Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Justiniani Insitutiones. Mit der Glossa ordinaria des Franciscus Accursius und den Summaria des Hieronymus Clarius
Seite
66v
Einzelbild herunterladen
 

Liber

ueluti ex ſtipulatōe: ul̓ mutui datione: aut exēpto: vēdito locato cōducto: mandato: ⁊ deniqꝫ ex alijs qͣꝫplurimiſ cāis. In duplū agit̉ ueluti furti nec māifeſtiª: dāni: iniurieex lege aꝗliaʰ d̓poſiti ex quibuſdāᵉcaſibus. Itē ẜui corrupti: q̄ cōꝑetit ī eū cuius hortatu ꝯſilioue ẜuusalienꝰ fugerit aūt ꝯtumax aduerſuſdn̄ꝫ factus ēᵇ: aut luxurioſe viue̓ ceꝑit: aut d̓niqꝫ quolibꝫ mō deteriorfactus ſit: ī qͣ actōe eaꝝ ēt reꝝ qͣs fugiēdo ẜuus dn̄o abſtulerit eſtīatiodeducit̉ᵉ. Itē ex legato qd̓ venenerabilibꝰ locis r̄lictū ē ẜꝫ ea q̄ ſupͣdiximꝰᶠ. Tripli v̓o cū ꝗdā maiorē vere extīatiōis quātitatē in libelloˢ ꝯuētōis inẜuit: et ex hac cā viatores .i. executores litiuꝫ āpliorē ſūmā ſportularūᵖ noīe exegerīt: tuncenī id ꝙ ꝑꝑ eorū cām dānū paſſusfuerit reusⁱ in tripluꝫ ab actore cōſeqͣturˣ: vt in hoc triplo ēt ſimplū inquo dānū paſſus eſt. ꝯnumeret̉. qd̓nr̄a ꝯſtitutio introduxit que in nr̄ocodiceⁱ fulget: quam ꝓculdubio certū eſt ex lege conditiciaᵐ emanare. Quadrupli agit̉ ul̓utiⁿ furti manifeſti. Itē de eo qd̓ᵇ metꝰ cā factuꝫſit: ⁊ d̓ ea pecūiaᵖ q̄ ī hoc data ſit vt

is cui datur calūnie cā negociuꝫ alicui face̓t vel non faceret. Itē exlege ꝯditiciaq que noſtra cōſtitutioneʳ oritur ī quadruplūᶠ ꝯdēnationēimponēs his executoribus litiū: ꝙꝯtra nr̄e ꝯſtitutiōisᵗ normāᵛ a reisᵗquicquā exegerit. Sed furti quidem nec manifeſti actio: ⁊ ſerui corrupti actio a ceteris de ꝗbus ſimullocuti ſumus eo differt: ꝙ he actiones oīmodoʳ dupli ſūt. at ille .i. dāni iniurie ex lege aquilia: ⁊ interdūdepoſitiᶻ inficiatione duplicanturª:in ꝯfitētē aūt in ſimplū dant̉. ſedᵇ ⁊illa que de his competit que relictavenerabilibus locis ſūt: nō ſoluꝫ īficiatōeᵉ duplicatur ſed ēt ſi diſtule-rint relicti ſolutōem vſque quo iuſſu magiſtratuū noſtroꝝ ꝯneniant̉In ꝯfitentem v̓o anteqͣꝫ iuſſu magiſtratuū ꝯueniatur: ſoluētē in ſimplū r̄ddit̉. Item actio de eo qd̓metus cā factuꝫ ſit: a ceteris de quibus ſimulᵇ locuti ſumꝰ eo differt ꝙeius naͣ tacite continetur: vt qui iudicis iuſſu ip̄am rē actori reſtituatabſoluaturᶠ: quod ī ceterisᵍ carnon eſt ita. ſed omnimodo quiſqꝫin quadruplum ꝯdemnatur quodeſt ⁊ in furti manifeſti actionemᵇ

certe pͥmo caſu pͥſtat̉ pena diuerſis. Et bn̄ dicit glo. diuerſis. nā ſecꝰ eēt ſi vni.vt. ff. de ac. ⁊ ob. cū ex vno. Pn̄t .n. plures actiones ex eodē crīe acꝗri diuerſisvt. sͣ. de iniur. §. patit̉. nec vna remiſſa altera tollit̉. vt. ff. de iureiu. l. i. §. fi. facit ꝓ predictis. ff. de ac. ⁊ ob. l. quotiēs nō vni. nec eſt ibi aliqua p̄ſtatio vltra qͣdruplū. ī ẜo aūt caſu nō vna actione hēo quadruplū ſꝫ duabꝰ. Itē ꝯͣ in eo ꝙ dr̄ſi dediſti pecuniam ne mihi fieret calūnia. nam tu repetis qd̓dediſti. ⁊ ego in quadrupluꝫ ꝑſequor: vt. ff. de calū. ſi ꝗs alalio in prin. ſꝫ certe duobꝰ ſit pͥſtatio ⁊ neutri vltra quadruplūItem ꝯtra in eo. ꝙ dicit lex ẜuūin ſeruitutem reuocari occaſiōeleuis offenſe ⁊ ita pena in vniuerſuꝫ excedit. vt. C. de li. ⁊ eorum li. ſi manumiſſus. ſed dicꝙ illa eſt occaſio nō actio. Ueldic ꝙ nō p̄ſtat̉ pena hīto reſpectu ad rē. Item ꝯtra eū ꝗ ſurripuit ẜuum fiſcalem. nam damnat̉. in. xij. li. argēti. ⁊ ẜuo reſtituendo vt. C. de ſer. fug. l. ſi ꝗsẜuū. ſed ibi nō ſit relatio ad ipſam rē vel ad ſimplū. eſt .n. hic§. intelligendus qn̄ actio eſt ponalis. ⁊ in pena ad ipſam rē hireſpectꝰ. itē ꝯtra. sͣ. d̓ inuti. ſti.§. alteri. nā ibi nō reſpicit̉ ꝙͣtaſit ſed tota exigit̉. ſed ibi nō hē̄treſpectꝰ ad ipſaꝫ rē. Uel dic aliud in pena ꝯuentiōali vt ibi q̄in legali: vt h̓. Item ꝯtra in eoꝙ dr̄ cū ꝗ emit adminiſtrationē. nam ꝗ accepit pecuniam abelecto qͣdruplum reddet ⁊ ſuabona ꝯfiſcantur ⁊ cingulo priuatur. vt in aucͣ. vt iudices ſinequoquo fruſtra. §. ſic igitur infi. col. ij. Sed illud ſit ꝑ accuſationē nō ꝑ actionem. In duplū Iſte. §. fuit ſūmatus cuꝫ precedenti. Et tn̄ inſpē. h. d. actiones hic poſite dātur ad dupluꝫ. h. d. vſqꝫ ad. §.tripli.a Furti manifeſti. vt. sͣ. de ob. que ex delicto. naſ. §. pena.b Aquilia. puta ꝑ inficiationē. vt. jͣ. e. §. at ille.c Ex ꝗbuſdā. veluti ꝙ tumultus incēdij ruine naufragij cauſa depoſitū eſt vtsͣ. eo. §. rei ꝑſequēde.d Eſt .ſ. in mente. nā ſi in corpore locū hꝫ lex aꝗl.vt. sͣ. ad. l. aꝗl. in prin. ⁊ hoc ſiue fiat de bono malus ſiue de malo deterior. vtff. de ſer. cor. l. i. §. ꝑſuadere vſqꝫ in fi. ⁊. l. ſe.e Deducit̉. vt oē cū ipſa re dānū duplet̉ ſiue ꝑuenerit res ad ipſū ſollicitatorē.ſiue ad aliū vt. ff. de ſeruo. cor. l. in hoc iudicio. ſed nūꝗd iure actiōis fit hec eſtimatio. vel iudi. offi. Rn̄. iu. off. ẜm hir. ita fit ī actione qd̓ metꝰ cā. vt. ff. qd̓ metus cā. l. ſi cū ex. §. i. ⁊. §. quadruplat̉. ſꝫ ꝓ filio corrupto vel ꝓ filia qual̓r agitur.Rn̄. hꝫ hāc vtilē actionē in ea .ſ. ſūma quā ipſe eſtimauerit ſuo iureiū. vt de actione iniuriarū dr̄: vt. sͣ. de iniu. §. pena ⁊. ff. de iureiu. l. cōſtitutionibꝰ. vel dicꝙ primo eſtimat iudex ſūmā ad quā cōpetit vt ar. ff. de cu. reoꝝ. l. ſiꝗs reum. Diximus. sͣ. eo. item mixta.ipli uero. Iſte. §. ſūmatus eſt cū. §. oēs aūt. sͣ. e. pōt tn̄ in ſpecie ſic ſūCmarictor petes ꝑ dolū in libello maiorē quātitatē ꝙͣ debeat vt reū maioribꝰgrauet expēſis tenet̉ in triplo eiꝰ dāni qd̓ reus paſſus eſt in quo triplo ꝯtinet̉ ſimplū ꝓ damno. h. d. are.g. In libello. h̓ noͣ. duo pͥmo ꝙ libellus eſt faciendus in cā qd̓ eſt veꝝ iure nouo vt h̓ ⁊. C. de ep̄i. ⁊ cle. auc. generaliter. ⁊. C. de lit. ꝯte. aucͣ. offerat̉. niſi in qͣtuor caſibꝰ quos no. in auc. de mā. pͥn. §. ſi cui col. iij. aliud eſt iure veteri. namtūc nō fiebat niſi volūtate vt. ff. de edē. l. i. niſi in caſu vt. C. d̓ dig. quotiēs. Itiſcd̓o no. ꝙ ꝙͣtitas eſt certa in libello ꝯp̄hēdēda vel res: ⁊ ita ēt in ꝑſonali actiōedꝫ actor certificare reū vt h̓ ⁊ in auc. de liti. §. ad excludēdas col. viij. ⁊. ff. de reiven. ſi rē. §. ſi veſtimēta. Tertio no. ꝙ ſportule vel ſalaria q̄ dabātur executoribus .i. nuncijs ꝗ faciūt hoīes repn̄tari ⁊ al̓s ꝗ faciūt hmōi exactiones ꝓ ſuis officijs dabant̉ ẜm ꝙͣtitatem petitā vt h̓ dicit: ſꝫ hodie magis ẜm ꝯſuetudinem vellongitudinem itineris. vt. C. de ep̄i. ⁊ cle. auc. ſed hodie. Vel dicas ꝙ hic dr̄ exhac cā ideſt cātiue nō cōſecutiue dcm̄. ſed iſte ſportulc q̄ iudicibꝰ dabāt̉ certe ſūtnec creſcunt. licet ꝙͣtitas petita ſit magna: nec decreſcūt: lꝫ ſit parua vt in auc. d̓iudi. §. ne aūt col. vi. Item no. ꝙ reus ſoluebat hmōi ſportulas vt hic. ⁊. C. deep̄i. ⁊ cle. auc̄. generaliter. ſed actor ei reſtituebat niſi iuſta cā eū vocaſſet vt. ff. d̓iudi. eū ꝗ. Itē no. adhuc ꝙ huiuſmodi ſportule ꝗbuſdam ꝓrſus remittūtur vipauperibus: vt in aucͣ. de māͣ. prin. §. oꝫ col. iij. a quibuſdā pauciores exigebāt̉vt a clericis. vt. C. de ep̄i. ⁊ cle. l. cū clericis. ⁊ in aucͣ. ibi poſita. ſed hodie. Alijsaūt per priuilegium pͥncipis viuētis remittūtur in totū vel ꝓ ꝑte. vt. C. de fruc.⁊ li. een. l. fi. ſꝫ qͦro ſi he ꝑſone q̄ hn̄t pͥuilegiū ne ſportulas ſoluāt an habeanthāc actionē in triplū: dn̄t ꝗdam ꝙ ſic ne fauor noceat eis. vt. C. d̓ le. ⁊ ꝯſti. ꝙ fa

uore alij dn̄t ꝙ nō quaſi ſuo iuri renūciauerīt cū volētes ſoluerūt qd̓ pn̄tvt. C. de pac. l. ſiꝗs in ꝯſcribendo. qd̓ verius eſt. Si aūt īuiti exacti ſunt inqͣdruplū ꝯtra exactorē vel executorē agit̉: vt. jͣ. e. §. qͣdrupli. ſed cum hodiecaueat̉ de duplo reſtituēdo. vt in auc. de execū. §. i. col. vij. vr̄ corrigi qd̓hic dr̄. vnde hodie nulla eſt actio in triplū. qd̓ veꝝ puto. ſed alij dn̄t ſi cauio eſt omiſſa habet locūqd̓ hic dr̄ al̓s habet locūauc. predicta.h Sportularū. ideo ſicdn̄r qꝛ in ſportulis ꝗbudaꝫ obligationes hmōiponebant̉. eſt aūt genuivaſis ſportula vl̓ ſportal Reꝰ alie ſportule queiudicibus preſtabant̉ abvtroqꝫ p̄ſtabant̉. vt ī autē. vt iu. ſine quoquo ſuffra. §. volumus coll̓. ij.Itē iſte ſportule q̄ dabātur executoribus dabant̉ante lit. ꝯte .i. porrecto libello. iſte alie in cōteſtatione cauſe dabant̉ iudicibꝰ vt in auc. d̓ exhi. §.ſancimꝰ. col. v. ⁊ d̓ iudi.§. ne aūt labor. col. vi.k Cōſeqͣt̉. ꝯditione exhac. l. greca vt ſubijcit. q̄erat in alio codice. n̄ aūteſt ī eo quē hēmꝰ: ⁊ patit̉actor hanc penā tripli ſiue ſine dolo ſiue cū dolo īſeruit. ⁊ ſic cātiue velꝯſecutiue dr̄. ſed nōne ētcām amittit. vt. C. d̓ plꝰpe. l. i. ſed certe ī plꝰ delīꝗt. qꝛ ī certamīe negoccautioneꝫ de petitis eregit. vn̄ grauiuſ punit̉ vtar. ff. de offi. pre. diuusl Codice. quē nō hēmꝰm Cōdicticia. lex quedaꝫ erat q̄ cōdicticia vocabat̉: ⁊ ſub ſe qͣſdā ꝯſtitutiones hēbat. vt hic. ⁊ jͣ. e. §. itē ex lege cōdicticia.uadruplizitur. Sūmatus eſt. sͣ. in. §. Oēs aūt ⁊c. are.n Furti. facit. sͣ. de ob. que ex delic. naſ. §. ex pena.o Qd̓ metus cā .ſ. actio q̄ ex ꝯtumacia ſit in quadruplū. vt. jͣ. eo. §. itē actio. ⁊ vſqꝫ ad ānū tm̄ poſt ānū in ſimplū. vt. ff. qd̓ me. cā ſi cū ex. §. i.p De pecunia .ſ. actio in factū de calūniatoribꝰ ānalis in qͣdruplū ⁊ ꝑpeua in ſimplo vt. ff. de calū. l. i. in prin. ⁊. §. i. q̄ locū hꝫ ſi do alicui aliquidvt calūnioſe aliquē vexet. dat̉ .n. actio ī factū eī ob cuius malū data fuit n̄aūt dāti. Item danti qn̄ dedit vt ſibi negociuꝫ ſine calumnia fieret. vt hic⁊. ff. de calū. l. i. ⁊. l. general̓r. §. fi. q Cōdicticia. d̓ qͣ dic. vt. sͣ. eo. §.tripli. in fl. §. diximus. r Cōſtitutione quā nō habemus.s In quadruplū. cuius qͣdrupli iure nouo triplū fiſco ſimplū damnumpaſſo dat̉ vt in auc. vt lit. iur̄. in exor. li. §. ⁊ hoc quoqꝫ col. ix. ⁊ petit̉ ꝑ ꝯdictionē ex hac. l. quā nō habemꝰ. cū nō ſit cautū quo genere actiōis agamꝰvt. ff. de ꝯdi. ex. l. l. i. t Cōſtōnis. ſcꝫ p̄dicte quā nō habemꝰ.u Normā .i. formā. certa .n. erat forma in ꝯſtitutiōe quā nō habemus.x A reis .i. cōuentis. y Oīmodo de actiōe furti ꝯſtat ꝙ ſemꝑ eſtin duplū vt h̓. ⁊ sͣ. de ob. q̄ ex delic. naſ. §. pena aūt. Itē de actiōe ſerui corrupti niſi in caſu vt qn̄ marito ī vxorē dat̉: ⁊ eꝯͣ vt hic. ⁊. ff. de ſer. cor. doliv̓bū. §. hec actio ⁊. l. fi. vel dic oīmō .i. ſiue neget ſiue nō: nō aūt in omniꝑſona. z Depoſiti. al̓s eſt d̓ dolo depoſiti: ⁊ tūc dic actionē depoſiti ꝑꝑ dolū. nā vtraqꝫ nō pōt hr̄e locū ſimul .ſ. ⁊ de dolo actio. ⁊ depoſiti vtff. de dolo. l. i. §. i. al̓s nō ē d̓ dolo ⁊ tūc plana ē lr̄a.a Duplicant̉ .ſ. ſi legitimis ꝓbatiōibꝰ nō iureiu. cōuincant̉: vt. C. ad. l.aꝗl. l. ꝯͣ. ⁊. ff. d̓ iureiu. l. eū ꝗ. Sed illa .ſ. actio ex teſtō.c Inficiatiōe. bn̄ dicit inficiatiōe qꝛ ſi ꝯfitēt̉ nō tenent̉ vel ſi iuſiurā. detulerit actori qꝛ exonerat eū a ꝓbatiōe vt. ff. de iurciu. l. eū qui.d Simul. caute pōit ſil̓ i. vna cū eis de ꝗbꝰ al̓s dixi. vt. sͣ. e. qͣdrupli.e Reſtituat. vſqꝫ ad diffinitiuā ſnīam. qd̓ intellige d̓ ſcd̓a ſnīa. nam ī actione qd̓ me. cā due ferūt̉ ſnīe. prima de reſtituenda re. alia d̓ dando quadruplo re cōputata in eo vt. ff. qd̓ me. cā ſi cū ex. §. h̓ aūt. Sed nūꝗd vtraqꝫ eſt diffinitiua: dic ꝙ ſic qꝛ vtraqꝫ diffinit ꝯtrouerſiā: vt. ff. de re. iur. l. i.alij eſſe dicūt admonitionē quādā primā ſnīam vt in aucͣ. de here. ⁊ fal. §.ſi ꝗs aūt col. i. nam ⁊ ex eo ꝙ ꝑ primā ſnīam admonetur. ⁊ tādiu expectat̉ꝙ metū intulit: iō dr̄ hec actio arbitraria: vt. jͣ. e. §. p̄terea.f Abſoluat̉ .ſ. a preſtatione quadrupli. ac.g Quod in ceteris. que numerant̉. sͣ. eo. §. quadrupli.h Actionem hec eſt quinta diuiſio action.