Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Justiniani Insitutiones. Mit der Glossa ordinaria des Franciscus Accursius und den Summaria des Hieronymus Clarius
Seite
45r
Einzelbild herunterladen
 

Tertius.De ſucceſſione libertorum.

4 5

eodem modoª numerant̉. Sꝫ cuꝫmagis veritas occulta fide qͣꝫ perauresᵇ animis hominum infigiturideo neceſſarium duximꝰ poſt narrationeꝫ graduum etiam eos preſenti libro inſcribi: quatenus poſſinit auribꝰ oculorum inſpectione adoleſcentes perfectiſſimā graduum doctrinam adipiſciᶜ. De ſeruili cognationeª.Lludᵉ certū eſt ad ſeruiles cognationes illaꝫ partē edictiᶠproximitatisᵍ nomine bonorū poſeſſio permittitur pertinereᵖ.nec vlla antiqua lege talis cognatio computabaturᵗ:. ſed noſtra conſtitutione quā pro iure patronatusfecimus: qd̓ ius vſqꝫ ad noſtraporaª ſatis obſcuruꝫ atqꝫ nube plenum vndiqꝫ confuſum fuerat:hoc humanitate ſuggerente conceſſimus: vt ſi quis ſeruili conſtitutus cōſortio liberuꝫ vel liberos habuerit: ſiue ex libera ſiue ex ſeruilisconditionis muliere. vel econtra ſiſerua mulier ex libero vel ſeruo habuerit liberos cuiuſcunqꝫ ſexus:ad libertatem his ꝑuenientibusˡ: hi qui ex ſeruili ventre nati ſunt:libertatē meruerūt: vel duꝫ mulieres libere erant ipſiª: in ſeruituteⁿeos habuerunt: poſtea ad libertateꝫ ꝑuenerūtᵈ: vt hi omnes ad ſueceſſionē pr̄is vel matris veniātᵖ patronatꝰ iure ī hac ꝑte ſopito: Hosenim liberos ſoluꝫ in ſuoruꝫ parentum ſucceſſionem: ſed etiā alterum ī alteriusq ſucceſſionē mutuaꝫvocauimꝰ: exᶠ illa lege ſpāliter eosvocantes ſiue ſoli inueniant̉ qui inẜuitute nati poſtea māumiſſi ſūt:ſiue vna alijs qui poſt libertateꝫparentū cōcepti ſunt: ſiue ex eodeꝫpatre ſiue ex eadē matre ſiue ex nu

ptijs ad ſimilitudineꝫ eoꝝ qui ex iuſtis nuptijs ꝓcreati ſunt. Repetitisº itaqꝫ oībus que iam tradidimusˡ apparet ſemꝑ eos qui parem gradum cognationis obtinētpariter vocari: eoqꝫ ampliꝰ necquidē qui ꝓximior ſit cognatꝰ ſemper potiorem eſſe. Cum enim prima cauſa ſit ſuorum hereduꝫ: eorum quos inter ſuos heredes enumerauimusʸ apparet pronepotemvel abneptem defuncti potioreꝫ eſſe qͣꝫ fratreꝫ aut patreꝫ matremqꝫdefuncti. cum alioquin pater ꝗdeꝫ mater vt ſupra quoqꝫ tradidimꝰprimuꝫ graduꝫ cognationis obtīeant. frater v̓o ſcd̓m. ꝓnepos autētertio gradu ſit cognationis: abnepos quarto. Nec intereſt antīpoteſtate morientis fuerint̉. anqui vel emācipatꝰ. vel ex emācipato. aut ex femineoʸ ſexu propagatus eſt. Amotisᶻ quoqꝫ ſuis heredibus. quos inter ſuos vocariheredes diximus. agnatus quia integrumª ius habet agnationis. etiāſi lōgiſſimo gradu ſit. plerūqꝫᵇ potior habetur qͣꝫ ꝓximior cognatꝰ. partui ne posᶜ vel ꝓneposᵍauūculoᵉ vl̓ matertere preferturᶠ. Totiēsᵍ igitur diximꝰ aut potiorem haberi eum qui ꝓximiorē gradum cognationis obtinet. aut pariter vocari eos qui cognati ſūt. quotiens neqꝫ ſuoruꝫ hereduꝫ iure quiqꝫ inter ſuos hr̄des ſūt. neqꝫ agnationis iure aliꝗs p̄ferri debeat. ẜmea que tradidimusᵖ exceptisⁱ fratre ſorore emācipatis. qui ad ſucceſſionem fratrum vel ſororum vocātur. qui ſi capite diminuti ſunt.tn̄ preferunt̉ omnibus ceteris vlterioris gradus agnatis.iit De ſucceſſione libertorum.

bula: vt. ff. de preſcrip. v̓bis. l. iiii. Sed vſqꝫ ad queꝫ numerabimus. rn̄.vſqꝫ ad. vii. cognatorū.decimū agnatorum: vt. ff. eo. l. facile.. ti. i. §. fi. nādi vellemus vlnare vtilitatis: lꝫa Modo .ſ. adiectab Sed cum. per aureſvnde Oratiꝰ in arte poetica. Segnius irritantanimos emiſſa per aures. Qd̓ que ſunt occulis ſubiecta fidelibus. 3c Adipiſci. vnde quidam habent hic arborem. accur.d De ſerlia.. dixit detione. Scogione ſucceſſione cognatorū. Nūc ꝗanaturali iure inſpectoter ſeruos etiā cadit cognatio dubitari poſſet an inter ſeruos eſſetſucceſſio ideo de ſeruili cognatione merito ſb̓dit. nec obſtat inter illum tituluꝫ de ſucceſſione cognatorū iſtū ſittitulus intermedius degradibus: qꝛ ex quo pertinet ad materiam ho titulorū continuationon vitiatur. l. duos reos. §. fi. ff. de duobꝰ reis. porcus.lud ceriCognatio ſeruilis.i. que habuit originemin ſeruitute non conſiderabatur olī hodie veroſecus inter patrem filios fratres ſorores..h. d. areti.e Illud. al̓s eſt hic rubrica deſeruili cognation. al̓s.5 Edicti. ſunt enimtuor partes ſucceſſionisab inteſtato: vt. ff. quisordo. in bo. poſ. ſer. l. i.z Proximitatis. iddeſt cognationis: vt ſequitur: vt. ff. vnde cog..l. i. §. pertinet. Pertinere. ſed necaliā aliquā: vt uel ipſeſuccedat vel ei ſuccedat̉:vt. C. com. de ſuc. l. ſernus. niſi in tribus caſibus: vt. C. ad ſil. l. pe..C. de ſuis legi. l. apd̓hoſtes:. C. adm. l. fi. accur.i Cōputabatur. hec videtur mala ratio: magis iure pretorio qd̓ naturalē cām intuebat̉ deberet cōputari: ut.. de here. ab īteſta. §. emancipati. ꝙͣ ciuili. ſed dic ēt ad alia ad tutelas ſimilia niſi quo ad nuptias: vt.. de nup. §. illud.. ff. de ritu nup. l. adoptiuū. §. ſeruilis nunꝗd dn̄s ex ſui ꝑſona ſuccedit cognatis ſerui. rn̄. vt dr̄.k Tempora. loꝗtur Iuſtinianus.l Peruenientibus .ſ. parentibus.m Ipſi .ſ. parentes. 12n In ſeruitute .i. donec ſerui erant.o Peruenerunt .ſ. parentes.p Ueniāt. aliud ſi liber factꝰ ẜuus iterū manumittat̉: ut. ff. vn̄ cogna..l. his ꝯtra.. de capi. dimi. §. autē. quia eſt ibi qd̓ ſibi īputet̉. ſednūꝗd ēt iſte hodie ſuccederet naturali īſpecta: vt. C. de ſuis legi. here. auc. in ſucceſſiōe. rn̄. ẜm ioānē. qꝛ pretor naturalē cām intuebat̉ tn̄ non uocabat: vt dictū eſt. Item cōtra. C. de ſuis legiti. ex libera.Solutio. hic nouū ius. Uel ibi loquitur qn̄ nec de facto erat matrimonium. uel ibi quo ad honores loquitur: hic quo ad ſucceſſionem.q Alterius. id eſt parentes liberis econtra excluſo patrono hoc ẜmomnes. Item libertum vnum alteri eidem fratri ſuo. ita frater liberti prefertur patrono: hoc ẜm quoſdam vt hic. Sed Ioannes contra. prefert enim patronū fratri: ut. ff. de bo. liber. l. liberto.. ff. de ſuis

legitimis here. l. inteſtato... ti. i. §. ſinantem.r Ex illa .ſ.. dicta greca. Reperitis. In ſucceſſionibus ab inteſtato primo vocantur ſui heredes: hi qui inter ſuos nominantur qui etiam remotiori gradu conſtitutprecedant omnes deſcendentes vel collaterales etiam proximiores. hoc diciAretinus.z Repetitis. hic. §. communis eſt ad omnes ti.. hoc lib..iii. poſitos idem in ſequenti proxi. §. ſic al̓s isͣ. de ſuc.cog. §. vltimo. ad orficia. §.fina. 12t Tradidimus. a prin. huiꝰ.tertii libri.u Enumerauimus. vt curiedatos emancipatos: vt dehere. ab inteſtato. §. fina.. §.emancipati.x Fuerint. hoc ſubdiuiditurAccurſius.y Et femineo. qui tamencum. diminutione tertie partis ſuccedit: huius. l. tempore:vt.. de here. que ab inteſtato.§. diui. hodie ſine ꝓiminutio.ne: vt in autē. de trien. ſe. §.necnon. Amotis. Poſt ſuos uocantur agnati. poſt agnatos vocantur cognati proximi exceptis fratribus ſororibus emancipatis. qui licet cogn̓ati ſint tamen ceteroſ agnatos vlterioris gradus excludūthoc dicit areti. ibz Amotis .i. ceſſantibus ſuis fallit adhuc hec regula. quiprior eſt in gradu ⁊cͣ. vt.. zeo. na Imegrū .i. capite minutui.§. totiens.non eſt. ſic.. de ſuc. cogn.i.rn̄. in fin.b Plerūqꝫ. ꝓpter fratrem fororem emancipatos: vt..eodem ibi exceptis ⁊cͣ. Itempropter quoſdam cognatosqui vocantur vt agnati: ut..de le. ag. ſuc. §. hoc etiā. Itempropter patrem qui filiū emancipauit: vt.. de leg. agn. fuc..§. fin. nam ſecus eſſet ſi eſſetcapite minutus. quia ille ſucceſſiones que veniunt ex. l. xij.tabularum pereunt per minimam capitis diminutionem:vt.. ad orficianum. §. ſcienc Nepos. qui eſt ī quiio gradum. agnationis.d Pronepos. hic ī ſexto gradu agnationis.e Auūculo. qui ſunt in tertio gradu cognationis.f Prefertur in ſuc. eius qui tales habet agnatos.y Totiens. nota regulam bonam: vt. C. com. de ſuc. l. auunculo.. C. vndelib. l. i. Et ad eius euidentiam no. tres eſſe ordines ſuc .ſ. inferiores ſuperiores ex latere uenienntes. vt in aucͣ. de here. ab inteſta. in princi. col. ix. Primo deſcendentes in infinitum vocantur: vt.. de here. ab inteſta. §. i. in autē. de here. ab inte. §. i. coll̓. ix. his ceſſantibus vocantur aſcendētes. Prīo pater mater. ſecundo auus auia. ſic deinceps. ſic tamē ut fratres er vtroqꝫ parente defuncto cōiuncti his ſuperioribus vocantur: licet quidam dicant patre matre tm̄ eos vocari alios inferiores per fratres excludi. pro nobis eſt auten. deheredi. ab inteſta. §. ſi vero cum aſcendentibus.. ff. de ſuis legi. l. ii. §. hereditas. ſuperioribus ceſſantibus. Primo frater ex vtroqꝫ parente: ſoror eorūfilij. ſecundo ex altero tm̄ eorum filii. Tertio hec regula obtinet: vt qui prior ēin gradu ⁊cͣ. vt. in autē. de here. ab inteſta. §. reliqui.. §. ſi vero neqꝫ fratreſ in auten. vt fratrum filij. §. i.b Tradidimus. vt.. proxi. §. hoc eo. §.i Exceptis. excipit ab eo qd̓.. dixerat. qui integrū.k Preferuntur. ut.. de ſuc. cog. i. rn̄.l De ſucceſſione libertorū. Paſſiue accipe .i. qualiter ſuccedatur eis. actiue .i. qualiter ip̄i ſuccedant alijs. Et quia.. de ſucceſſione ingenuorum in bonis libertorum eſt dare ſucceſſionē: ideo de his ſubdit.