Iniuria
de homici¶ Cui datur actio iniuriaruꝫ? Reſpondet̉ ꝙilli qui eam patitur. et nota ꝙ nedum iniuriafit in perſona propria alicuius: ſed etiaꝫ ei dicitur fieri ſi fit in filio. vel ei quem habet in poteſtate. Inſtitu. eodem. §. patitur. dum tamēiniurians ſciat eum filium familias: licꝫ ignoret cuius datur actio filiofamilias in nomineſuo. l. filiuſfamilias. ff. de accu. ⁊ obliga. Iteꝫin ſponſam vel vxorem. ⁊ ſic datur actio viro⁊ mulieri. ⁊ ſi ſit filiuſfamilias. etiam patri. l.i. §. vltimo. ff. eodē. non tamen eam que fit viro iniuriam patitur ſponſa vel vxor. quia vxores a viris: non viri defenduntur ab vxore. l.ij. ff. eodem. de ſponſa dicitur in. l. Iteꝫ apudlabeonem. §. ſponſum. Iteꝫ datur heredi obiniuriam factam cadaueri defuncti cuius eſtheres. Idem ſi fama defuncti ſit laceſſita. dicta. l. i. §. ſed ſi forte cadaueri. Item datur domino ob atrocem factam ſeruo. dicta. l. Itemapud labeonem. §. pretor ait. ⁊. §. ſequenti. etIn ſtitu. eodē. §. ſeruus. Iteꝫ datur epiſcopopro iniuria facta clericis. ⁊ abbati in ſuis monachis. vt nota. in. c. parochianos. de ſenten.excōmu.¶ Nunquid matrone in veſte meretricali deprehenſe fiat iniuria: ſi intemptetur? Reſpondeo ꝙ non. facit ca. in audientia. de ſentētia excommunicatiōis. Non iniuriatur matrimonio ẜm Hoſtien̄. ⁊ Bernar. qui ip̄m ignorauit. C. de adul. l. ſi ea. ſicut nec militie qui militem ignorat. ff. loca. l. ſi ignorans. ſecus ſi inhabitu honeſto.¶ Utrum iniuriam quis poſſet repellere? Reſpondet̉ ꝙ defendendo ſolum licet. ſed percutiendo fuit diuerſa opinio. Hug. in. §. ſi vero.ira. l. di. tenuit ꝙ non licet. Ber. vero et Lau.in ca. ſuſcepimus. de homi. reſtringit hoc adclericos. Sed ego dico ẜm doctrinam Alexan. in tercia parte ſumme ꝙ etiam percuciendo licet neceſſitate cogente. ſi iniuria aliter vitari non poteſt: ⁊ nedum laicis. ſed etiam clericis. de quo vides. Clericus. x. ⁊ homicidiū.iij. ⁊ defenſio. §. iij.¶ Utrum iniuriatus teneatur eaꝫ remittere?Reſpondet gloſa in cap. ſi quis contriſtatus..xxxx. diſtincti. ꝙ non. quo ad actionem. ſcilicet vt ſatiſfactioneꝫ habeat. xxiij. q. iiij. ſi illic.immo dicit ꝙ bene facit agendo vt ſatiſfaciatxlv. diſtincti. et qui emendat. xxiij. q. v. de oc-
cidendis. quia iniuriator tenetur nedum petere veniam: ſed etiaꝫ ſatiſfacere de damno dato ex iniuria ſi poteſt. aliter non poteſt abſolui: niſi iniuriatus remiſiſſet actionem iniurieliberaliter quo ad conſcientiam. Sed rancorem cordis etiam in iniuriante non ſatiſfaciendo tenetur iniuriatus dimittere. vt de penitentia diſtinct. v. cap. vltimo. Immo nunqͣꝫdebet admittere eo quia non licet aliquem odio habere. xxiij. q. iiij. cum in lege. xi. q. iij. c.in turba.¶ Quomodo dimittitur ſeu tollitur actio iniuriarum? Reſpondet̉ ꝙ tribus modis. Primo remiſſione. vt per ſupplicationeꝫ aut preces. xxiij. q. iiij. ſi illis. aut per pactuꝫ. ff. de pactis. l. ſi tibi decem. §. i. Secundo remittiturdiſſimulatione. ff. de iniur. l. non ſolum. §. i. ⁊Inſtitut. eodem. §. vltimo. Unde ſi iniuriaillata ⁊ per annum vtilem: ſi eſt per metu. autcontinuum: ſi alio modo eſt illata non agit:aboletur. l. ſi cum exceptione. §. in cauſa. ff. qd̓metus cauſa. et. C. de iniur. ⁊ quod notatur īgloſa. l. ſi non conuicij. Poſſet tamen indirecte agere etiam poſt annum per viam exceptionis. puta ſi eſſꝫ excommunicatus iniuriatorne abſolueretur ẜm Hoſtien̄. ⁊ Panormita.in ca. ea noſcitur. de ſententia excōmunicationis. Item tercio remittitur actio iniuriarumſalutatione. deoſculatione. comeſtione et huiuſmodi ſignis. Nam huiuſmodi ſigna ſuntreconciliationiſ: ſicut ſubtractio eſt ſignū inimicicie. vt notat gloſa in. cap. cum Adrianuſlxiij. diſtinc. ⁊ in ca. cum ſuper abbatia. de offi. delega. Quod intelligo verum: niſi a principio prouocaſſet aduerſarium: citare eum faciendo. quia tunc per oſculuꝫ ⁊ predicta ſignanon tolleretur: niſi expreſſe renuncietur vl̓ trāſigatur. Et ſic intellige predictam. l. nō ſoluꝫ..§. i. Non credo etiam ꝙ tollatur actio iniuriarum: ſi homo exhibet ſigna que neceſſario tenetur exhibere inimico. quia per illa non dicitur quis reconciliatus. ⁊ pro hoc facit quodnotat Bartolus in dicta. l. ſi tibi decem. ꝙ infirmus ſacerdoti dicendo ꝙ remittit iniuriam ſibi illatam. intelligitur remiſiſſe odium ⁊non ſatiſfactionem iniurie. quod nota. Itemtollitur actio iniuriarum quotienſcunqꝫ quiſincitat iudicem vt torqueat iniuriante eo ip̄oquod ipſum torquet aut condemnat ad vindictam. remittitur iniuria. Unde aliam ſatiſfactionem pro iniuria petere non poterit. vt