Primus

De ꝓcuratoribus.

¶¶ Ccedens ad apoſt. ſe. ⁊ infraMandamꝰ quatenꝰ. d. nobilē mulierē que ſub tua poteſtate tenet̉ plene reſtituas libertati: faciēsipſaꝫ ad caſtrū de maſſa lucane dioce. ſecure ꝑduci: vt exiſtens ibidē liberaª ꝓcuratorem libere ordinarevaleat qui ſuā corā nobis iuſticiaꝫꝓſequat̉. Tu ergo ſuꝑ ſponſalibꝰque inter natā tuā ⁊ filiū eiuſdē nobilis contracta ꝓponunt̉: ꝓcuratorem idoneū ad preſentiaꝫ noſtrammittas qͥ ad agendū ⁊ reſpōdēdūᵇplenā habeat poteſtatem.Idem cantu. archiep̄o.¶ Si ꝓcuratori generali denegant̉ inducie adconſulendū dn̄m ex cauſa ꝓbabili abſentem poterit procurator appellare.Ilectus filius magiſter. l. rector eccl̓ie de anna tranſmiſſanobis petitiōe mōſtrauit: ꝙ cuꝫ. r.p̄ſbyter ꝯtra ipſum cauſa ſtudij bononie cōmorantē ſuper eadē eccl̓aad iudices noſtras lr̄as impetraſſꝫearū auctoritate a iudicibꝰ ipſis eodē rectore citatoᶜ ꝓcurator ipſiꝰ generalisᵈ ad oīa eius tractāda negocia ꝓ eo ꝙ cōpetentē terminū infraque rectorē ipſum cōſuleret: vtrumdeberet cōtendere vel cedereᵉ queſtionē ſibi cōcedere denegabant: ꝓ

eodē noſtrā audientiā appellauit.Quocirca mandamꝰ: quatenꝰ ſi eſtita reuocato in irritū ⁊ cetera.¶ Idem epiſcopo lex on̄.¶ Si reꝰ recedit a iudicio dimiſſo ꝓcuratore ſolummodo ad agendū contumax eſt ⁊ condēnatur in expenſis.Onſtitutis in pre .n. h. priorelegien̄. ⁊. t. laico dilectū filiuꝫo. ſubdiaco. noſtrū ſuper cā que inter ipſos ſuꝑ quadaꝫ ſumma pecunie vertitur: cōceſſimꝰ auditorem: ⁊infra. Quia prior ſuper ipſa pecunia in qua dictus. t. eū ſibi ſue vxorisᶠ nomīe teneri dicebat recepto libello illicentiatusᵍ receſſit quēdaꝫꝓcuratorē dimittēs ſolūmodo adagendūʰ: quē cū auditor ipſe ꝑ mādatū ꝓcuratoriū ſibi datum ad defendendū priorē ſufficientē non viderit: eū ex hoc reputans contumacem ipſuꝫ p̄fato. t. in vnam marchāſterlingorū condēnauit taxatiōeᶻprehabita in expēſis: ⁊ infra. Nosautē finē litibusᵇ imponere cupiētes ⁊ qd̓ ab auditore p̄fato factumeſſe dinoſcitur approbantes: mandamꝰ: quatenus partibus cōuoca¶ Idem.tis ⁊c̄.¶ Tenet iudiciū agitatum cū ꝓcuritore reuocato ſi reuocationem iudex ⁊ aduerſarius ignorauerunt.

loct hꝫ in cōtractidus vbi venditor dꝫ aperte oīa exprimere. al̓s fitinterp̄tatio cōtra ipſum. ⁊ ita manifeſtū eſt ꝙ non eſt ſemꝑ cōſiderāda verborū forma in hmōi ꝯſtitutionibus: ſed quid eſt eis cōmiſſuꝫ⁊ in quo officio. qꝛ hoc nomē procurator eſt generale nomē ad quālibet adminiſtrationē ⁊ per ſequētia que ponunt̉ in conſtitutione reſtringitur ad id d̓quo agit̉: vt ptꝫ h̓Un̄ ſi dicerē: egedo titio poteſtatēagendi ⁊ defendēdi in cauſa vel incauſis quā vel qͣshabeo cū tali ſufficiens eſt mandatūnō obſtante ſubtilitate legali que inhoc caſu ſolūmodo videt̉ legē īponere verbis ⁊ nonrebus cū ſit potiꝰcōtrariū faciendūC. cōia de leg. l. ij.Ecedens. vtLexiſtēs ibideꝫlibera. qui eī agitlibertate dꝫ habere vt libere cōfiteatur ⁊ poſſit eē iniudicio. qꝛ ꝯfeſſioper metui ſiue timorē extorta non p̄iudicat. xxxi. q. ij. lothariꝰ. ⁊. xv. q. vi.c. i. ⁊. xxij. q. iiij. int̓cetera. in fi. ⁊ precpue in mr̄imonioquo libertas omnino reſtituēda ē⁊ locus ꝓuidendꝰeſt: in qͦ nulla poſſit eē formido. xxjiij. q. ij. ſiue de cōiugij. ⁊ plena dꝫ gaudere ſecuritate cuius eſt animꝰindagandꝰ: ne per timorē dicat ſibi placere qd̓ odit. jͣ. de ſpon. cū locū. ⁊ qd̓ quis nō diligit facile cōtēnit. xx. q. iij. p̄ſens clericꝰ. ⁊ coactiones difficiles cōſueuerūt exitꝰ habere. jͣ. de ſpon. requiſiuit. Sed qͣlit̓agit hic ꝓ filio cū mater filiū in poteſtate nō habeat. jͣ. de ꝯuer. infi.c. vlti. Hic agebat̉ de facto illiꝰ mulieris: qꝛ cōtraxerat cū illo nobiliſponſalia noīe filij ſui cū arris ꝓmiſſis hincinde ſi ſtaret ꝑ alteruꝫ qͦminus matrimoniū ꝑficeret̉ qd̓ lꝫ. C. de ſpon. l. vlt. ſed pena apponinō pōt: ⁊ ſi apponat̉ peti nō pōt. vt p̄dicta. l. i. in fi. ⁊. jͣ. de ſpon. gemma mulier. ff. de ver. ob. ticia .i. rn̄ſo.b ¶ Reſpondendū. ſic gͦ dꝫ cōſtitui ꝓcurator ad agendū datꝰ vt poſſit etiā defendere ⁊ rn̄dere aduerſario ſi eū recōueniat. al̓s ſi non defenderet denegabit̉ ei actio. ff. e. mutꝰ. §. pena. ⁊ in expenſis alteri ꝑtitanꝙͣ cōtumax cōdemnat̉. jͣ. e. cōſtitutꝰ. Ar. in qua ꝯſtitutione debetſatiſdationē exponere per quā ipſe fideiuſſor ſui ꝓcuratoris exiſtatiudicatū ſolui ſub hypothecā rerū ſuarū. inſti. de ſatiſda. §. ſi vero. etꝙ tꝑe ſnīe erit in iudicio. alias oīa dabit q̄ in ꝯdēnatione veniūt. vtibidē dicit̉. ⁊ ita plenā hꝫ poteſtateꝫ. Et eſt notabile: qꝛ ꝓcurator qn̄qꝫ nō poſſet cauere iudicatū ſolui. qꝛ forſan nō hꝫ ibi amicos qui ꝓeo velint rideiubere. ⁊ ita ꝯtumax reputaret̉ ex quo ſic citatus eſt: vthic dicit. ſed ſi hoc fiat ſufficiēs erit ꝓcurator. ⁊ hoc hꝫ locū in ꝓcuratore rei qͥ dꝫ cauere ſꝑ iudicatū ſolui: qd̓ eſt dicere ſoluere id ī quo cōdēnatur ⁊ ꝙ defendat reū: ⁊ ꝙ nō cōmittat dolū. ff. iudi. ſol. l. iudicatū. ⁊ in ꝓcuratore actoris idē eſt ſeruandū ſi recōueniat̉. Sed nūqͥdpoſſint iſti parentes litigare de mr̄imonio filioꝝ vt fieret p̄iudiciuꝫei cōtra quē ſententiaret̉ ꝓ matrimonio. Dico ꝙ ſic. dūmodo filij cōſentiant ad hoc ⁊ ratū habeant facta parentuꝫ. qꝛ perinde habet̉ acſi ipſi hoc facerent ꝑ alios ⁊ precipue ꝑ parentes cōtrahit̉ matrimoniū. xxxij. q. ij. honorant̉. ⁊. jͣ. de conuer. coniug. ex parte. Si vero filijnō cōſentirent factis parentū tūc nō noceret ſnīa cōtra aliqueꝫ lataibi em̄ nō pōt pr̄ vel mr̄ litigare filio inuito cū ibi ſolꝰ cōſenſus illoꝝ

de quoꝝ cōiunctōe agit̉ ſit neceſſariꝰ. xxvij. q. ij. ſufficiat. ⁊ inuitꝰ etiā parētibus cōtrahere poſſint. qꝛ qͣntū ad hͦ nō dicunt̉ in ptāte parentū eſſe. jͣ. d̓ dedebet citari. jͣ. de do. ⁊ cōtu. cām q̄. ⁊. c. vl. nā ipſe fuit bononie. vt. jͣ. d̓ eoIlectus. citato. ad eccl̓iam ſuā ꝑ ſuū ꝓcuratorē. ibi eīᵐ ſpō. īpub. c. i.qui mit. in poſ. c. vl. d ¶ Generalis. pōt gͦ quis cōſtituere generalē ꝓcuratorē ad omīa: tā ad iudicia ꝙͣ ad negocia: vt h̓ dicit. ⁊ sͣ. e. petitio. tn̄ tal̓ ꝓcurator trāſigere non pōtnec alienare. d̓ hoc dixi. sͣ.e. petitio. īmo quilibet tenetur dimittere ꝓcuratorē. alias procederet̉ ꝯtraabſentē ſi nō defenderet̉.ff. quibꝰ ex cau. maio. iteꝫait. ⁊. l. ſeq. de hoc dixi. sͣ.de offi. d̓le. cōſultatōnibꝰe ¶ Cedere. ad hoc em̄ dātur inducie deliberatorievt īfra illas deliberet ancedat vel cōtendat. iij. q.iij. §. offeratur. ſed iſte procurator ꝑ ſe deliberare nōpoterat: vtruꝫ deberet cedere vel cōtendere ſuꝑ fcōalterius: vn̄ debebat conſulere dn̄m principaleꝫ. gͦīducie tales eſſe debebātꝙ poſſet illū requirere. vn̄cū hoc nō faceret iuſta fuit appellatio. terminꝰ em̄ſemꝑ cōſtituendus eſt ẜmdiſtantiā locoꝝ ⁊ negocij⁊ perſonaruꝫ qͣlitatē. jͣ. deapp. cū ſit romana. ⁊. ff. d̓iudi. nōnunꝙͣ. Et ex hocpatꝫ ꝙ hmōi inducie deliberatorie arbitrarie ſunt.quia debent moderari ẜmlocorū diſtantiam ⁊ perſonarum ⁊ negocij qualitatē: lꝫ dicat̉. xx. dierū gaudeat inducijs: īmo plus vel minꝰ ẜm ꝙ viſum fuerit.iudici expedire. jͣ. vt li. nō cō. qm̄ frequēter. §. ſi ꝟo. alie vero inducie: puta q̄dant̉ ad appellandū nō ſunt arbitrarie: vbi iudex nil hꝫ officij. jͣ. de re iudi.qd̓ ad cōſultationē. ⁊. ij. q. vi. biduū. q̄ ſunt. x. dierū. vt. e. cā. ⁊. q. e. c. anteriorū. ⁊ inducie q̄ dant̉ cōdēnatꝭ in cā pecuniaria nō ſunt arbitrarie. ff. de re iudi. l. iiij. §. ſi qͥs. niſi cā cognita ⁊ iuſta de cā. ff. e. l. ij. tn̄ quidā illas dāt ad arOnſtitutꝭ. noīe ſue vxorꝭ: forte noīe vxo bitriū ẜm ꝯſuetudinē loci.is ſue recepit iſte obligatōeꝫ a priore mutuādo ei pecuniā vxoris noīeilliꝰ aūt ꝓ alio ꝯͣctu ꝓ qͣ etiā ſine mādato agere poſſꝫ in rebꝰ ipſiꝰ p̄ſtita cautione de rato. C. e. ti. maritꝰ. ſꝫ ſi maritꝰ hēat mādatū. nō pōt agē̓ niſi qͣtenꝰin mādato ꝯtinet̉: vt ibi d̓r. ī fi. l. p̄all̓. ſic ēt noīe alteriꝰ qͥs recipit īſtitutiōeꝫſiue īueſtiturā. jͣ. de p̄bē. accedēs. ⁊ noīe alteriꝰ qͥs recipit vſuras: qd̓ eē n̄ dꝫxlvi. di. ſicut nō ſuo. ſic ⁊ noīe vxorꝭ ſibi potuit obligare priorē ꝑ ſtipl̓atōeꝫ.ſꝫ vxori ſimpl̓r nō potuit dicēdo. ꝓmittis vxori mee ſoluere tantā pecuniaꝫqꝛ alteri ꝑ alterū ſtipl̓ari vel paciſci nēo pōt. inſti. de īuti. ſti. §. alteri. ff. de ꝟ.ob. ſtipulatio iſta. §. alteri. nec factū alteriꝰ p̄t qͥs ꝓmitte̓. inſti. de inuti. ſti. ī§. ſi qͥs aliū. ⁊ in p̄dic. l. ſtipl̓atio iſta. in pͥn. Sꝫ ſi vxor agē velit ꝓ tali obligatiōe: nūqͥd ē p̄ferēda illa viro: ⁊ an vir poſſꝫ agē̓ īuita vxore. nō. qꝛ vtilisactio acqͥſita vxori p̄fert̉ directe acqͥſite marito: nec pōt agē̓ ea inuita. ff. deꝓcur. ſi ꝓcurator. vbi d̓r ꝙ ſi ꝓcurator meꝰ ſtipulatꝰ fuerit ſatiſdationē iudicatū ſolui: vtil̓ actio mihi dat̉: nec pōt agere procurator me inuito.Illicētiatꝰ. xi. q. iij. certū. iō cōtumax reputat̉. qꝛ nullū rn̄ſalē ſufficiētemh̓ ¶ Ad agēdū. iō nō valuit mādatū. qꝛ cū pͦ eſſꝫ reꝰ debuit dimit dimiſit.tere ꝓcuratorē ad defendēdū ⁊ nō ad agēdū niſi vellet recōuenire actorē: etiō cōtumax reputat̉. qꝛ nō dimiſit idoneū. qͣlit̓ aūt dꝫ qͦs mittē ꝓcuratorē ⁊ſufficiētē: dictū ē. sͣ. e. accedēs. ⁊ iſte ꝓcur. noluit eū defendere. qd̓ ſi feciſſꝫ īfuiſſꝫ ꝯdēnatꝰ pͥor in expenẜ ſicut credo. a ¶ Taxatiōe. q̄ ſꝑ dꝫ p̄mitti an̄ꝯdēnationē. iij. q. iij. §. offerat̉. ⁊ ēt iuramento p̄miſſo. ij. q. i. in pͥmis. ⁊ jͣ. qd̓me. cā. c. fi. qd̓ debuit h̓ p̄mitti et ſic no. ꝙ ſnīa ſuꝑ expenẜ ꝓ cōtumacia pōtferri in abn̄tē. ⁊ hͦ ē qd̓ dixi. sͣ. e. q̄relā. de expēẜ .ſ. qͥ nō venit: vel ſi venit ⁊ recedit ſine lnīa ꝯdēnat̉ ī expēẜ. b ¶ Litibꝰ. jͣ. d̓ do. ⁊ ꝯtu. finē. ⁊. c. venerabil̓

k iij