¶ Liber. .I
¶ De legalis
vſqꝫ ad illū. §. Sed nō vſqꝫ. Incipit hic qͣrta ꝑs in qua ſic po. ca. Dn̄e iā video ꝙ feciſtis ſatis vtilē ꝯſtitutōem circa materiā legatoꝝ in qua quidē ꝯſtitutōe ſatis diligenter legatarijs ꝓuiſū ē. vn̄ videt̉ mihi ꝙ illaꝯſtitutio poſſit ſufficere. ſꝫ ad hͦ rn̄det. amice certe minꝰ bn̄ videt̉ ſufficere Nō em̄ p̄dicta ꝯſtitutōe ꝯtenti ſumꝰ. Inuenimꝰ em̄ ꝙantiquitas ſtricto iure ꝯcludebat legata ⁊ fideicōmiſſis pinguiorē naturā indulgebat.idcirco nos hac differētia ab antiqͦ iure introducta moti neceſſariū duximꝰ oīa legataoībꝰ fideicōmiſſis penitus exequare vt d̓cetero inter ea nll̓a ſit dr̄ntia. Statuimꝰ eī eadē ꝯſtitutōne vt qd̓ hactenꝰ legatis defuit hͦex natura fideicōmiſſorum impleat̉ ſi quidampliꝰ etiā fuit in legatꝭ hͦ fideicōmiſſis accedat ⁊ ꝑ hͦ fideicōmiſſa ⁊ legata ꝑ noſtramꝯſtitutōem exequata ſūt. vn̄ dixi. qͣre igit̉ cōiunctim nō tractatꝭ de legaris ⁊ fideicōmiſſis. Ad hͦ rn̄. Amice Ad hͦ optima rō nos īduxit vt diuiſim de illis tractare debeamꝰ.Ne em̄ in his pͥmis legū cunabulis ꝯiunctim de legatis ⁊ fideicōmiſſis tractādo adoleſcentibꝰ ſtudioſis difficultatē introducamꝰ. vtile nob̓ viſū ē ſeꝑatim primo d̓ legatis ⁊ poſtea de fidecō. aīos informare. vt itanatura vtriuſqꝫ iuris ꝑ ſe cognita facile poſſent iuuenes de vtriuſqꝫ natura erudiri ⁊ ꝑmixtionē eorundē ſubtilioribꝰ auribꝰ intelligere. ⁊ hec dicunt̉ in quarta ꝑte vſqꝫ ad illij. §. Nō ſolū. Hic incipit ſexta ꝑs pͥnci. iſtius ti. in qͣ deter. iuſt. q̄ res legari pn̄t. ⁊ iſtaꝫmateriā ꝓſequit̉ vſꝫ ad illū. §. Legatarij. ⁊ml̓tos ⁊ diuerſos caſus ad declarationē iſtius materie ſubijcit. Po. igit̉ ſic ca. Dn̄e iaꝫvideo qͥd eſt legatū ⁊ quot erāt olim generalegatoꝝ ⁊ qual̓r aucͣt. nr̄e ꝯſtitutōis naturalegatoꝝ ⁊ fideicō. exequata ē. ⁊ q̄ rō vos induxit ad ſeꝑatim tractādū. pͥmo d̓legatis etpoſtea de fideicō ꝓ deo dicatis modo mihiſi placet q̄ res legari pn̄t Ad hͦ rn̄. amice nōſolū res teſtatoris vl̓ heredis legari poteſt.ſed etiā aliena. ſed in hoc caſu qn̄ teſtator rēalienā legat. heres eiꝰ cōpellit̉ rem legataꝫ adn̄o rei emere ſi pōt. Si em̄ nll̓o modo velꝓ nō certo p̄cio redimere pōt ad eius eſtimationē tenet̉. ⁊ hoc verū eſt ſi talis eſt rescuiꝰ cōmertiū haberi poſſit. Si em̄ res legata ſit talis ꝙ ſuꝑ ea ꝯtrahere nō lꝫ. tunc
nec ipſa res nec eiꝰ eſtimatio debet̉ veluti ſiteſtator alicui legauerit campū marcianuꝫvl̓ baſilicas vl̓ templa vel ea q̄ ſūt publicovſui deſtinata. Nam in his caſibꝰ legatumnulliꝰ momēti eſt. ſed qd̓ diximus general̓ralienā rē legari poſſe. hoc ita intelligēdū ē.ſcꝫ ſi teſtator qn̄ legauit ſciebat rem alienaꝫeſſe nō aūt ſi ignorabat alienā eſſe. qꝛ tūc forſitan ſi ſciuiſſet eā alienā eſſe nō legaſſꝫ. ⁊ itahec oīa diuuꝰ reſcpͥſit. Sed po. Quidā legauit petro rē alienaꝫ. vn̄ mortuo teſtatorePe. illud legatū petebat ab herede. Heresaut ex aduerſo ad ſui defenſionē allegabatteſtatorē ignoraſſe illā rem eſſe alienā ⁊ idcirco dicebat ſe nō teneri ad huiꝰ legati preſtationē. Legatariꝰ ꝟo in ꝯtrariū aſſerebatteſtatorē ſciuiſſe rem alienā ⁊ ita dicebat legatū valere. vn̄ magna fuit diſcordia interheredem ⁊ legatarium ſuꝑ iſto legato. prodeo dn̄e dicatis mihi quid iuris eſt in caſuiſto. vicꝫ vtrum legatarius debeat ꝓbare teſtatorem ſciuiſſe rem alienam eſſe vel heresdebeat probare teſtatorē ignoraſſe. Ad hocreſpondet. Amice. In hoc caſu verius eſtipſum legatarium oportere ꝓbare ſcientiaꝫteſtatoris. Non aūt oportet heredē probare ipſius ignorantiā. ⁊ hoc ꝓpter illam regulam generalem qua cauet̉ ꝙ ſꝑ neceſſitas ꝓbandi illi incumbit qui agit. Igit̉ cū legatarius ī hoc caſu agat ad legatū ſibi relictūp̄ſtandū merito onꝰ ꝓbādi ei dꝫ incūbere. ⁊nō ſolū in caſu iſto p̄dicto locū hꝫ diſtīctioſed etiam in alio caſu veluti ſi teſtator legauit rem creditori ſuo obligatam. nā in hͦ caſu idē placet qd̓ in ſuꝑiori fit vt vicꝫ ita demū neceſſe habeat heres eam a creditore luere ſi teſtator ſciebat rem eſſe obligataꝫ ⁊ itadiuus ſeuerus ⁊ anthoninus reſcripſerūt.⁊ hoc eſt verum niſi appareat de contrariavoluntate teſtatoris. nam ſi teſtator voluerit legatarium luere ⁊ hoc in teſtamento etcodicillis expreſſit qͣꝫuis teſtator ſciebat rēobligatam. Heres tn̄ in hoc caſu eaꝫ luerenon debet. ⁊ hec dicunt̉ vſqꝫ ad illuꝫ. §. Sires aliena. Adhuc proſequit̉ iuſtinia. materiam ſuam ſubijciendo aliū caſum ſpecialem circa rem alienam alicui legatā. Ponegͦ ſic ca. in hͦ. §. Dn̄e quidaꝫ legauit. pe. remalienā ⁊. p. viuente adhuc teſtatore ꝯſecutꝰfuit dominiū illius rei. mō q̄ro vtrū mor-