DI.XX
alio mō dr̄ aliqͣ ꝟtus generalis ẜm qͥd inqͣꝫtū .ſ. vtit̉ actibus aliaꝝ ꝟtutū material̓r circūponēs eis rōnem ꝓpriet ſpālis obiecti ⁊ ſic latria p̄t dici general̓ ꝟtus qꝛ actꝰceterarū v̓tutū aſſumit. q. qd̓dā obſequiū deo debitū. ⁊ſic ſimpl̓r eſt ſpālis ꝟtus. et ſpālis rōne obiecti. general̓aūt ẜm qͥd. ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ latria nō eſt ꝟtus theologica qͣꝫuis ꝟtutes theologicas p̄ſupponat. reducit̉ aūtad vnā cardinaliū .ſ. ad iuſticiā cuiꝰ eſt reddere debituꝫnec deus eſt obiectū hmōi ꝟtutū. ſꝫ id qd̓ deo reddit̉ qd̓eſt quid creatū. deus aūt cui reddit̉ eſt finis.LD ſcd̓m ſic ꝓcedit̉ ⁊ videt̉ ꝙ hūana natura nōſit adorāda adoratōe latrie in xp̄o glo. ſuꝑ illud pſal. adorate ſcabellū pedū eius ⁊cͣ. dicitꝙ caro xp̄i nō eſt adorāda adoratōne latriedeo debet̉. ¶ Pͣ. Aug. de ci. dei. cū in forma dei ſacrificiū ſumat in forma ſerui ſacrificiū maluit eſſe qͣꝫ ſumere gͦ in forma ſerui nō lꝫ ei ſacrificiū exhibere. gͦ nec ip̄mlatria adorare ad quā ꝑtinet exhibitio ſacrificij. ¶ Iticui ꝯuenit adorare nō ꝯuenit adorari xp̄o homī ꝯuenitadorare Ioh̓. iiij. Nos adoramꝰ qd̓ ſcimꝰ ⁊c̄. gͦ eī nō cōuenit adorari. ¶ Contra om̄e rōnale aut ſeruire alicuidebet. aut ei ſeruiendū eſt. humana natura in xp̄o nulli debet ſeruire. qꝛ nō eſt ſerua. vt ait Dam̄. gͦ ei ſeruiēdūeſt. gͦ latria que eſt ẜuitꝰ adorāda eſt. ¶ Pͣ. Scd̓m athana. ſicut aīa rōnal̓ ⁊ caro vnꝰ ē hō. ita deꝰ ⁊ hō vnus eſtxp̄s. ſed vna eſt veneratio anime ⁊ carnis. gͦ dei ⁊ hoīs.¶ Ad hoc dd̓m eſt qd̓ dupl̓r aliqͥd honorat̉. vno mō ꝓpter ſeip̄m ⁊ ſic hoc ſolū honorat̉ ſuppoſitū rōnalis nature cuius eſt agere actus ꝟtutis cui debet̉ honor. aliomō honorat̉ aliqͥd ꝓpter id cuius eſt ſicut manus regisvel veſtis eiꝰ honorat̉ vno ⁊ eodē honore qͦ rex honoraſed ẜm ſcd̓aꝫ opinionē in xp̄o nō eſt aliqd̓ ſuppoſitū creatū natura ꝟo humana que eſt creata nō eſt ſuppoſitū ſꝫſuppoſiti eterni in ea ſubſiſtētis vn̄ magis eſt adorandaſcd̓o mō qͣꝫ pͥmo .ſ. honore vno cum ꝟbo. ⁊ ſic latria adorat̉. ſcd̓m ꝟo primā opinionē que ponit ſuppoſitū creatūin xp̄o magis adorāda eſt humanitas xp̄i pͥmo mō .ſ. ſeꝑati qͣꝫ ſcd̓o ⁊ ꝑ ſeip̄am ⁊ ſic adorat̉ dulia excellētiori mōplus qͣꝫ alia creatura. deo em̄ inquantū eſt creator debetur latria ¶ Ad illud gͦ qd̓ obijcit̉ in ꝯtrariū qd̓ nō eadēadoratōe ⁊cͣ. dd̓m eſt qd̓ verū eſt ſi ꝯſideret̉ ꝑ ſe ¶ Ad. ij.dd̓m ꝙ Augꝰ. nō dicit qͥn potuerit ſed maluit eſſe qͣꝫ ſumere. qꝛ ſumere ꝯueniebat ei in forma ſerui ꝑ accidensnō ꝑ ſe eſſe aūt ſacrificiū ꝑ ſe. ¶ Ad. iij. dd̓ꝫ ꝙ nō ꝯueniteidē adorare ⁊ adorari eodē mō ſed pōt eſſe qd̓ vni ꝯuenit adorare per ſe ⁊ eidē adorari ꝯuenit ꝑ accūs adorareaūt ꝯueniebat aīe xp̄i ꝑ ſe adorari ꝟo ꝑ accidēs.Einde queritur de dulia ⁊ videt̉ ꝙ dulia idem ſit qd̓ latria honorem̄ deo debitꝰ ē latria. ſꝫ dulia ē honor debitus deo qꝛ ſuꝑ illud psͣ. dn̄e de. me. in tſpe. dicit glo. Dn̄s omniū ꝑ potentiā cui debet̉ dulia.dulia idem eſt qd̓ latria ¶ Pͣ. Eadē ꝟtute deꝰ ⁊ ꝓximdiligit̉ .ſ. charitate. gͦ ⁊ eadē ꝟtute honorat̉. ſed deus honorat̉ latria. ꝓximꝰ aūt dulia gͦ latria ⁊ dulia ſunt eadēvirtus ¶ Pͣ. Iperdulia ponitur ſpecies dulie ſed latriaeſt iꝑdulia cū ſit ſupra duliaꝫ. ergo latria eſt ſpēs dulic.¶ Sed cōtra ſapīa et ſcīa ſunt diu̓ſa dona qꝛ vnū eſt deeternis alteꝝ de tꝑalibꝰ. gͦ ⁊ latria que debet̉ deo eſt aliavirtus a dulia que debet̉ hoī. ¶ Pͣ. Maior eſt excellentia dei reſpectu hoīs qͣꝫ alicuiꝰ doni creati reſpectu alterius ſed ꝓpter excellētiā doni magnificētia ponit̉ a ph̓oin. iiij. ethi. diſtincta virtus a libertate que circa donacōia actū habet gͦ ⁊ latria que importat honorē deo debitū eſt diſtīcta ꝟtus a dulia que importat honorē cre-
ature debitū ⁊ exhibitū. ¶ ℟º. dd̓m ꝙ cū honor alicuidebeat̉ rōne ſue bonitatis vbi eſt alia rō bonitatis oꝑtꝫeſſe aliā rōnem honoris bonitas aūt dei ⁊ creature noncoīcidunt in vnā rōnem cū deus ſit bonꝰ ꝑ eſſentiā creatura ꝑ ꝑticipatiōeꝫ. ⁊ iō honor deo debitꝰ ⁊ creature advnā ꝟtutē non ꝑtinet. ⁊ ꝓpter hoc oꝑtet latriam ⁊ duliāeſſe diuerſas ꝟtutes. ¶ Ad pͥmū gͦ dd̓m ꝙ nomen duliedupl̓r accipit̉ qn̄qꝫ cōiter ꝓ om̄i honore ⁊ ſic loquit̉ glo.illa. Qn̄qꝫ ſpāliter ꝓ honore debito creature ⁊ ſic nuncde dulia loqͥmur ¶ Ad ſcd̓m dd̓m ꝙ rō diligēdi ꝓximūex charitate deus eſt. ⁊ iō eadē ꝟtute deus ⁊ ꝓximꝰ diligit̉. ſecus aūt de dulia ⁊ latria rōne iam dicta. ¶ Ad. iij.dd̓m ꝙ creatura aliqua ex hoc qd̓ creatori vnit̉ alijs creaturis p̄ponit̉. tn̄ extra terminos creat̉e nō ponit̉ nec innaturā diuinā ꝯuertit̉. ⁊ iō iꝑdulia q̄ tali creature debetur qͣꝫuis excedat duliā alijs creaturis debitaꝫ ꝓpter qd̓iperdulia d̓r nō tn̄ extra genus dulie ponit̉ ſed nec ad latrie gradū pertingit.D ſcd̓m ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ pctōres nō debeant honorari dulia. honor enī vt dicit ph̓s eſtreuerētia exhibita alicui in teſtimoniū ꝟtutꝭſed pctōres etiā p̄lati nō hn̄t ꝟtutē. gͦ qͥ eos ho(norat falſū teſtimoniū ꝑhibet qd̓ eſt pctm̄. ¶ Pͣ. Greg.dicit ī paſto. in exēplū culpa vehemētiꝰ extēdit̉ cū ꝓ reuerentia ordīs pctōr honorat̉. gͦ malꝰ p̄latꝰ nō eſt honorādus ⁊ ml̓tominꝰ malus ſubditꝰ ¶ Pͣ. Scd̓m ph̓m. honor nō debet̉ niſi rebꝰ diuīs ſed pctōr nō eſt res diuīa qꝛꝑdit d̓i imitatōꝫ ⁊ ſil̓itudinē gͦ honor nō debet̉ ei ¶ Sꝫcontra videt̉ ꝙ dulia debeat etiam demonibꝰ exhiberiDam̄. cuius gr̄a nos inuicē honoramꝰ niſi qꝛ ad imaginem dei ſumꝰ. ſed hec rō manet in demonibꝰ ⁊ pctōribꝰergo eis eſt honor dulie exhibendꝰ. ¶ Item videt̉ ꝙ irrationabilibꝰ qꝛ in eis eſt veſtigiū qd̓ eſt ſil̓itudo dei ſicut imago ⁊ ſi nō adeo exp̄ſſa. magis aūt ⁊ minꝰ nō diuerſificat̉ ſpecie. gͦ irrōnabilia aliqual̓r ſūt dulia adorāda ¶ Ad hoc dd̓m eſt cū honor ſit exhibitio reuerentiein teſtimoniū ꝟtutis ẜm ꝙ hō ſe habꝫ ad ꝟ̓tutē ſic ſe habet ad honorē ceteris paribꝰ. cū gͦ demon ſit nullatenꝰcapax virtutis nullatenꝰ ē adorandꝰ qꝛ vero bonus inſūmo gradu ꝟtutis eſt ſūme eſt honorandꝰ honore dulie cōis qꝛ etiā hn̄s officiū inducēdi ad virtutē ⁊ ꝯſeruādi virtutem vt p̄latus inquantū hmōi melior eſt qͣꝫ ſuſceptor. ideo magis honorandꝰ. etiā ſi actu ſit malꝰ qꝛvero ſubditꝰ bonus malo ſubdito ꝟtuti eſt ꝓpinquior.ideo magis honorādꝰ qꝛ bonus actu eſt virtuoſus malus ꝟo nō actu ſed potētia. ¶ Ad primū igit̉ qd̓ obijcit̉in ꝯtrariū dd̓m ꝙ verbū ph̓i intelligit̉ de virtute que eſtin actu vel in aptitudine. ¶ Ad ſcd̓m dd̓m ꝙ p̄latus ineo qd̓ pctōr nō eſt honorandꝰ qͣꝫuis inquantuꝫ p̄latꝰ ſithonorandꝰ et qͣꝫuis hmōi honor poſſit eſſe occaſio peccandi alijs nō tn̄ cā. ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ etiā pctōr aliqͦmō eſt res diuina inquantū eſt imago dei ⁊ capax eius.¶ Ad quartū dd̓m ꝙ ſola ſb̓a imaginis nō eſt rō honoris ſed tm̄ reducibilitas ad actuale capacitatē eiuſ cuiꝰeſt imago que deficit in demonibꝰ ⁊ pctōribꝰ damnatis¶ Ad. v. dd̓m ꝙ ſil̓itudo veſtigij n̄ ponit aptitudinē adꝟtutē ſicut ſil̓itudo imagīs. ⁊ iō dulia nō debet̉ eis.Nā adoratione incontaminata carne eius. gͦ videt̉ ꝙ filiꝰ ſit maIgis adorādꝰ qͣꝫ pr̄. dd̓m ꝙ hūanitas eius n̄adorat̉ latria niſi ꝓpter diuinitatē. ⁊ iō nōfacit ip̄m magis adorabilē ſed plura in ip̄o adorari Nemo carnē xp̄i manducat niſi pͥus adoret loquit̉ de manducatōe ſpirituali nō tn̄ ſacramētali. vel nemo manducat id eſt manducare debet.
o 3