Iuramentū. v.CCVII
ꝯſequēter ⁊ ſecundario ſuꝑ publica vtilitateꝙ iuramentū ligat. Et iſte ē caſus ꝓprie. c. ij.de pac. li. vi. ⁊ hoc qn̄ nō ꝯtinet aliquā turpiditateꝫ ꝯͣ bonos mores naturales. nec ex ꝑteiuratis nec ex ꝑte materie ſuꝑ qua p̄ſtat̉. neccōtra bonū publicū pͥncipaliter. Et rō quareteneat iuramentū in iſtis duobꝰ caſibus eſt.qꝛ iurando nō peccauit. qꝛ talis lex potius ēpͥuilegiatiua qͣꝫ p̄ceptiua. ⁊ ideo eius ꝯͣriumnō eſt ī diſpēdium ſalutis eterne. ſed ſolū rerum tꝑaliuꝫ. Aut ſi peccauit trāſgrediēdo. tn̄pōt ſeruare ſine pctō. ⁊ ideo tenet iuramētuꝫc. ⁊ ſi xp̄s. de iureiur. iuncto. §. illicitū. xxij. q.iiij. ſecus aūt eēt qn̄ ē ꝯͣ bonos mores naturales vel ꝯtra ius publicū pͥncipaliter. qꝛ ſinepctō ſeruari nō poteſt.¶ Utꝝ talis ꝯtractus factus ꝯtra legē vl̓ ſtatutū prīcipaliter fundatū ſuꝑ fauore vl̓ odiopͥuato. ita firmet̉ iuramēto ꝙ etiam heredesobligent̉? ℟. Pa. in. d. c. cuꝫ contingat. ꝙ cōmunis opinio eſt ꝙ ſic. qꝛ iuramentū confirmatoriū validat actum inualidū. ⁊ ex eo oritur actio. vt in autē. ſacra pubeꝝ. C. ſi aduerſus ven. limita niſi dolo. vi vel metu ſit iuramentū extortum. vt in. c. contingit. eo. ti. ⁊. c.licet. eo. li. vi. ⁊ in. c. ij. de pac. li. vi. ⁊. d. auten.ſacramēta pubeꝝ. ſecus eēt in iuramento introductorio obligationis. puta iuro tibi dare cetum nulla cauſa p̄cedente. qꝛ iſte non eſtmodus inducende obligationis niſi ī liberto. vt in. l. vt iureiurādi. in pͥn. ff. de ope. lib̓. ⁊l. fi. ff. de lib. cauſa. ⁊ ibi Guil. de cū. ⁊ Bar. īl. iuſiurandū. la. ij. ff. de iureiurā. ⁊ ideo nō ligaret heredes de iure ciuili: ſed d̓ iure canōico ſi fuit ī culpa nō implēdi. ⁊ iuramētū eratſimplex. puta iurauit dare decē ⁊ penituit depctis ſuis. credo ꝙ teneatur ꝑ id quod dixis. Heres. §. v.¶ Sed quid ſi ī p̄dicta lege vel ſtatuto fundato ſuꝑ bono pͥuato vel odio dicat̉ non valere ꝯtractū nūquid valebit ſi iuramētū int̓ponat̉? ℟. ꝙ ſic. Facit qd̓ no. Innoc̄. ī. c. ij. deregula. vbi dicit ꝙ in iſtis ſpūalibꝰ ius naturale p̄fert̉ iuri poſitiuo.¶ Quid ſi addatur ſtatuto ꝙ ſi ſeruata nō fuit ſolenitas debita p̄ſumit dolum vel aliā illicitam cām? ℟. ꝙ ſi conſtat ꝯtractum eſſe veꝝet nō ficticiū aut doloſum quo ad ip̄m minorem ⁊ hmoī ꝓ quo fit ſic iuramentū ligat taꝫin foro anime vbi creditur ꝓ ſe ⁊ contra ſe. vtin. c. ſignificaſti. el. i. de homi. et no. in cle. i. d̓penis. qꝫ etiaꝫ in foro contētioſo. qꝛ ceſſat ratio ſtatuti. Si vero fuerit dolꝰ vl̓ fraus. tūc
ſi ſtatuto ſuberat cauſa p̄ſumendi dolum. vtqꝛ ꝯmuniter in loco decipiebant̉ doloſe minores. tunc ſaluabitur opi. Bal. et Bar. ⁊ aliorum qui tenet iuramētū nō valere. qꝛ nō tollit̓ p̄ſumptionē ſtatuti legitime inductā. ſecꝰeēt ſi ſtatuto nō ſuberat ca p̄ſumēdi fraudeꝫ.qꝛ tunc ligat iuramentū.¶ Sed q̄ro ep̄ūs ſtatuit ꝙ quilibet clericꝰ ab 27ſens reuertat̉ infra certū diē ſub pena excōicationis clericꝰ de licētia ep̄i iuerat ad ſtudiū etiurauerat creditori ſuo nō recedere an̄ eiꝰ ſolutionē. querit̉ an obliget iuramentū vel p̄ceptū p̄lati ſeu legis. ⁊ videt̉ ꝙ iuramētū ſit nullū. qꝛ ꝯtra obedientiā ſuꝑioris nō pōt ſeruare ſine interitu ſalutis. d. c. cum ꝯtingat. et. c.ij. de pac. li. vi. ſed Pa. ī. c. venientes. de iureiur. dicit. et ē dictū Io. an. in mercurialibꝰ. īregula. ī malis ꝓmiſſis. li. vi. ꝙ exquo cū licētia ep̄i fuit ī ſtudio. ⁊ ꝓ ncc̄itate ſtudij cōtraxit debitu. videt̉ ſe obligaſſe cū licētia ep̄i. qͥavno ꝯceſſo ꝯcedūtur oīa ſine quibꝰ illud nōhabet effectū. c. p̄terea. et. c. prudētia. de offi.dele. et. l. ad rē mobilē. ⁊. l. ad legatū. ff. de ꝓcu. et ſic nō dꝫ recedere ſed ẜuare iuramētū. ſecus ſi ſine licētia ep̄i vel nō ꝓ ncc̄itate ſtudijſed ꝓ laſciuia. qꝛ tunc iuramētū nō valet cōtra obediētiā ſuꝑioris. Idē dico ī pr̄e reuocāte filiū qui p̄dicto mō iurauerat. et idē d̓ quolibet ſb̓dito. et facit ꝓ mercatoribꝰ qui cōtraꝓhibitionē ſuorum dn̄orum vadūt ad certaloca ꝓhibita ẜm ꝙ ꝓhibere p̄n̄t. vt in. l. relegatoꝝ. ff. de interdi. et re. ⁊ qd̓ ibi no. qꝛ nonpoterunt ſe obligare ad ibi ſtandū niſi ſuꝑiores tacite vel expreſſe ꝯſentiāt.¶ Decimūſeptimū nō obligat iuramētuꝫ qn̄28iuramētū ponit̉ ſuꝑ ꝯtractu ſimulato. ſed diſtingue ẜm Pa. in. c. cū ꝯtingat. ꝙ aut ſimulatio ē de ꝯſenſu vtriuſqꝫ ꝑtis tā ſuꝑ ꝯtractuqꝫ ſuꝑ iuramēto. et tūc ſi ex iuſta ca. puta iuſto timore. vel qꝛ indigebat mutuo ꝯcepit pignus ī forma veditōis vt creditor lucrareturfructus. et ſic nō obligat iuramētū. qꝛ defuitꝯſenſus. et fuit iuſta cauſa ſimulādi. ad hocc. i. quod metus cā. et. l. fi. C. de nō nu. pecu.Si vero ex iniuſta cā fit. puta cā fraudandigabellas vel aliter ad deceptionē ꝓximi ſil̓auit vnū ꝯtractu eſſe aliū. et iurauit ſingl̓a cōtēta ī inſtrumēto vera. tunc eo ip̄o eſt ꝑiurusquia ſimulatio intētionis ex iniuſta canō excuſat: vt no. in. c. interrogaſti. xxvij. di. ſicutille qui pce vel p̄cio depoſuit falſuꝫ. c. i. d̓ cri.fal. et volens ꝯtrauenire nō debet audiri. ſꝫſi iuraſſet ſolū non ꝯtrauenire illi contractui363.