Druckschrift 
Scripta ad Hanibaldum episcopum super quattuor libros Sententiarum : Mit Textanfängen
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

DI.XIIII

vnam naturā ſpecie eſt vnus modus cōmunicatōis nature. ſed ꝑ ꝓceſſſonē ꝑſonaꝝ cōmunicat̉ natura diuinaq̄ non tm̄ vna eſt in ſpecie ſed etiā ī numero. gͦ nō ē niſivnus modus ꝓceſſionis ī diuinis PͣOꝑationes d̓ſtinguūtur ab inuicē penes terminos ⁊ pͥncipia. ſed proceſſio ī diuinis ſemꝑ eſt ab eodē pͥncipio. qꝛ ex ꝟtute nature eius a quo eſt ꝓceſſio ⁊ ad eunde terminū ꝑ ꝓceſſionē acceptū. qꝛ ꝑ diuinā ꝓceſſionē ſemꝑ accipit̉ naturadiuina. gͦ videt̉ ꝙ nō ſit ī diuinis niſi vna ꝓceſſio ISi ſint due ꝓceſſiones aut differūt ex ꝑte eſſentie autex ꝑte relationū. ſꝫ nō pͥmo modo qꝛ eſſentia nō diſtinguit̉ in diuinis nec ſcd̓o. relatōes enī ẜm rōneꝫ ītelligēdi cōſecunt̉ ꝓceſſionē. eo enī eſt filius qꝛ a patre ꝓceditgͦ videt̉ ꝙ nō differāt. Cōtra ẜm vna ꝓceſſionē ē tm̄vnus ꝓcedens. ſed ſūt duę ꝑſone ꝓcedentes. gͦ ⁊ dueceſſiones. ℟º circa hoc ſūt tres opiniones. Quidamenī dicunt ꝙ ꝓceſſiōes realiter ſeip̄is diſtinguūt̉. ſicutprime differētie alicuiꝰ generis. Sed ꝯtra hoc eſt ꝙīceſſiones ſignificāt̉ ꝑ modū quorūdā actuū. quoꝝ diffinitionem oꝑtet acciꝑe penes pͥncipia vel penes terminos. Et ideo alij dicūt ꝙ differūt ẜm diuerſū modumꝓceſſionis. qꝛ generatio eſt ꝓceſſio nature. reliqua eſt.ceſſio volūtatꝭ. Sed ꝯtra hoc eſt ꝙ hec differētia ē diſferētia rōnis tm̄. natura enī ⁊ volūtas ſūt idem re ī diuinis. ꝓ̄ceſſiones aūt realiter diſtinguūt̉. Et ideo tertijdicūt ꝙ cū dr̄ia ſola ẜm relationē originis faciat realēdiſtinctionē in diuinis. ꝓceſſiones autē realiter diſtinguūtur oꝑtet ꝙ ꝑ relatiōes originis diſtinguāt̉. ꝓcede̓autē ⁊ nō ꝓcedere ſūt differētie originis ſiue ꝓceſſiōis⁊ ideo qꝛ filius ꝓcedit a nō ꝓcedente. id eſt. pr̄e. ſpūſſanctus autē ꝓcedit a ꝓcedente. id ē. filio nō ſolū a noncedēte. id eſt. patre. ideo ꝓceſſio filij realiter diſtinguit̉a ꝓceſſione ſpūſſancti. Ad primū nō eſt ī diuinis niſivna paternitas. dd̓m ꝙ verum eſt. ⁊ ratio huiꝰ eſt quiadeterminatū modū dicit originis. ⁊ id̓o nō poteſt multiplicari ẜm diuerſam rōnem originis ī diuinis. ſed ꝓceſſio dicit originē in cōmuni. ⁊ ideo pōt ẜm duos modos originis determīari. ſcꝫ ꝙ ſit ꝓceſſio ab vno nō ꝓcedente ⁊ ꝙ ſit ꝓceſſio a ꝓcedēte ⁊ nō ꝓcedēte. ⁊ ideo nōeſt ſimile. Ad ſcd̓m de cōmunicatōis natura dd̓m ꝙqͣꝫuis in creaturis nō poſſit eſſe niſi vnus modꝰ cōmunicationis vnius nature. p̄t tamē eſſe ī creatore in quoidem volūtas eſt ⁊ natura. ⁊ ideo non ſolū ꝑ actū nature ſed ꝑ actū volūtatis natura cōmunicat̉. Ad tertiūoꝑationes diſtinguunt̉ penes terminos dd̓m ꝙ ⁊ ſimꝰliter ꝓceſſiōes. qꝛ eſſentia nō ſub rōne eſſentie ſꝫ ſub ratione paternitatis vl̓ cōmunis ſpiratōis eſt pͥncipiū cōmunicatōis nature. ſimiliter natura nō ẜm ſe eſt terminus ꝓceſſionis. ſꝫ filius qͥ eſt ip̄a natura. Ad qͣrtū relationes ⁊cͣ. dd̓m ꝙ verū eſt inqͣꝫtum ſunt relatiōes inqͣꝫtum tn̄ ſunt ꝓprietates ꝯſtituentes ꝑſonas ſic p̄cedūtꝓceſſiones ẜm modū intelligēdi.D tertiū ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ ꝓceſſio amorisgeneratio debeat dici. generatio enī eſt motꝰad ſub̓am. ſꝫ ꝓceſſio ē actꝰ ad ꝓducēdū ſub̓aꝫſcꝫ ypoſtaſim .ſſ. gͦ et generatio PDam̄. d̓cit generare eſt d̓ ſua ſub̓a ſibi ſil̓em in ſua natura ꝓducere. ſed ꝑ ꝓceſſionem .ſſ. ꝓducitur ex ſub̓a patrꝭ ſimilisei in natura gͦ ꝓceſſio debet dici generatio. Pͣ Sicutfiliꝰ habet ſpecialē modū ꝓcedendi. ita ⁊ ſpūſſanctꝰ ſpecialis aūt modus originis filij deſignat̉ noīe generationis. nō autē nomīe ꝓceſſionis. gͦ etiam aliqͦ noīe ſpeciali deſignat̉ ꝓpriꝰ modus originis ſpūſſancti. gͦ origo ſpirituſſancti nō debet dici ꝓceſſio. Cōtra qͥcquid ꝓcedit ꝑ modū generatiōis ꝓcedit vt genitꝰ. ſꝫ ſpūſſanctꝰnō ꝓcedit ꝑ modū generatiōis vt genitꝰ. gͦ non ꝓcedit

ꝑ modū generatōis. ℟º dd̓m ꝙ ſpūſſanctꝰ ꝓcedit vtamor. ꝓceſſio aūt amoris inqͣꝫtum hmōi nō eſt in ꝯformitate nature. Sic enī vbicūqꝫ eſſet amoris ꝓceſſio inueniret̉ nature ꝯformitas qd̓ ptꝫ in nobis eē falſū. Ꝙautē ſpūſſancti ꝓceſſio fit in ꝯformitate nature hͦ eſt inqͣꝫtum ꝓcedit vt amor diuinꝰ. qꝛ in deo non p̄t eē aliqͥddiuerſum a ſua natura ſic gͦ ꝓceſſio ſpūſſancti ex ratiōemodi ꝓcedēdi nō dicit ꝯformitatē nature. quā imꝑtatgeneratio filij ex rōne generatōis. ⁊ ideo ſpūſſancti proceſſio dici nō debet: ſicut nec ſpūſſanctus debet dici filius qͣꝫuis ſit ab alio. Ad pͥmū dd̓m ꝙ ꝓceſſio ſpūſſancti nō habet ꝙ ſit ad ſub̓am inqͣꝫtuꝫ eſt ꝓceſſio amorisſꝫ ſolum inqͣꝫtum ē ꝓceſſio amoris diuini. Et ſimiliterdd̓m ad ſcd̓m. Ad tertiū dd̓m ꝙ qͣꝫuis hoc nomen ꝓceſſio ſit cōmune ad generatōem filij ⁊ ad ꝓceſſionē ſpirituſſancti. tn̄ ſpūſſancti ꝓceſſio nomē cōmune ſibi appropriat eo ꝙ dr̄ia quā addit ſpūiſancto ꝓceſſio ſupracōmunē ꝓceſſionē nō p̄t nr̄o nomīe deſignari cū nihilin creaturis īueniat̉ ꝓcedere vt amor ꝙ ſit ꝑſona ſubſiſtens hn̄s cōplete naturā ſui principij. noīa enī imponimus ẜm ꝙ in rebus creatis īuenimus q̄ noſtre cognitioni pͥmo occurrūt.D qͣrtum ſic ꝓceditur ⁊ videt̉ ꝙ ſpūſſanctusdicat̉ ingenitus. dicit enī Dam. ꝙ ingenitusvno modo ideꝫ eſt ꝙ increatus. ſꝫ tres ꝑſoneſunt increate. gͦ ingenite. Pͣ Hieroꝰ dicit īlr̄a ſpūſſanctus pater nō eſt ſꝫ ingenitus atqꝫ nō factꝰ.Ingenitū relatōeꝫ nō dicit qꝛ ſic eſſentia non diceret̉ ingenita. gͦ videt̉ ꝙ ſit d̓ abſolutis ſed abſoluta cōueniūt tribꝰ ꝑſonis gͦ ingenitū ꝯuenit ſpūiſancto Cōtra eſt qd̓ in lr̄a d̓r ꝙ ſolus pater d̓r ingenitꝰ. ℟º ingenitū p̄t dupliciter accipi vel pͥuatiue. ⁊ ſic non cadit ī diuinis. qꝛ priuatio defectū imꝑtat cum ſit eiꝰ qd̓ natumeſt haberi ⁊ nō habet̉. vel negatiue ⁊ hoc dupliciter. vl̓in genere aliquo determinato vel ſimpliciter ſiue extragenus. pͥmo modo relinqͥt aliquid ſcꝫ eſſe ab alio ꝑ generationē ſolum ⁊ ſic ꝯuenit ſpūiſancto. Scd̓o modonihil relinqͥt. vnde tollit eē ab alio ſimpliciter. Sꝫ hͦ ēdupliciter. vl̓ quia eſt negatio pura ⁊ ſic ꝯuenit diuineeſſentie q̄ non ē ab alio nec aliqͥd ab ip̄a vel negatio fundata ſuꝑ ꝯtrario ſcꝫ ſuꝑ hoc qd̓ ē om̄ia eſſe ab illo. ⁊ ſicꝯuenit patri. Ad primū d̓ Dam̄. dd̓m ꝙ equiuoce accipit̉ ibi ingenitꝰ ſicut equiuoce d̓r generatio d̓ creatōe⁊ ꝓductione de ſub̓a. Ad ſcd̓m de Hiero. dd̓m ꝙ ingenitū accipit negatiue negatione in genere exiſtentisab alio Ad tertiū ingenitꝰ nō dicit relatōem dd̓m ꝙẜm qd̓ ꝯuenit patri ſic dicit aliquā relatōem. qꝛ notōeꝫpatris. ⁊ ſic non ꝯuenit eſſentie. ẜm aūt ꝙ ꝯuenit eſſentie ⁊ ſpūiſancto nō dicit aliquaꝫ notione nec ē aliqͥd deabſolutis. qꝛ ſic ꝯueniret etiā filio. ſꝫ remouet notionēquādam ſcꝫ generationē paſſiuā.XIIII OIReterea diligēter ⁊cͣ.¶Hic q̄runtur qͥnqꝫ. Primo vtrum ſitaliqua tꝑalis ꝓceſſio ſpūſſancti. Scd̓ovtrū tꝑalis ꝓceſſio ponat ī numeꝝ cū eterna Tertiovtrū in ꝓceſſione ſpūſſancti tꝑali. det̉ ipſe ſpūſſanctusvel tm̄ eius dona. Quarto in qͥbꝰ donis det̉. Quinto vtrū ſpūſſanctꝰ det̉ a viris ſanctis.D primū ſic ꝓcedit̉ ⁊ videt̉ ꝙ nō ſit aliqͣ ꝓceſſio ſpūſſancti tꝑalis. Non enī eſt pone̓ tꝑalēgenerationē filij niſi rōne nat̉e aſſūpte ī idēptitate ꝑſone. ſꝫ ſpūſſanctus nullā naturamaſſumpſit in idēptitate ꝑſone. gͦ nō debet aliqͣ eius proceſſio tꝑalis dici. Pͣ. Proceſſio ſpūſſācti ⁊ eiuſdem