HI.III

qui a debitore exigit pluſqͣꝫ poſſit aut dn̄s qͥ a ſeruo. cuꝫergo deus crudelis nō ſit nō exigit ab hoīe pluſqͣꝫ poſſitergo ad emendā humani pctī ſufficit ſatiſfactio quā homo pōt facere ¶ Ad oppoſitū ꝓ iniuria infinita requirit̉infinita emēda pctm̄ eſt infinita iniuria qꝛ fit cōtra infinitū deū tanto em̄ eſt maior iniuria quāto maior eſt ille in quē peccat̉ gͦ requirit̉ infinita emenda ꝓ eo ſed nulla res finita pōt infinitā emendā facere. gͦ nullus purushomo pōt ꝓ pctō ſatiſfacere ¶ Pͣ. Nullus ꝓ alio p̄t reddere qd̓ ꝓ ſeip̄o debet ſed quelibet creatura totū qd̓ eſtdeo dꝫ gͦ nulla pura creatura p̄t ꝓ alia ſufficiēter ſatiſfacere. ¶ Ad hͦ dd̓ꝫ ē qd̓ ẜm qͣꝫtitate cl̓pe oꝑtet fieri qͣꝫtitatēemēde cl̓pa ꝟo qͣ corrupta erat tota nat̉a hūana īfinitaerat tripl̓r. pͥmo ex ꝑte eiꝰ cui facta erat iniuria qͥ eſt deꝰſcd̓o ex parte boni qd̓ ꝑ pctm̄ ablatuꝫ erat .ſ. vita eterna.tertio ex ꝑte nature que ꝑ pctm̄ corrupta erat que infinitatē quandā habet inquantū eſt multiplicabilis ꝑ infinita ſuppoſita de ſe. cum igit̉ iniuria fuerit quodāmōde ſe infinita nec pura creatura poſſet infinitā emendaꝫfacere nō potuit ꝓ pctō humani generis ſatiſfacere purus homo. ¶ Ad hoc gͦ qd̓ obijcit̉ in ꝯtrariū de gr̄arumactiōe. dd̓ꝫ ꝙ nō eſt ſil̓e de gr̄aꝝ actōe ⁊ ſatiſfactōe qꝛ adimmunitate gr̄aꝝ actōnis creatura deduci nō pōt quinſemꝑ teneat̉ gr̄as agere ſed ad īmunitatē ſatiſfactōis p̄tnon eniꝫ tenebat̉ in pͥmo ſtatu ſatiſfacere nec tenebit̉ inſtatu glorie vbi tn̄ tenebit̉ ad gr̄aꝝ actōeꝫ ¶ Ad ſcd̓m qd̓obijcit̉ ꝙ bonū potētius ⁊cͣ. dd̓m ꝙ qͣꝫuis bonū potentius ſit tn̄ difficiliꝰ eſt illud bonū facere. qꝛ bonū ex tota cauſa ꝯſiſtit ſꝫ malū ex ꝑticularibꝰ defectibꝰ ẜm dyoet licꝫ homo potuerit facere actū vl̓is corruptōis nō tn̄vl̓is reꝑatōis. ¶ Ad tertiū qd̓ obijcit̉ de crudelitate dicendū ꝙ pluſqͣꝫ poſſit facere homo nec ꝑ ſe nec ꝑ aliū exigere crudelitaſ eſt ſed deus ab hoīe exigit id qd̓ ip̄e datei poſſe lꝫ ꝑ ſe nō poſſit. vn̄ nō eſt crudelitas in eo.D ſcd̓m ſic ꝓceditur. ⁊ videt̉ ꝙ ſatiſfactio nondebuerit fieri per paſſionem mortis chriſti.Bern̄. em̄ dicit. ꝙ vna gutta ſanguīs xp̄i fuitſufficiens preciū nr̄e redemptōis ſed aliqͥd deſanguine xp̄i effuſū eſt in xp̄i circūciſione. ergo ſuꝑfluiteius paſſio. ¶ Pͣ Tanta in nobis pōt eſſe ꝯtritio qd̓ ſufficit ad remiſſionē culpe ⁊ pene. gͦ cum quelibꝫ pena quāxp̄s ꝓ nobis ſuſtinuit maioris efficatie ī merēdo fueritqualibet ꝯtritōe potuit ſufficere ad ſatiſfactionē pctōꝝnr̄oꝝ ſine pena paſſiōis. ¶ Pͣ. Pena penſat̉ ex radice etdignitate ꝑſone patiētis cum gͦ ex equali radice .i. charitate ⁊ ab equali ꝑſona oīs pena xp̄i tolerata fuerit qͣꝫtūlibet minima pena ip̄ius fuit equiualens ad effectu nr̄eredemptōis. ¶ Contra ad Heb̓. ij. decebat auctorē ſalutis eoꝝ ꝑ paſſionē ꝯſumari ¶ Pͣ. Homo ꝑ pctm̄ eratdebitor mortis igit̉ ſatiſfactor pro eo oꝑtuit ꝙ ſolueretmortē ¶ Ad hoc dd̓ꝫ eſt qd̓ xp̄i ſatiſfactio nō fuit ꝓ vnohoīe tm̄ ſed ꝓ tota natura hūana. ideo tres ꝯditōes cōtinere debuit .ſ. vt eſſet vl̓is reſpectu oīm ſatiſfactōnū ⁊vt eēt exēplarꝭ reſpectu ſatiſfactionū earūdē. ⁊ vt eēt ꝯformis pene ꝓ qͣ ſatiſfaciebat vl̓is aūt nō erat ꝑ p̄dicatōꝫ d̓ml̓tis ſed hn̄s ꝟtutē reſpectu oīm iō aſſumere debuit inſeip̄o illā penā ad ſatiſfaciendū q̄ ꝯtinet in ſe ꝟtute oēspenas qͣꝫuis nō in actu hmōi aūt eſt mors que eſt finisomniū terribiliū. vt dicit ph̓s in eth. Et ideo ꝑ paſſionemortis debuit ſatiſfacere ꝓ oībꝰ inquantū ꝟo fuit exemplaris reſpectu nr̄aꝝ ſatiſfactionū debuit hr̄e magnitudinē excedentē om̄s ſatiſfactōes qꝛ exemplar debet eſſep̄ſtantiꝰ exemplato. ⁊ ideo ẜm maximā penaꝝ debuit ſatiſfacere .ſ. mortē. Iterū ꝓ pctō primi hoīs deus mortēquaſi penam inflixit dicens. Quacunqꝫ hora comederitis ⁊cͣ. iō mortē ſubire debuit ad ſatiſfaciēdum. ¶ Ad

illud qd̓ obijcit̉ in ꝯtrariū de auctoritate b̓n. dd̓m ꝙ qͣꝫuis vna guttā ſanguīs quā ī circūciſiōe fudit eſſet ſufficiens ad omnem ſatiſfactionē ꝯſiderata conditiōe ꝑſone nō tn̄ quantū ad genus pene qꝛ mors debebat̉ ad relaxandū debitū mortis. ¶ Ad ſcd̓m qd̓ obijcit̉ de cōtritōe dd̓ꝫ ꝙ qͣꝫuis q̄libꝫ pena ſufficeret quantū eſt ex radice vel conditiōe ꝑſone nō tn̄ quantū eſt de genere pene.¶ Et ſimiliter eſt dicendū ad tertiū.D tertiū ſic ꝓcedit̉. et videt̉ ꝙ alius modꝰ nōfuerit poſſibil̓ Amb̓. em̄ dicit tm̄ fuit pctm̄ noſtrū vt ſaluari nō poſſemꝰ niſi xp̄s ꝓ nob̓ de¶bitoribꝰ mortis moreret̉ ¶ Pͣ. Qd̓ eſt ꝯtra deiiuſticiā eſt impoſſibile. pctm̄ dimitti ſine legitima ſatifactōe ꝯtra iuſticiā dei eſt. gͦ impoſſibile. ſed nō poteratal̓r fieri legitima ſatiſfactio v ꝓbat Anſꝫ. niſi ꝑ mortemxp̄i gͦ hic modꝰ erat neceſſariꝰ ad ſatiſfaciēdū. ¶ Pͣ. Fidei nō pōt ſubeſſe falſuꝫ ſed antiqͥ pr̄es crediderūt xp̄mpaſſurū. gͦ nō potuit al̓r eſſe. ¶ Contra Greg. xv. mora.deus op̄s qͥ nos exiſtere fecit d̓ nihilo reuocare nos etiāſine ſua morte potuiſſet ¶ Pͣ. Dei potētia nō det̓minat̉ad aliqd̓ finitū ⁊ determinatū. gͦ nō determinat̉ ad iſtūtm̄ liberatōis modū. ¶ Ad hoc dd̓m eſt qd̓ liberatio etredemptio differūt qꝛ redēptio fit iuſto p̄cio ſoluto ſꝫ liberatio quocūqꝫ mō dicit̉ gͦ qd̓ nō potuit genus hūanūal̓r redimi niſi ꝑ incarnatōꝫ ⁊ paſſionē alicuiꝰ ꝑſone diuine qꝛ nō potuit aliud eē iuſtu preciū .i. ꝯdigna ſatiſfactō. ſi vero querat̉ an potuerit al̓r liberari. aut querit̉ dede potētia a ꝑte hoīs. Et dd̓ꝫ ꝙ nō qꝛ hō nullo mō liberare ſe potuit. niſi quō eum deus liberare diſpoſuit auta ꝑte dei liberātis Et dd̓m ꝙ ſic qꝛ eius potētia nō eſt limitata. aut ex parte nr̄a ſimul ⁊ dei ⁊ ſic dd̓m eſt qd̓ qͣꝫuis fuerit alius modus poſſibilis nullꝰ tn̄ ita cōueniēs¶ Ad pͥmū gͦ qd̓ obijcit̉ in cōtrariū de Amb̓. dd̓m ꝙ excludit potentiā ex ꝑte nr̄a nō dei ¶ Ad ſcd̓m qd̓ obijcit̉ꝙ eſt cōtra dei iuſticiā ⁊cͣ. dd̓m ꝙ hoc intelligit̉ ꝯiūctimnō diuiſim. nam nō pōt ſimul eſſe qd̓ deus aliqͥd faciatet illud ſit iniuſtū. ſꝫ illud qd̓ modo eſt iniuſtū poſſet facere eſſe iuſtū. ¶ Ad tertiū qd̓ obijcit̉ ꝙ fidei nō pōt ſubeſſe falſum. dd̓m ꝙ fides antiquoꝝ fuit de paſſione xp̄ifutura p̄ſuppoſita dei ordinatōe qd̓ ita fieret tn̄ ex eiusſuppoſitione paſſio chriſti neceſſitatē habet ꝯditionatānon abſoluta.D quartū ſic ꝓceditur. ⁊ videt̉ ꝙ deus pater filium non tradiderit ad paſſionē. Iniuſticiaenim eſt innocentē morti tradere. igit̉ cum pater ſit iuſtus filiuꝫ morti non tradidit. ¶ PͣMortuus eſt ex gratia nō ergo ex debito ⁊ ſic nō ex obodientia patris. ergo pater eum nō tradidit. ¶ Pͣ. Cuiꝰgeneratio bona eſt eius corruptō mala eſt. cum ergo gͦneratio chriſti fuerit optima eius mors tanqͣꝫ corruptoip̄ius fuit peſſima. ergo nō fuit a deo. ¶ Cōtra Roma.viij. ꝓprio filio ſuo non pepercit ⁊cͣ. ¶ Pͣ. Omnis penaeſt a deo paſſio chriſti fuit quedā pena. ergo fuit a deo.Ad hoc dicendū eſt quod in paſſione chriſti. iiij. eſt cōſiderare vnū ex parte nature paſſibilis cuius erat corruptiua. alterū ex parte volūtatis eius acceptātis. tertiuꝫreſpectu finis. quartū reſpectu inferentis ẜm hec quattuor pater dicit̉ cum tradidiſſe paſſiōi diuerſis modis.quo ad primū in carne paſſibilē filiū mittēdo. qͦ ad ẜmip̄i chriſto ẜm ꝙ homo voluntatem patiendi inſpirando. quo ad tertiū paſſionē eius ab eterno ad ſalutē?neris humani ordinando. quo ad quartū ptātem odendi qͣꝫuis non voluntatē crucifixoribꝰ dando. ẜm illud Ioh̓. xxiij. nō hēres in me poteſtatē ⁊cͣ. ¶ Ad quodergo in cōtrariū de innocente obijcitur dicendū ꝙ tradere eum inuitum peccatū eſt. ſed tradere voluntariuꝫ