Iuramentū. V.
queꝫ ſimulabat in deceptionem proximi. licet grauiter peccauerit iurādo in damnū ꝓximi. tamē nō obligat̉. quia defuit ꝯſenſus. vn̄reſpectu dei nō exigitur abſolutio a iuramento. ar. c. tua. de ſpon. ſed ī foro ꝯtētioſo ꝯpellit̉obſeruare. nec audit̉ volens allegare turpitudinē ſuam. ⁊ hoc verum inqͣꝫtum ē ſolum inpreiudiciū ſuum. ⁊ nō imminet ꝑiculū anīeAut ſimulatio ſoluꝫ erat ſuꝑ ꝯtractu ex ꝑtevtriuſqꝫ: ſed iuramentū interuenit ne agat ꝯͣtacite vel expreſſe. ⁊ hoc ne ꝯtractꝰ feneraticiꝰdetegeret̉. ⁊ tunc iuramentū obligat. et perinde ē ac ſi iuraſſet ſoluere vſuras. Facit qd̓ no.Cy. ī. l. ſi ex cautione. C. de nu. pe. vbi ꝯcludit ꝙ iurās nō opponere exceptōem de nonnu. pe. obligatur. licet ſimplex renūciatō nōvaleret. In foro tn̄ aīe ſi nō habuit intētōeꝫobligādi ſe nō tenetur. vt dixi. sͣ. Sil̓r ſi contractus ſimulatus nō poteſt ſeruari ſine peccato: vt ꝯtractus ſymoniacus. licet ꝯcipiat̉ſub alio ꝯtractu. quia tunc iurans ſciēter peccat mortaliter. ⁊ tenet̉ nō ẜuare. xxij. q. iiij. ꝑtotum. Aut ſimulatio fuit ex ꝑte iurātis tm̄ſuꝑ ꝯtractu ſoluꝫ ab eo ſimulato. vt qꝛ aliudgerebat ī corde. aliud ī ꝟbis. vel vſus ē ꝟbisduplicibꝰ callide iurādo. ⁊ tunc ẜm Pa. ī. d.c. cum ꝯtingat. intelligit̉ ẜm intētionē recipiētis. ⁊ ſic deus videtur recipere. xxij. q. v. qͥcunqꝫ. ⁊. §. ex his omnibus. ⁊ ſic ligat iuramētūẜm diſtinctōem. de qua. sͣ. Iuramētum. iiij.ī pͥncipio.Sed qd̓ remediū erit qn̄ iuramētū īterue29nit ne ī ꝯͣctu ſil̓ato vſure petāt̉ exquo iurauitnō agere ꝯtra tacite vel expreſſe? ℟. ꝙ ad verba iuramēti ē recurrēdū. ꝙ ſi verba excludūtactū ⁊ exceptionē tacite vel exp̄ſſe. tūc denūciet eccl̓ie que poterit eū abſoluere. d. c. quēadmodū. ꝙ ſi iurauit nō denūciare nō valet iuramētū vt dictuꝫ ē. intelligo qn̄ pͥncipal̓r facit ex zelo ſalutis ꝓximi. licet ſecundario ꝓpt̓ſua vtilitatē. qꝛ ſi pͥncipal̓r faceret ꝓpter ſuāvtilitate: nō credo tutꝰ ſit ī ꝯſcīa exqͦ iurauitnō denunciare. ⁊ ſic intelligo ⁊ limito. c. i. ⁊. c.debitores. de iureiurā.¶ Decimooctauo nō obligat iuramentū rōne impoſſibilitatis vel ncc̄itatis. aut magnedifficultatis poſt veniētis. Nam de impoſſibilitate d̓r. Impoſſibilium nulla ē obligatioff. de reg. iur. De neceſſitate ⁊ magna difficultate dicunt doc. in. c. querelā. de iureiur. ⁊ inc. breui. eo. ꝙ excuſat a ꝑiurio. Rō. qꝛ deus reſpicit animū nō manū. xiiij. q. v. ſi qͥd inueniſti. ⁊ facit. l. fi. ff. qui ſat. cog. vn̄ dicit Inno. ī
c. venerabilē. de elec. ꝙ vrgēte ncc̄itate poteſtquis ꝓpria auctoritate fragere iuramentū ſinō pōt hr̄i ſuꝑior a quo petat̉ abſolutō. xi. q.iij. anceſſor.¶ Sed quid ſi tꝑe iuramēti credebat ſe nonpoſſe implere. vel nō habebat ꝓbabilē cāꝫ credendi ꝙ poſſet facere? ℟. Ho. ꝙ peccauit mortal̓r iurādo. qꝛ defuit ī pͥmo veritas. ī ſcd̓o iudiciū. ⁊ ſic ē ꝑiurus. ſecus ſi ꝓbabiliter credidit poſſe facere.¶ Decīonono nō ē obligatoriū iuramētū qn̄qͥs nō habuit aīm obligādi ſe cū iurauit. puta qͥs ex dolo inductꝰ iurauit ꝙ om̄ino nō iuraſſet niſi dolus fuiſſet. etiā ſi dolus venit reipſa. qꝛ nō tenet. facit. l. tres fratres. ff. d̓ pac.⁊. l. ſi ſoror. C. d̓ colla. ⁊ Fed. ꝯſil̓. cxcv. vbi determinat filiā minorē ſeductā a fratribꝰ q̄ renūciauit bonis pr̄nis. credēs ꝙ nō valet qn̄multo plꝰ qͣꝫ dos ſua. ꝙ non valet qn̄ multoplus valet. qꝛ vbi dolus ē ibi excludit̉ volūtas. l. i. ff. de dolo. Tenet. s. Bona. vbi. sͣ. q.iij. ar. i. ꝙ vniuerſaliter nō obligat iuramētūſi animū obligādi non habuit. dꝫ tn̄ indēnitati ꝓximi ſatiſfacere ſi doloſe decepit euꝫ ẜmRi. ea. di. ar. i. q. ij. ⁊ an peccet mortal̓r iurando dic vt. sͣ. §. ix. facit. c. veniēs. eo. ⁊. c. quītauallis. ibidē.¶ Uigeſimo nō obligat qn̄ iuramentum cōmutatur ī melius. vt ī. c. ꝑuenit. el. ij. de iureiur. ſed hoc habet duas limitatōnes. pͥmā ꝙhoc ē veꝝ qn̄ vtrūqꝫ nō pōt impleri ẜm do.Anto. in. d. c. ꝑuenit. Nā tunc qn̄ iuratū eſtimpeditiuū vel turbatiuū maioris boni. licetſit tutū hr̄e licentiā a ſuꝑiore. tn̄ nō ē neceſſaria. qꝛ pōt ꝯtrauenire iuramēto. allegat. c. cōmiſſuꝫ. de ſpō. ⁊. c. licet. d̓ regula. allego. c. ſcripture. d̓ voto. vbi hͦ tenet Innocē. aꝑte facitglo. ī. c. monachus. xx. q. iiij. ⁊. xxxiij. q. v. nōluit. ſecus eēt ſi bonū iuratū nō eēt impeditiuū maioris boni. ſed vtrūqꝫ poſſꝫ fieri. qꝛ ſineauc̄te ſuꝑioris nō poſſet ꝯtrauenire iuramēto. licet ep̄s poſſet diſpēſare vt ꝯͣueniat rōnemaioris boni ẜm Inno. in. c. debitores. eo. ti.Sil̓r dic̄ ſi eēt dubiū an eēt maius bonū neceſſario reqͥri diſpenſatōem ep̄i. ar. c. i. d̓ voto.Scd̓o limitatio ē ꝙ vera ē dicta regl̓a qn̄ iuramētū nō ꝯcernit ꝓpriā vtilitatē alicuiꝰ. qꝛſi ꝯcerneret nō eēt vera. etiā ſi vnū ſit totalit̓īpeditiuū alteriꝰ. nec ꝓdeſt ī hoc auc̄tas ſuꝑioris. Facit qd̓ no. ī. c. quāto. eo. ti. ⁊ in. c. cuminter. P. de renū. ⁊ Io. an. in mercurialibꝰ. īregula ī malis. de reg. iur. li. vi. Nā debitor qͥiurauit vnā rē dare nō pōt dare meliorē alia