Si vero pecuniā habeat ſaluam liberar̄ quidēnō ip̄o iure ſꝫ ꝑ remediū exceptōis. qꝛ li iteꝝpetat amouebit̉ exceptōe doli mali. Si v̓o ſoluas pupillo cū ſui tutoris aucͣte tenet ſolutioet liberatus es ip̄o iure. ſi tn̄ ip̄e pupillꝰ pecunia ꝯſumpſerit aūt vi vel furto amiſerit repetet iteꝝ ꝑ beneficiū reſtitutōis in integrū. Siaūt ei ſoluas autoritate iudicis vel eo volētedeponas iuſſu iudicis pecuiam apud edem ſacram ne ip̄e pupillꝰ ꝑdat eaꝫ ip̄o iure ſol̓ o tenet. et reſtitutōis beneficiū ceſſat. etiam ſi tutoris auctas interueniat. ¶ De adoleſcētibusaūt ſic diſtingue ſcꝫ ꝙ adoleſces aūt habꝫ curatorē aūt nō. ſi nō ſic eī ſoluēdo liberaris ip̄oiure. Procurabis tn̄ ꝙ ip̄e iuret more minoꝝne alias ꝑdita pecuīa reſtituat̉ in integrū. Siaūt habet aūt in ſolutōe interrenit aucͣtas cūratoris aūt nō. ſi ſic ſolutio tenet et liberarisixo iure. licet ip̄e adoleſcens ꝑdita pecuīa reſtituat̉ in integrū qua reſtitutōe priuabitur ſiturauit. Si vero nō interueīt. ſol̓o nō tenet. etideo nō es liberatꝰ nec daʳ eī reſtituto ip̄o iure nō valente qd̓ actū eſt. Item ſolui p̄t tutorivel curatori minoris et tenet ſolutio ip̄o iurelicet mīori reſtitutō det̉. Itē in ſtipulatōe adiecta quicuqꝫ ſit ille etiā nolēte creditore niſiprīo cū eo lite ꝯteſtet̉ vel niſi ſtatus adiectimutet̉ in ꝯditionē deteriorē ff. e. ſiqͥs ſtipulatꝰ. Itē ſeruo creditoris ff. e. ſiqͥs ſeruo. Item ſiſoluo creditori creditoris mei liberor. niſi forte intereſſe creditoris mei nō fuiſſꝫ ſolutū ff.de ne. ge. liber hō. Et h̓ eſt veꝝ ſi quātitas debet̉. ſecus eſt ſi factū. ff. e. inter artifices. hechoſt. Itē ſi aliquis mādauit vt ticto ſoluā. demū ꝓhibeat euꝫ reciꝑe ſi ꝓhibitōꝫ ignoro ſoluendo ticio liberor. ſi aūt ſcio nō liberor. ff. eſiquis ſtipulatꝰ. Item ſi inuito et ignorāte creditore alteri ſoluat̉ nō liberat̉ debitor. C. e.uito niſi ille alter eſſꝫ ſociꝰ. ff. de pac̄. ſi vnusvel ꝓcurator cuiꝰ mandatū ignoret̉ eſſe reuocatu. ff. e. veꝝ. cuicūqꝫ aūt volūtate creditoris ſoluat̉ liberat̉. C. e. nihil ꝓcuratori verolitis nō ſoluit̉. ff. e. h̓ iure. Itē qui ſoluit ꝓdigo non liberat̉ puta q̄ ſoluit luxurioſo vt deimeretrici. ff. de ānu. l. eum qͥ regat̉ ¶ Quid ſidebeo tibi centum libras et due cogit me ſibiſoluere illas centū nūqͥd poteris a me petereillā pecuniā. Reſpōdet guil. ꝙͣ aūt tua bona erant obligata ꝯuni ex ꝯtractū aūt nō ex ꝯtractū. ſi ex ꝯtractū iure retinet. et n̄ pōtes a mepetere. ſi vero nō ex ꝯtractū. aut fuerūt publicata ꝓpter delictū et ſic ſum liberatꝰ. nec teneor tibi in aliquo. aut fuerūt alicui data ꝓpter vtilitate publ̓icam vel ꝓpter ſtatutū ciuitatis ſcꝫ ꝓſtipendiarijs militibꝰ et huiōi et tūcteneor tibi ff. d̓ rei vendi. Itē ſi verberatū. §. j.IEquit̉ videre de quīto ſcꝫ q̄d et quātū eſtſoluendū. Circa qd̓ ſciendū ꝙ ſoluenduꝫeſt illd̓ qd̓ eſt in obligatōe ſcꝫ res vel quātitaſab obligato debita ſi tn̄ ſit res corꝑalis qꝛ incorꝑalia nō recipiūt ſol̓ oēm vel traditōꝫ. ff. d̓acq. re. do. ſeruus. §. incorꝑales. nō ergo aliud eſt ſoluendū niſi qd̓ erat in obligatōne qꝛaliud ꝓ alio ſolui nō p̄t niſi creditorē ꝯſenciete. vt inſti. qͥ. mo. tol. ob. §. j. Aliqn̄ tn̄ cogituraliud ꝓ alio acciꝑe vt in eccīa debitrice. Et īeo q̄ dꝫ aurū cū in eiꝰ ſubſtātia n̄ reꝑit̉ aurūEt ī eo qͥ dꝫ ſeruū cuiꝰ vult ſoluere p̄ciū qꝛ diceuꝫ ſuū eſſe ꝯgnatū vt C. d̓ ſacroſan. ec. h̓ iuset C. e. aucͣt. niſi debitor. et ff. de le. j. ſi domꝰ.§. in pecuīa. Itē in noxali actōne. ff. de re. iudi. miles. §. j. et. ij. ¶ Sed qualis monēta dabitur in ſolutōe. Ꝙº ſoluto fieri debꝫ ad illā meneta quē currebat tꝑe ꝯtractꝰ. ex. de cenſi. cpl̓t̓. h̓ glo. ex. de iureiur̄. olim. ¶ Nota ſꝫm hoꝙ in monēta tria requirūt̉ ſcꝫ pondꝰ. materiaet formā. vn̄ reꝓbat̉ ſi deficiat in materia velpondere vel formā debita vt qꝛ nō eſt tal̓ forme q̄ currat et recipiat̉ vn̄ creditor mutuas ꝓuideat ꝙ in inſtrumēto ponat̉ qd̓ ſibi debetpecuīa eiuſdē materie valoris et ponderis et īeod̓ curſu ¶ Sꝫ qd̓ ſi mercator d̓ h̓ ſibi n̄ͨ ꝓuid̓rit et dn̄s terre curſum mutuate pecuīe ꝓhibeat. et ſic diminuta ſit libra in duobꝰ vel tribꝰſolidis cuiꝰ erit damnū. Endꝫ hoſt. exͣ de iureiu. veniēs ꝙ moneta aūt reprobat̉ ex cā iuſtaſcꝫ qꝛ diminuta eſt in valorē et tūc damnū eritdebitoris et nō creditoris. ff. e. creditor Auiex cā inraſta ſcꝫ qꝛ dn̄s vult ꝯſequi lucꝝ et toaūt debitor fuit ꝯſcius fraudis vel culpe autrio. ſi ſic erit ſuū damnū. ff. ſi certū pe. ꝙ nihilſi no. ſafficit ꝙ debitor pecuīam in eodē pondere et balorē quo ad pondus reddat licet ſitdiminuta quo ad curſū. niſi aliud dictū ſit vtibidē. l. ij. ¶ Quid ſi alieni nūmi inſcio vel inuito dn̄o ſunt ſoluti. Reſpondꝫ azo. ꝙ ſi diſcerni poſſunt ab alijs manent eiꝰ cuiꝰ fuerūt. eteos vendicare p̄t. Si vero nō pn̄t quia ſunt mixti cū alijs ſunt eiꝰ qui accepit. nec p̄t eos dominꝰ vendicare ſed eī ꝯpetit actio furti in datem ff. e. ſi alien. ¶ Nota ec ꝙ qn̄ quis tenetad alteꝝ duoꝝ ſub alternatōe liberat̉ qd̓ voluerit p̄ſtando. inſti. de here. inſti. §. ſi pluresHoc aūt fallit primo in legatis. 2º in fidei cōmiſſarijs libertatibꝰ. qquidē duo ſi relinquantur ſub diuerſis ꝯditionibꝰ et incertis nouiſſime parcendū eſt ff. de cō. et demō. ſub diuerſis. et. l. ꝑ fidei omiſſū. 3º qn̄ duo tenent̉ inſolidum ſub alternatione ad aliqua. tūc em̄ creditoris eſt electio ff. de ꝯdi. inde. plane. qͣrtoin legatis in genere vt cū teſtator habēs duaſconchas legat concham ſine determīatōe. tūcem electio eſt legatarij. ff. de le. j. qui duas. h̓bar. vel brocardicis. et guil. ex de teſta. indicante. Sed bn̄. exͣ de reſcrip. inter ceteras loquens de p̄dicto. qͣrto cāu dicit ꝙ heres habꝫoptōem niſi ſit in mora. quia tunc ad legatarium optio ꝑtineret ¶ Quid ſiquis ſoluit amplitis ſuo creditori ꝙͣ debuit. ℟º cū qͥs indebitūſoluit. aut ſoluit ſciēter aut ignoranter ſi ſcieter aūt ſponte. et ſic nō poteſt repetere. qꝛ videtur donaſſe. ff. de ꝯdi. inde. l. ij. Aut coact.ꝑ mētū iuramenti. et ſic p̄t repetere. vt ſiquisiurauerit vſuras ſoluere debet ſoluere et poſtea repetere. ex. de iureiū. debitores in glo. ettex. Si vero ſoluit ignorāter. aut ꝑ ignorantiāiur et ſic nō p̄t repetere aūt facti et tunc aūt ꝑignorantiā ꝓbabilem et ſic p̄t repetere. vt ſi