Liber III I

De excepti.IL.

regula iuris q̄ dicit ex maleficio actōes ī heredes nō cōpetere. cuiꝰ modi ſūt actōes furti. vi bo. rapt. iniuriaꝝ damni iniurie qd̓ ītellige lit. nō ꝯteſt. ꝯtra defunctū etiaꝫ ſi adheredes furtū ꝑuenerit ꝑ maleficiū ⁊ poſſēcū iſto. §. ꝯiungere illū. §. Penales actiōes⁊c̄. dicēdo ꝙ penales actiōes deſcēdētes exmaleficio lite ꝯteſt. cū defūcto cōpetūt vl̓ dātur heredibꝰ eoꝝ qͥ maleficiū paſſiſūt excepta actōe iniuriaꝝ ⁊ ſi q̄ alia ſil̓is inueniat̉.hͦ dicit. Aliqn̄ tn̄ ⁊c̄. Quia ꝓpter qͣndā generalitatē quā vidiſtis mō in. §. p̄cedēti. Uidiſtis em̄ ꝙ certiſſima iurꝭ regl̓a ē q̄ dicit ex maleficio penales act. in heredē nō cōpetere. ⁊habetꝭ regulā iſtā. ff. de pri. de li. videbat̉ aꝯtrario ſenſu ꝙ omēs actiones que nō ſūtpenales ex maleficio dent̉ in heredes. ⁊ ſicꝙ oēs actiōes ex ꝯtractu proueniētes dent̉ꝯtra hedes iō ꝯtra generalitatē iſtā ſūptā aꝯtrario ſenſu ex iſta generali regula loquit̉lr̄a iſta ⁊ dicit. Aliqn̄ tn̄ actio ex ꝯtractu nōdat̉ ꝯtra heredē veluti ſi doloſe ꝟſatus fuerit teſtator in ꝯtractu. ⁊ ex dolo teſtatorꝭ adheredē res ꝑuenit. ⁊ hoc dicit. Penales actiones ⁊c̄. Suꝑ vidiſtis ꝙ certiſſima eſt iuris regula que dicit ex maleficio petetꝭ ꝙ penales actōes de qͥbꝰ ſupͣ dixit. ſi ab illis pͥncipalibꝰ ꝑſonis in eis lis fuerit ꝯteſt. heredibꝰ dant̉ ⁊ in heredes tranſeunt. ⁊ hoc di.Suꝑeſt ⁊c̄. O mīa que iam dixi a principioti. vſqꝫ nūc in duobꝰ ꝯſiſtūt. ſcꝫ in vita ⁊ trāſcitu actionū. Modo vult dicere d̓ officio iudicis. ⁊ paꝝ defecit ꝙ nō poſuit hūc totumti. de offi. iud. ſꝫ reſiduū ſeruat vſqꝫ ad ti. ſpecialē de offi. iud. Dixit ergo iuſtin. Uolo ꝙvos ſciatis ꝙ ſi ille qui ꝯuenit̉ ante ꝯdēnationē debeat ſatiſfacere offi. iud. ꝯuenit euꝫabſoluere licet erat talis qui debebat ꝯdemnari. Et licet iſtud iudiciū de ſui natura debebat eſſe ꝯdemnatoriū. ꝑ ſolutionē tamenante ꝯdemnationē factam fit abſolutoriuꝫhͦ eſt qd̓ vulgo dr̄ oīa iudicia eē abſolutoria.De exceptionibus Rub̓.Ubricam iſtam habetis bene continuataꝫ in notula Sequit̉ ⁊c̄. Uiſo de actionibus ſequit̉ dicit iuſti.vt de exceptionibus videamus. ⁊ dn̄e iuſt.pro deo inſtruatis nos competenter in materia de exceptionibus. Frater dicit ip̄e ſcire debes ꝙ inuente ſunt ſeu inſtitute exce-

ptiones ad defenſiones reoꝝ. Sunt enimarma reoꝝ. Frequenter em̄ contingit ꝙ actio competens actori prima facie iuſta videtur. Iniquum tamē eſſet reum cōdemnarivtputa ſi metu coactus aliquid promiſit ⁊ideo datur reo contra actorem exceptio dedolo vl̓ exceptio ꝙ metus cauſa. Om̄is em̄exceptio adinuenta fuit adactionem expugnandam. hoc dicit. Idem iuris ⁊c̄. Iaꝫ dixi vobis vnū exemplum in quo videt̉ equūprima facie vt actor debeat obtinere. Iniquum tamē inſpecta ꝑſona rei. quia competenti excepti. poteſt ſe defendere ⁊ de hoc eodem recito vobis hic aliud exemplū. ſcꝫ deeo qui cauſa credendi pecuniam ſtipulat̉eſt pecuniam ſibi reddi. ⁊ poſtea pecuniamnō numerauit. vnde ſi agat ſtipulator competit promiſſori exceptio non numerate pecunie. hoc dicit. Preterea ſi debitor ⁊c̄. Iaꝫvidiſtis duo exempla in quibus prima facie equum videt̉ ꝙ actor debeat obtinere.Iniquū tamen videt inſpecta ꝑſona rei qꝛcompetenti. excep. ſe defendere poteſt. Modo ponit terciū exemplū puta cū creditor fecerit debitori pactū de non petēdo ſicut patet in litera. Eque ſi debitor. Iam vidiſtistria exempla in quibus prima facie videturequum ꝙ actor debeat obtinere. Iniquuꝫtamē videt̉ inſpecta ꝑſona rei. quia competenti except. ſe defendere poteſt. Hic ponitquartū exemplū de eodē puta in excepi. iurꝭiurandi cum iuramentū delatū fuerit debitori a vero creditore ⁊ ip̄e ſe nihil debere iurauerit ſi agat actor ꝯtra reū qui iurauit defendere ſe poteſt reus ꝑ exceptionē iuriſiurandi. In his quoqꝫ actōnibus ⁊c̄. In ſuperioribꝰ habuiſtis qualiter exceptōnes opponunt̉ contra actiones ꝑſonales. Modointendit tractare de exceptionibus que oprponunt̉ contra eos qui agunt actionibusrealibus vt ſi rem tanqͣꝫ meam vendicem dicens reꝫ meā eſſe. ⁊ veꝝ dico quia res mea ētamen iniquum eſſet ꝙ ipſe reus qui iurauerit condemnetur contra ſtilum ſui iuramenti. hoc dicit. Item ſi in iudicio ⁊c̄. Adhuc de quibus ſupra dictum eſt mētio fctāreperit̉ preter except. quedam alia exceptioꝑ quā poteſt reus ſe tueri. veluti ſi verus d̓bitor per ſententiam iudicis fuerit abſolutus ſentential̓r. Licet em̄ per imperitiam