DI.XXII

eſt qͣſi actidētalis. ⁊ ideo peccatum ade ẜm qͥd fuit ceteris grauius ſed nō ſimpliciter. ¶ Ad primuꝫ gͦ dd̓m ꝙꝓportio illa tenet in eodem genere peccati. ¶ Ad ſcd̓mdd̓m ꝙ nō ē ꝓpter grauitatē peccati ade ꝙ ex ip̄o morsin om̄es ꝑtranſit. quia qd̓cunqꝫ peccatū mortale in ſtatu īnocentie cōmiſſum fuiſſet idem eēt ſecutum ꝓpter hͦꝙ tota natura humana erat in pͥmis parentibꝰ. ⁊ ꝑ primū peccatū mortale incorruptio gratie facta fuit ¶ Ltertiū dd̓m ꝙ non ideo d̓r adam venialiter peccare nōpotuiſſe. qꝛ veniale peccatū ab eo cōmiſſum eēt mortale. ſꝫ qꝛ veniale peccatū cōmittit̉ p̄ter hoc ꝙ mens auertat̉a deo nō aūt poterat cōtingere ī ſtatu īnocētie aliqͥsdefectus aīe vel corporis an̄ auerſionē a deo.¶ DI.XXIIIc diligenter inueſtiandū videt̉ ⁊c̄. ¶ Hic eſt duplex queſtio.Prima de peccato parentū primorum.¶ Scd̓a de igͥnorantia. ¶ Circa primū querunt̉ duo.¶ Peimo qͥd fuerit peccatū ade ¶ Scd̓o qͥs grauiꝰ peccauerit vtrū ip̄e vel eua.D primuꝫ ſic ꝓceditur. videtur ꝙ primū adepeccatuꝫ nō fuerit ſuꝑbia. In hoc enī p̄cipueſuꝑbiſſe videt̉ ꝙ diuinā ſil̓itudinē appetijt adiabolo repromiſſam dicēte. eritis ſicut dijſꝫ eā nō appetiſſent niſi pͥus ꝯſeqͥ credidiſſent. aut igiibi peccatū ſuꝑbie nō fuit ſi ſimilitudinē imitatōis appetijt ⁊ credidit aūt peccatū infidelitatis p̄ceſſit ſi noncredidit ⁊ appetijt diuine equalitatꝭ ſimilitudinē. ¶Scd̓m Augꝭ. amor ſui inordinatus eſt pͥncipiū omīspeccati. talis aūt amor eſt peccatū. ergo primū peccatūade fuit amor ſui qd̓ nō eſt ſuꝑbe viciū ¶ Pͣ Ex primopeccato hominis humana natura ē infecta ⁊ corruptavt ſupra dictum eſt. hoc autē factū eſt ꝑ inobediētiā. vtpatet Roma. v. ergo inobediētia eſt primū peccatum.¶ Sed ꝯtra ē ꝙ dicit̉ eccl̓i. x. initiū oīs peccati ſuꝑbiaoͣ. In hoc ꝓbabile eſt adam pͥmo peccaſſe qd̓ ſoletmatime bonis ſpūalibus inſidiari quoꝝ habebat copam. hoc autē eſt peccatū ſuꝑbie. quia vt Augꝰ dic̄. Superbia bonis oꝑibus inſidiat̉ vt pereant. ergo primumpeccatū ade fuit ſuꝑbia ¶ ℟. dd̓m ꝙ peccatū in actu exteriori a volūtate ꝓcedit. vnde illud eſt primū peccatūin homīe ex quo volūtas inclinat̉ ad imꝑandū exteriorem actum peccati. ſicut ſi aliqͥs ꝓpter appetituꝫ peccatine hoīem occidat auaricia homicidiū ꝓcedit. voluntas aūt hoīs inclinata eſt ad peccādū ex appetitu excellentie ꝙ diabolus repromiſit. vnde ptꝫ ꝙ primū peccatum homīs fuit ſuꝑbia. ¶ Ad primuꝫ ergo dd̓m ꝙ hōnon appetijt eqͣlitatis ſimilitudinē. ſed ſimilitudinemimitationis tamen vltra hoc ꝙ ei cōpetebat. voluit enīꝑfectionem ſciētie adipiſci vt ꝓpria rōne abſqꝫ ſuꝑiorislege vel mandato ſe ⁊ ſibi ſubdita gubernaret. ⁊ hoc eſtꝙ Augꝰ dicit voluit vt ſeruus teneri p̄cepto. ⁊ ſic patetꝙ non fuit infidelitas primū peccatū. quia nō crediditdeo aliqͥd poſſe equari. ¶ Ad ſcd̓m dd̓m ꝙ amor ſui inordinatus eſt ẜm ꝙ homo aliqd̓ bonum ſibi inordinate appetit. ⁊ ideo amor ſui inordinatꝰ non eſt aliqd̓ ſpeciale peccatū alia p̄cedens. ſed ī ſe alia includit ⁊ ī alijsincludit̉. ẜm enī diuerſa que aliqͥs ſibi inordinate apptit diuerſa ſunt genera peccatoꝝ. ¶ Ad tertiuꝫ dd̓m ꝙlnobediētia quādoqꝫ eſt ſpeciale peccatū quādo ſcilicetaliquis actualiter ⁊ ex intētione p̄ceptum trāſgredit̉. ehoc qͥdem in peccato ade qͣꝫtuꝫ ad actū exteriorē quē p̄ceſſit elatio interior q̄ eſt inobediētia etiā dici p̄t ẜm ꝙom̄e peccatū eſt celeſtiū inobediētia mādatoꝝ vt Amb̓.dicit. ⁊ ſic apl̓s inobediētiam accepit.

D ſcd̓m ſic ꝓceditur. videtur ꝙ vir grauiꝰ peccauerit qͣꝫ mulier. ſtatus enī ꝑſone oꝑatur adgrauitatē culpe. ſicut ſupra dictum eſt. ſꝫ adāeſt altioris ſtatus qͣꝫ mulier vtpote mulieriscaput ⁊ magis ſpūali preditus mente. ergo adam grauius peccauit qͣꝫ eua. ¶ Pͣ. Quātitas cauſe ex effectusqͣꝫtitate apparet ſed peccatū ade in om̄es peccatū ⁊ mortem trāſduxit vt patꝫ Roma. v. qd̓ de peccato eue nondicit̉. ergo peccatū ade fuit grauius qͣꝫ eue. ¶ Pͣ Peccatum in ſpiritūſanctū eſt grauiꝰ peccato qd̓ ex ꝯcupiſcentia ꝓcedit. ſed peccatū ade in ſpiritūſanctū fuiſſe videt̉qui ſub ſpe venie peccauit qd̓ ad p̄ſūptioneꝫ ꝑtinet. quepeccati in ſpiritūſanctū ſpecies ponit̉. mulier autē peccauit ex cōcupiſcentia vel dignitatis et pomi. gͦ mulierminus peccauit qͣꝫ vir. ¶ Sꝫ ꝯtra pena reſpōdet culpemulier autē fuit grauius punita qͣꝫ vir vt patꝫ Gen̄. iij.grauius ergo peccauit mulier qͣꝫ vir. ¶ PͣMulier ip̄apeccauit ⁊ virū ad peccandū induxit. nō autē ecōuerſoergo mulier grauius peccauit qͣꝫ vir ¶ ℟º dd̓m ꝙ pͥmūpeccatuꝫ homīs fuit elatio vt dictum eſt. ⁊ ex ea viri ⁊mulieris peccata principaliter pēſanda ſūt. maior autēelatio fuit in muliere qͣꝫ viro qd̓ ex effectu apparet. namelatio in muliere fecit vt veruꝫ eſſe crederet ⁊ poſſibileqd̓ ſerpens ꝓmittebat. ⁊ id̓o dicit̉ eſſe ſeducta in viro: hͦautē facere non potuit. ſed ſub quadam ꝯditione appetijt excellentiā repromiſſam ſi poſſibile foret ⁊ inductꝰexemplo ⁊ beniuolētia vxoris. vnde ſimpliciter loquēdo peccatū eue grauius fuit. ⁊ ſi peccatū ade ẜm qͥd grauius fuerit. Prouer. viij. peccatū aggrauat̉ ex circūſtātibus ꝑſonā peccantis. vnde patet reſponſio ad primū¶ Ad ſcd̓m dd̓m ꝙ nō eſt ꝓpter grauitatem peccati adeꝙ totam naturaꝫ humanam infecit ⁊ corrupit. ſꝫ ꝓpterhoc ꝙ tota erat in eo ꝑfectiori aūt modo erat in adamqͣꝫ in eua. quia in adam erat ſicut in pͥncipio actiuo. ineua ſicut in principio materiali. vnde infectio humanigenerꝭ magis attribuit̉ peccato ade qͣꝫ eue. ¶ Ad tertiūdicendum ꝙ qͣꝫuis adam ſub ſpe venie peccauerit nontamen peccauit in ſpiritūſanctū. ſperauit enī de dei miſericordia cum ꝓpoſito penitendi qd̓ in peccato p̄ſumptionis non eſt.Einde querit̉ de ignoArātia. ¶ Et circa hoc q̄runt̉ duo ¶ Primovtrum ignorantiaˡ ſit peccatum. ¶ Scd̓ovtrum ignorantia vel error in ſtatu innocentie eſſe potuerit.O primū ſic ꝓceditur. videtur ꝙ ignorantianō poſſit eſſe peccatum. peccatū enī eſt dictuꝫvel factum vel ꝯcupitū cōtra legem dei. ſꝫ ignorare nihil horum eſt. ergo nō poteſt eē peccatū. ¶Meritum ⁊ demeritū ẜm Augꝭ. in voluntate cōſiſtūtſed ſcire ⁊ ignorare nō ſūt in voluntate: ſed in ītellectuergo non ſūt peccata. ¶ Pͣ Peccatum non excuſat̉ ſedaggrauat̉ per peccatū ignorātie autē excuſat peccatumergo ignorātia nō eſt peccatū. ¶ Sed ꝯtra pena nō debetur ignorātie. vt patꝫ Eſa. v. ꝓpter ea captiuus ductꝰeſt populꝰ meus. quia nō habuit ſcientiā. ergo ignorantia eſt culpa. ¶ Pͣ. Omittere ea ad que quis tenetur eſtculpa. ſed homīes tenēt̉ aliqua ſcire. ergo ignorare eā ēpeccatū. ¶ ℟º dd̓m ꝙ ignorātia quādoqꝫ eſt peccatumquādoqꝫ excuſat a peccato. quādoqꝫ vero cōcomitaturpeccatū. peccatū ſiquidē eſt inqͣꝫtum ſequit̉ voluntateꝫcum ſcꝫ aliquis ea que ſcire tenet̉ vult neſcire vel nō curat ſcire. tunc autē excuſat peccatū ẜm ꝙ ꝯſideratur vtvoluntatē p̄cedēs. ſic enī inuoluntariū cauſat ⁊ ꝑ cōſequens diminuit rationem peccati vl̓ totaliter excludit

k 2