DI.XXXVI

¶ Sed cōtra nullꝰ poteſt gubernare ⁊ iudicare ea quenō cognoſcit. ſed deꝰ res ꝑticulares gubernat ⁊ de actibus ꝑticularibus iudicat. ergo ſingularia nō cognoſcit¶ Pͣ qd̓ ſcitur tm̄ in vniuerſali ſcitur in potētia q̄ quidem cognitio eſt imꝑſecta. ſi ergo deus ſcit res tm̄ ī vniuerſali ſcit res imꝑfecte qd̓ eſt incōueniens. ¶ ℟º dicēdum ꝙ deus ſcit res ẜm ꝙ eſt rerum cauſa. ſic̄ enī oſtenſū eſt res in deo exiſtere ⁊ ꝑ ꝯſequens ab eo intelligi ip̄eautē eſt cauſa rerum non ſolū qͣꝫtum ad naturā cōmunem. ſed etiā qͣꝫtuꝫ ad om̄ia determinātia ⁊ indiuiduantia naturā cōmunem ⁊ etiā qͣꝫtū ad oēs cauſas ꝓximas ⁊ remotas. ita ergo deus ſcit res nō ſolum qͣꝫtumad naturā cōmunem vt qͥdam dixerunt neqꝫ ſolum ẜmrōnem generis ⁊ ſpeciei vt alijs viſum eſt. ſed etiā qͣꝫtuad ſingiaritatē vniuſcuiuſqꝫ. vnde ꝑfecte cognoſcit ſingulare ſicut ille qͥ cognoſceret om̄ia pͥncipia cōmunia ⁊indiuiduantia ⁊ oēs cauſas ꝓxias ⁊ remotas alicuiusſingularis ꝑfecte ip̄m cognoſceret. ¶ Ad primuꝫ dd̓mꝙ ſpecies ītellectus noſtri a rebus accipiūt̉ q̄ nō aguntniſi rōne forme. vnde ſpecies ītelligibiles cōꝑantur adres rōne formarū ſuarum. ⁊ ideo ꝑ eas nō cognoſciturſingulare qd̓ nō indiuiduat̉ ex forma p̄ſertim cuꝫ talesſpecies īmaterialiter in ītellectu recipiātur ſed eſſentiadiuina ꝑ quā deus ītelligit ē rep̄ſentatiua forme ⁊ materie inqͣꝫtum eſt vtriuſqꝫ cā. ⁊ ideo nō eſt ſimile. ¶ Adſcd̓m dicēduꝫ ꝙ ẜm hoc ſimilitudo rerum eſt ī deo ẜmꝙ res deum imitat̉. res enī ſimilis dicit̉ imagini ſue inqͣꝫtum imago eam imitat̉. ⁊ ꝑ hunc moduꝫ diuīa eſſentia eſt ſil̓itudo materie et cuiuſſibet entis. qꝛ vnūqd̓qꝫinqͣꝫtuꝫ ꝑticipat de eſſe in tm̄ diuinā eſſentiā imitatur¶ Ad tertium dd̓m ꝙ eſſentia diuina ē exemplar ꝓpriūcuiuſlibet rei ſingularis ex hoc ꝙ alio ⁊ alio mō diuerſe res eā imitāt̉ ſed nulla ꝑfecte.XXXVIDI.Olet hic queri cū oīadicant̉. ¶ Hic ē duplex q̄ſtio ¶ Prīa de rebus a deo ꝯditis. ¶ Scd̓a d̓ ydeis. ¶ Citca primā duo q̄rūtur ¶ Primo vtrum ea que deus cognoſcit in deo ſint. ¶ Scd̓o vtrū mala cognoſcat.O primū ſic ꝓceditur ⁊ videtur ꝙ ea que deꝰcognoſcit nō om̄ia ſint in ip̄o deus enim cognoſcit res in ꝓpria natura exiſtentes. ſꝫ resẜm ꝙ ſūt in ꝓpria natura non ſūt ī deo. quia(ẜm ꝙ ſūt in deo ſunt creatrix eſſentia vt Anẜ. dicit ergoea que deus cognoſcit nō ſunt in deo. ¶ Pͣ Si creature ſunt ī deo aut ꝑ ſuam eſſentiā aut ꝑ ſuam ſimilitudinem nō autē ſunt ꝑ ſuam eſſentiā. quia ſic eſſentialitereēt deus. cuꝫ om̄e qd̓ eſt in deo deus ſit. nec ꝑ ſimilitudinem. quia ſic res verius eēt in ſeip̄is qͣꝫ in deo qd̓ ēincōueniens. ergo creature a deo cognite non ſūt ī decIo. j. dicit̉ qd̓ factum ē in ip̄o vita erat. ſed qd̓ indeo eſt vita in ſe ē viuēs alias exēplatuꝫ diſcordaret̉ abexēplari multe aūt creature ſūt nō viue. erge nō omnescreature ſunt in deo. ¶ Sed ꝯtra eſt qd̓ dicit̉ Roma. xjex quo om̄ia ꝑ quē omia in quo om̄ia ⁊cͣ. ¶ Pͣ Om̄e cōtentum eſt in cōtinente ſed creature ꝯtinentur a deo. ergo creature ſunt in deo. ¶ ℟º dicendū ꝙ aliquid dicit̉eſſe in aliquo dupliciter. Uno modo ẜm ſuam eſſentiāAlio modo ẜm ſuam ſimilitudinē. quia ſimilitudo reiquodāmodo ē res ip̄a vtroqꝫ aūt modo creatura ī deoeē dicit̉. nam ip̄e res create ꝓut in ꝓprijs naturis exiſtūta deo in eſſe ꝯtinētur. ⁊ ẜm hoc in deo eſſe dicuntur vtin cōẜuāte ⁊ ꝯtinēte ẜm illd̓ act. xvij. ī ip̄o viuimꝰ mouemur ⁊ ſumus oēs etiā creature vt ſupra dictū eſt dei

eſſentiam imitātur. vnde ſunt in deo etiā ꝑ ſimilitudinem. Sed hoc ꝯtingit dupliciter. ſcꝫ ẜm ſimilitudineꝫcognoſcētis. ⁊ ẜm ſimilitudinē cauſe agentis. nā agēsagit ſibi ſimile ſicut ⁊ cognitio fit ꝑ ſimilitudinem hecautem duo in creaturis diſtinguūtur. nam aliquid eſtin aliquo vt in potētia actiua eius exiſtens qd̓ non ē ineo ꝑ modum cognoſcibilem ⁊ econtrario. In deo veroiſti duo modi coniungūtur. nam hoc modo cognoſcitres quo cauſat eas. ¶ Ad primum ergo dicendū ꝙ resip̄e ꝑ eſſentiam ſuam a deo cognoſci poſſunt inqͣꝫtumper ſimilitudinē ſuam in deo ſunt. nam ſimilitudo reiin intellectu exiſtens eſt cauſa ꝙ res que ē extra animācognoſcatur. ¶ Ad ſcd̓m dicēdum ꝙ res habent veriꝰeſſe in deo qͣꝫ in ſeip̄is. ſed tn̄ nomen rei impoſitum ẜmrōnem ꝓprie ſpeciei magis ꝓprie p̄dicatur de re in ꝓprianatura exiſtente qͣꝫ ẜm ꝙ eſt in deo ſicut ſimilitudīes rerum materialiuꝫ in intellectu noſtro habent nobiliuseſſe qͣꝫ in ip̄is materialibꝰ rebꝰ qͣꝫuis res materialis magis ꝓprie dicatur homo vel lapis qͣꝫ ſpeciēs que eſt ī anima. ¶ Ad tertium dicendū ꝙ ſimilitudo rei in animavel in deo poteſt dupliciter cōſiderari. Uno modo ẜmeſſe qd̓ in deo habet. ⁊ ſic dicitur eſſe vita in ip̄o. ſic enīeſt ip̄e deus qui eſt vita. Alio modo ẜm rōnem forme ꝑquā rep̄ſentat rem exemplatā. ⁊ ſic reſpōdet ei res creata ⁊ non pͥmo modo. vnde non oportet ꝙ ſola viuētiaſint in deo.D ſcd̓m ſic ꝓceditur ⁊ videtur ꝙ deus nō cognoſcat mala. deus enī cognoſcit res inqͣꝫtuꝫeſt cauſa rerum. ſed deus non eſt cauſa maloLrum. ergo videtur ꝙ non cognoſcat mala.B Ex hoc creature in deo eē dicūtur ꝙ a deo cognoſcūtur. ſed mala non ſunt ī deo. ergo mala deus non cognoſcit. ¶ Pͣ Quicquid cognoſcitur: cognoſcit vel perſimile vel ꝑ contrarium. ſed mala non habent ſimilitudinem ī deo cum ſit ſūmum bonuꝫ nec eius eſſentie cōtrariātur. quia cum deus nō ſit in genere nihil poteſteſſe ei cōtrariuꝫ. ergo mala deus non cognoſcit. ¶ Sꝫconrra. nullus poteſt eſſe vltor eorum que ignorat. ſeddeus eſt vltor malorum. ergo ip̄e cognoſcit mala ¶ PͣNullum bonum ſūmo bono poteſt deeſſe. ſed cognitiomali quoddā bonum ē cum ꝑ eam mala vitentur. ergodeus cognoſcit malum. ¶ ℟º dicēdum ꝙ ꝓpria cognitio de aliquo haberi nō poteſt niſi cognoſcatur ꝓut eſtdiſtinctum ab omnibꝰ alijs que qͥdeꝫ diſtinctio in affirmatione ⁊ negatōe conſiſtit. vnde oportet ꝙ quicunqꝫhabet alicuius rei cognitionē ꝓpriaꝫ ꝙ negationē eiuscognoſcat. ⁊ eadem rōne pͥuationē que eſt negatio quedam cum ergo deus vt ex ſupra dictis patet omniū rerum ꝓpriam noticiam habeat omniū rerum negatiōes⁊ pͥuationes cognoſcit. vnde noticia mali deo nō deeſtqͣꝫuis aliquādo dicatur neſcire malos inqͣꝫtum eos nōapprobat. ſic enim dicit̉ neſciēs quaſi ad modum neſcientis ſe habēs ¶ Ad primū ergo dicēdum ꝙ qͣꝫuis deꝰcauſa malorum culpe non ſit eſt tamen cauſa bonoruꝫque ꝑ illa mala pͥuantur ꝑ quorum cognitionem illa cognoſcit nec hͦ ē ex imꝑfectōe diuine ſciētie vt mala ꝑ bona cognoſcat. quia mala aliter cognoſcibilia non ſuntcum non habeant ſpeciem ſꝫ ſicut pͥuatio ſpeciei. ¶ Adſcd̓m dicendū ꝙ creature dicuntur eſſe in deo rōne cognitionis inqͣꝫtum habēt in ip̄o ſimilitudinē qd̓ malisnon competit. vnde nullo modo ſūt in deo poſſunt tamen dici eſſe in eius ſciētia ẜm ꝙ in ſciētia alicuiꝰ eē dicitur om̄e id qd̓ ꝑ ſciētiam cōp̄henditur. ¶ Ad tertiumdicēdum ꝙ mala qͣꝫuis nō ſint ſimilia vel ꝯtraria diuīeeēntie. ſūt tamē ꝯtraria diuīs effectibꝰ q̄ diuīe eſſentie

f 2