicendū ꝙ qͥ1dam dixerunt in matrimonio nullo modo gratiā dariſed qd̓ remediū cōtra pctm̄ p̄ſtare dicit̉ eſt ꝓpter hoc qꝛeius actus a pctō excuſat̉ ⁊ impedit illicitas ꝯcupiſcentie corruptelas ſꝫ ẜm hoc nō poſſet inter ſacramēta no.le. cōputari niſi equiuoce nec haberet aliqͥd plus in no.le. qͣꝫ in veteri. Et ideo alij dicunt qd̓ confert̉ ibi gratiaordinata ad receſſum a malo nō ad operatōnē boni ſedqꝛ eadē gratia impedit peccatū et inclinat ad bonū. Etideo alij dicūt ꝓbabilius qd̓ matrimoniū inquantū infide xp̄i ꝯtrahitur habet ex paſſione xp̄i ſicut ⁊ cetera ſacramenta qd̓ conferat gratiā ad reprimendū ꝯcupiſcentiam ⁊ meritorie implendū hoc ad qd̓ mr̄imoniū ordinatur nec ꝓpter hoc ſequit̉ qd̓ abſtinere a matrimonionon ſit ꝑfectionis qꝛ in abſtinētibꝰ ſunt alia que magisconferunt ad gratie augmentū.D ſcd̓m ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ matrimoniū inſtitutione nō indigeat illud em̄ qd̓ eſt de iure naturali nō indiget inſtitutōe. ſed matrimo-

nium eſt huiuſmodi vt ptꝫ in prīcipio Gen̄. ꝓpter relinquet homo ⁊cͣ. ergo non indiget inſtitutiōe. Pͣ. Sacramēta ſunt poſt pctm̄ inſtituta cum ſint medicine cōtra pctm̄ ſed matrimoniū fuit ante pctm̄. vt patꝫ Gen̄.vij. ergo nō habet inſtitutionē. Pͣ. Si matrimoniūeſt aliqn̄ inſtitutū p̄cipue inſtitutū fuiſſe videt̉ ꝑ hoc qd̓dn̄s dixit Gen̄. jͣ. Creſcite ⁊ multiplicamini ⁊cͣ. cuꝫ inſtitutio ſacr̄i nō poſſit eſſe niſi a deo ſed verba illa dicūtur ꝑ modū p̄cepti. ergo ſequeret̉ qd̓ om̄s eſſent obligati ad matrimoniū contrahendū qd̓ pꝫ eſſe falſum et ſicmatrimoniū nō habet inſtitutionē Sed ꝯtra eſt qd̓ dicit Hu. de ſanc. vic. ꝙ ſacrm̄ ex inſtitutōe ſignificat ſedmr̄imoniū eſt ſacrm̄ vt dictū eſt. ergo habꝫ inſtitutionē Pͣ. Math̓. xix. dicit̉ nō legiſtis ab initio qui fecit ho.maſc. ⁊ fe. fecit illos ⁊ poſtea ſubdit̉ quos deus ꝯiunxithomo nō ſeꝑet. mr̄imoniū ergo eſt diuinitus inſtitutū ℟º. dd̓m ꝙ mr̄imoniū dupliciter pōt cōſiderari vnomodo ẜm ꝙ eſt in officiū nature ⁊ ſic nō indiget aliquainſtitutōe niſi inclinatiōe naturali ad mr̄imoniū ꝯtrahendū in generali qͣꝫuis quantū ad aliquas mr̄imonijcōditōes indigeat determinatōe ꝑ ſtatutū iuris diuinivel humani. Alio modo pōt ꝯſiderari ꝓut eſt in remedium pctī qd̓ ꝯtingit dupliciter. vno modo ex ꝑte actusqui a pctō excuſat̉ ⁊ actus turpes impedit ⁊ ſic fuit inſtitutū poſt pctm̄. alio modo ex ꝑte effectꝰ qui eſt ſupraip̄am ꝯcupiſcentiā reprimēs in ſua radice ⁊ ſic habet inſtitutōꝫ in no. le. ꝑ approbationē xp̄i. vt ptꝫ Math̓. xix.et. jͣ. ad Cor̄. vij. Ad primū ergo dd̓m ꝙ mr̄imoniuꝫeſt naturale ꝓut eſt in officiū nature. ſic aūt ante pctm̄dicit̉ inſtitutū cuꝫ inquantū eſt homī indita naturalisinclinatio ad mr̄imoniū. tum inquantū eſt edoctus diuinitus de ſpecialibꝰ mr̄imonij ꝯditōibꝰ. Ad ſcd̓m dicendū ꝙ poſt pctm̄ eſt inſtitutū mr̄imonin ꝓut eſt in remediū pctī ſed ante pctm̄ ꝓut eſt ī officiū nature. Adtertiū dd̓m ꝙ p̄ceptū de mr̄imonio nō ꝑtinet ad ꝑfectōnem vnius ſingularis ꝑſone ſicut p̄ceptū de honore parentū ſed ꝑtinet ad ꝑfectōnē ſpeciei. vn̄ hoc mō obligatqd̓ qͥlibet illd̓ teneat̉ īplere cū ſit neceſſariū ꝙ aliqͥ generatōi vacent ⁊ aliqui ꝯtēplationi ⁊ p̄cipue ꝓ tꝑe gr̄e qn̄iam humanū genꝰ eſt multiplicatū ⁊ augmentatio cultus diuini nō fit ꝑ carnalē generationē ſicut in vete. le.ſed ꝑ ſpiritualem.D tertiū ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ carnal̓ cōmixtioſit de integritate ſacr̄i mr̄imonij. rō em̄ ſacr̄iin ſignificādo ꝯſiſtit ſignificatio mr̄imonij ꝑcarnalē copulaꝫ cōplet̉ ergo eſt de integritateſacr̄i. Pͣ. Finis maxīe ꝑtinet ad ꝑfectōꝫ rei. ſꝫ mr̄imoniū nō ꝯſequit̉ finē ſuū .ſ. bonū ꝓlis niſi ꝑ carnalē copulam gͦ carnal̓ copula eſt de integritate mrimonij. Pͣ.Perfectio ſacr̄i ex inſtitutōe dependet ſed in inſtitutōemr̄imonij facta eſt mentio de carnali copula. cum dicit̉Gen̄. ij. erūt duo ī carne. vnagͦ carnal̓ copula ē de ītegritate mr̄imonij. Sed ꝯtra inter beatā virginē ⁊ ioſeph carnalis copula nō interceſſit. fuit tn̄ inter eos verūmr̄imoniū. vt dicit̉ Math̓. j. Noli timere: acciꝑe mariā ꝯiugē tuā. gͦ carnalis copula nō ē de integritatemr̄imonij Pͣ. In ꝑadiſo nō fuit carnal̓ copula ibi fuit tn̄mr̄imoniū. gͦ mr̄imoniū nō hꝫ de ſui ītegritate carnalēcopulā ℟º. dd̓m ꝙ duplex eſt rei ꝑfectio .ſ. prima queꝑtinet ad eſſe rei ꝓut formā dicit̉ ꝑfectio rei prima ⁊ ſecunda q̄ ꝑtinet ad oꝑationē ꝓut oꝑatō dicit̉ actus ſecūdus vt ptꝫ in ſcd̓o de aīa. pͥmo gͦ mō carnalis copula nōeſt de mr̄imonij integritate qꝛ ſine hac mr̄imoniū habꝫeſſe ꝑfectū ex ſua materia ⁊ forma. ſed ſcd̓o modo eſt deꝑfectiōe ip̄ius nā carnalis copula eſt quidā mr̄imonijvſus. Et ꝑ hoc patet ſolutio ad obiecta.

D 3