Lex

nolunt valere legata ad pias cauſas. niſi pertot teſtes probent̉ cōtra. c. relatū. ⁊. c. cū eſſes.⁊. c. indicante de teſtamētis. Itē que volūt teneri heredē ex delicto defuncti. cōtra no. in. c.in litteris. de rapto. ⁊ in. c. tua nos de vſuris.Itē que nolunt ſpuriū alendū cōtra naturalēpietatē. Itē que ꝓhibent vel permittūt aut diſponūt ſuper cōtrahendis matrimonijs diſſoluendis. ⁊ huiuſmodi. cōtra canones. Itē queꝓhibent comp̄henſam in adulterio teneri i. l.crimen. ⁊. l. caſtitati. C. de adult̓. cōtra. §. ſubaudit̉. xxxi. q. i. intellige ſi vult corrigere ſe.Itē que cōcedunt ꝯcūbinatū cōtra illud Exodi. xx. Nō mechaberis. Itē q̄ priuate ꝑſonecōcedunt homīcidiū cōtra illud Nō occides⁊ de huiuſmodi habes in locis ſuis diffuſius.Aduerte tamē ꝙ quādo lex ſeu ſtatutū aliqͥddenegat ꝓpter equū bonū publicū. vtputa ꝙnō ſoluens gabellā non audiat̉. vel inſtrumētum qd̓ nō eſt regiſtratū in libris cōmunis reputetur falſum habebit locū in cōſcientia etiāẜm Baldum in. c. ſi quis per triginta. Si defeudo cōtro. fue. Idē exemplificat Bar. in extrauaganti ad reprimendū in verbo denunciationē in macedoniano ⁊ veleiano: qd̓ nō. Un̄decimus quādo lex ciuilis nō fuit moribꝰ vtentium recepta. ⁊ canon nō diſponit. aliter exp̄ſſe non obligat de neceſſitate. vt nō. Panor. inc. litteras. de iura. calum. De lege canonica vl̓ſtatuto. dic vt ſupra Cōſtitutio. §. i. qn̄ nō fuit moribꝰ recepta.¶ Utꝝ clerici ⁊ alie perſone eccleſiaſtice teneātur ſeruare leges aut ſtatuta laicorū? ℟. Pa.in. c. eccleſia ſancte Marie de cōſtitu. Aut lexdiſponit ſpecifice ſuper rebus eccleſiaſticis etbonis earum. ⁊ ſic eſt nulla tanqͣꝫ ꝯdita ab eoqui nō habet poteſtatem. ⁊ ſic nō eſt ſeruāda.quia nec imperator aut alius ſecularis habetpoteſtatē ſuper eccleſias: aut eccleſiaſticas perſonas. vt in dicto. c. eccleſia. Et hoc verū niſiin duobꝰ caſibꝰ. Primus eſt quādo eſt priuilegiatiua quia poteſt quis priuilegiare etiamnō ſuuꝫ ſubditū. ſic intellige. c. nouit d̓ iudi.vbi allegat̉ lex Theodoſij. Secundꝰ quādolex eſt fundata ſuꝑ naturali ratione. quia tūcdebet ſeruari non ratione legis ſꝫ ratione iuſticie naturalis. l. ſcire oportet. ff. de excuſa. tuto..§. qui nō iuſte. Aut lex diſponit generaliternon faciendo mentione de clericis vel eccleſiaſticis: ſed nō poteſt ſeruari ſine peccato. vt in pͦſcriptōe male fidei. ⁊ ſic nō eſt ſeruāda a quocunqꝫ. c. fi. de p̄ſcrip. ⁊. c. licet mulieres. de iureiuran. lib̓. vi. Aut eſt generalis rationabilis.

nec cōtradicit canonibꝰ: ⁊ tunc ſi eſt fauorabilis ſeruanda eſt etiam quo ad clericos ⁊ eccleſiaſticas perſonas. vt in. c. ij. requirꝭ de appel.Unde ſtatutū qd̓ diſponit. vt exiſtentibꝰ maſculis: mulier non ſuccedat: porrigitur etiamad clericos. vt nō. Panor. in. c. conſtitutus. d̓reſtitu. in integ. Similiter priuilegium conceſſum hominibꝰ alicuius loci comp̄henditetiam clericos illius loci. licet non exprimat.Facit. c. dilecti. de foro compe. nota. Iohā. deligna. in. c. clericus. de foro cōpe. ⁊ Bal. in. l.cunctos populos. C. de ſum. trini. ⁊ nota quādo talis lex generaliter diſponēs poteſt ſe habere ad cōmodum ⁊ incōmodum non poteſtdici p̄iudicialis. Exemplū ſtatutuꝫ diſponitꝙ primogenitus ſuccedat: certe ſecundogenitus licet ſit clericus non ſuccedet. Similiterin ſtatuto quo maſculi excludunt mulieres n̄ſuccedet mulier qͣꝫuis ſit effecta religioſa. Etideo omēs leges dilponentes ſuper cōtractibꝰemp. vendi. locato: cōmodato. ⁊ huiuſmodiſi non contradicūt canonibus ſunt ſeruandeetiam quo ad eccleſiaſticas perſonas. Facit. c.i. de noui ope. nunci. ⁊ eſt de mente Hoſtien̄. ⁊Ioha. an. in. c. i. vt lite pen. Secus ſi ſimpliciter afferret piudicium vt qui non facit inuētarium: vel qui infra tale tempus non adiuithereditatem ſit priuatus ⁊ huiuſmodi. quianunqꝫ poteſt eſſe ad cōmodum eccleſiaſticoꝝ⁊ ideo non tenent̉. Similiter quādo ſtatuit̉ne poſſit aliquid vendi nō ſubditis. Aut lexciuilis eſt generalis ⁊ rationalis: ſed deuiat aiure canonico: tunc in foro ſeculari ſeruabit̉.ſed non in foro eccleſiaſtico: neqꝫ in terris ſubiectis dominio eccleſie: quia tunc debet ſeruari lex canonica in vtroqꝫ foro. Facit. c. ſi duobus de appel. ⁊ quod no. in. c. ꝙ clericꝭ. de forocōpe. Aut lex ciuilis diſponit ſuꝑ materia adeccleſiam pertinente: non diſponendo ipſammateriam. ſed tollendo lucrum qd̓ alias dederat: vel imponendo penam actionum explicati. Exemplum primi de raptore contrahentematrimonium cū rapta: in quo caſu lex pͥuatomnibꝰ bonis datis ſibi a raptore. ⁊ ſic nō valet. vt vult glo. nota. in. c. de puellis. xxxvi. q.ij. ⁊ eam ſequi videtur Fede. ꝯſilio. xxxv. ⁊ mihi placet quia videtur intimidare matrimo/nium. ⁊ ſic nō eſt ſeruāda etiam quo ad nō eccleſiaſticos. Exemplū ſecūdi lex punit mulierem cōtrahentem infra annū luctus. vt. C. deſecun. nup. quaſi per totum. ⁊ non valet ratione p̄dicta. Sed hoc limito niſi pena apponeretur fauore filiorum. ſicut lex que imponit pe