ix. eth̓. ad amiciciā ꝑtinet ꝯcordia in bonis ꝯferentibꝰ ad vitā et p̄cipue in magnis. vn̄ ettulliꝰ de amicicia dicit ꝙ amicoꝝ eſt idē velle et nolle. vnde diſſenſio de mimis et de oꝑationibus nō repugnat imꝑfecte paci que habētur in via. Eſt aūt pax ꝓpriꝰ effectus caritatis. ſꝫm illd̓ pſal. pax multa dili. legem tuam.Equitur videre de ſcd̓o ſcꝫ de diſcordia.Circa quā ſciendū ꝙ cum opponat̉ ꝯcordie hoc p̄t eſſe dupliciter. vno mō ꝑ ſe vt cumquis a hono ꝓximi in quo ꝯſentire debꝫ diſſentit ſcienter et ex ītentōe. et h̓ eſt pctm̄ mortaleex ſūo genere ꝓpter ꝯtrarietate quā habet adcaritatē ex quā ꝯcordia catur. vnde ad gal̓. vdiſſenſiones .i. diſcordie ponūt̉ inter oꝑa carnis. de quibus ſubdit̉ ibi qui talia agunt regnū dei n̄ ſubſequūtur. primi tn̄ motꝰ huiꝰ diſcordie ꝓpter actus imꝑfectionē peccata ſuntvenialia. Alio mō ꝑ accides vt qn̄ aliqui intedunt aliqd̓ bonū ꝑtinens ad honorem dei vl̓vtilitate ꝓximi. ſed vnꝰ exiſtimat hoc eē bonum aliꝰ nō. Et tunc diſcordia eſt ꝑ accn̄s cōtra bonū ꝓximi vt fuit inter barnaban et paulum act. xv. qd̓ ꝑtinebat ad defectū hūanumlicet hocip̄m fuerit ex diuina ꝓuidētia ꝓptervtilitatē ꝯſequentē ordinatū. Et tūc diſcordianō eſt peccatū nec repugnat caritati niſi ſit cūerrore circa neceſſariā ad ſalutē. vel niſi ſit cūindebita ꝑtinatīa. Eſt aūt diſcordia filia inanis glorie. vt dicit g̓g̓. xxxj. moꝝ. et hoc ē verum loquēdo de diſcordia ꝑ quā quis ꝓſequitur qd̓ ſuum ē. et recedit ab eo qd̓ eſt alteriusꝙ vero ab alterius volūtate recedat ꝑtinet adinuidiā. Vnde ſcd̓m h̓ ab inuidia cātur.Equitur videre de tercio ſcꝫ de ꝯtentionecirca quā ſciendū ꝙ poteſt ſumi tripliciter. vno mō ꝓut dicit impugnatione veritati ſet modū inordinatū ſcd̓m ꝙ dicit ambro. ꝙ ꝯtentio eſt impugnatīo veritatis cuꝫ ꝯfidentiaclamoris et ſic eſt peccatum mortale. ¶ Notaꝙ hec clauſula ſcꝫ cum ꝯfidentiā clamoris ēcircūſtantia aggrauās vn̄ etiā ſine ea p̄t impugnatīo veritatis eſſe ꝯtentio. vn̄ ſcd̓m alex. generaliter p̄t dici ꝯtentio impugnato veritatispſiſtens in ſermōe cā vincendi. hec em̄ ꝯditiovidet̉ poni in glo. ij. thim̄. ij. ſuꝑ illud noliꝯtendere verbis. nemo inquit ſe patit̉ vincilicet ſciat vera eſſe que audit. Alio mō ꝓut ēimpugnatō falſitatis cum debita acrimonia.et ſic eſt laudabilis. tercio mō poteſt ſumi prout eſt impugnatio falſitatis cum modo inordinato et ſic poteſt eſſe peccatum venialē. niſiforte tanta ſit inordinatīo ꝙ ex ea alij ſcandalizentur. vnde apl̓us cum dixiſſet. ij. thim̄. ij.noli ꝯtendere verbis. ſubdit. ad nihil eſt vtile niſi ad ſubuerſionem audientiū. Contentioautē de qua dicit̉ job. xix. nunqͥd qui ꝯtenditcum deo tam facile quieſcit. ſumitur ibi ꝯmuniter ꝓ diſputatōne. Item ſꝫm alex. contentiopoteſt fieri pluribus de cauſis. primo cauſamalignitatis vt cum quis vult iniuſte vincerevel aīmos ſimpliciū ſubuertere. et ſic eſt pctm̄mortale. et ꝓhibet̉. ij. thim. ij. noli ꝯtendereverbis. ſi tn̄ hoc in his in quibꝰ nō eſt ꝑiculūex quadā leuitate fieret pctm̄ mortale nō eſſetScd̓o cā neceſſitatis ſic nō eſt peccatū. vn̄ ſuꝑillud ꝓuer. nō ꝯtendas aduerſus hoīem fruſtra. glo. nō vetat ꝯtendere ꝯtra malefacientēvt corrigat̉ qꝛ hoc fruſtra nō fit. qꝛ certa nccitas cogit. tercio cā exercitatōis. ſic nō eſt peccatum mortale. licet aliqn̄ ꝓpter indebitū mōdum ꝯtingat eſſe veniale. quarto cā eruditōisſic nō eſt pctm̄. quīto ex quadā titillatōe gl̓ivel honoris. ſic videt̉ eſſe pctm̄ veīale. ſic videt̉ accipi luc̄. xxiij. facta eſt ꝯtentio qͥs eoꝝvideret̉ eſſe maior. ſexto p̄t dici ꝯtentio conatus bone oꝑatōis. ſꝫm illud luc̄. xiij. ꝯtenditeintrare ꝑ anguſta portam Eſt aūt ꝯtentio filiainanis gl̓ie. eſt tamē affinis inuidie ſcꝫ inꝙͣtūdiſſentit ab eo cum quo ꝯtendit.Equitur videre de qͣrto ſcꝫ de rixa. Circaquā nota ꝙ ſic̄ dicit glo. ad gal̓. v. vbi rixe ponūt̉ inter oꝑa carnis. rixe ſunt qn̄ hoīesex ira ſe ꝑcutiūt. et iō rixa videt̉ eſſe qd̓dampriuatū bellū qd̓ agitur īter ꝑſonas priuatasnō ex aliqua publica aucͣte. ſed magis ex īordinata volūtate. et iō ſemꝑ eſt pctm̄. et ī mudente iniuſte ē mortale. In defendēte vero ſeqn̄ꝫ p̄t eſſe ſine peccato. vt ſi ſolo aīmo repelledi inturiam illata et cū debito moderamine ſedefendat. vnde nec rixa ꝓprie dici p̄t ex parteeius. Qnꝫ fit cuꝫ pctō vt ſi aīo vindicte l̓ odijvel etiā īmoderate ſe defendat. ſꝫ cū venialidem qn̄ aīmo motus leuis vindicte vl̓ odij ſeimmiſcet. vel cū nō multū excedit moderatamdefenſionē. Cum mortali aūt qn̄ aīmo effrenato inſurgit in impugnante ad occidendū eumpel grauiter ledendū. Inuadentes aūt publica poteſtate nō dicunt̉ rixari. ſil̓r inordinateſe defendētes reſiſtendo publice poteſtati. Eſtaut rixa filia ire vt dicit grego. xxxj. moꝝ. ꝓuer. xv. et. xix. de vir iracūdꝰ ꝓuocat rixas ⁊cͣ.¶Equitur videre de quīto ſcꝫ de ſeditione.hec aūt importat qͣndā ꝯtradictōꝫ et in hꝯuenit cū bello et rixa. ſꝫ differt ab eis ī duobus. prīo qꝛ illa īportāt mutuā impugnatōꝫactū. ſꝫ ſeditio p̄t dici ſiue huiōi īpugnatō fiat in actu ſiue ſit p̄paratio ad tale pugnā. vn̄ij. coꝝ. xij. dᵗ glo. ꝙ ſeditōes ſunt tumultꝰ adpugnā ſcꝫ cum aliqͥ ſe p̄parāt et intētant pugre. Scd̓o qꝛ bellū eſt ꝓprie ꝯtra extraneos ethoſtes qͣꝫ multitudīs ad multitudinē. rixa auteſt vnius ad vnū vel paucoꝝ ad paucos. ſeditio vero ꝓprie eſt inter ꝑtes multitudīs vniusinter ſe diſſentiētes vt cum vna ꝑs ciuitatiſecitatur ad tumultū ꝯtra aliam. differt auteꝫ.ſciſmate. qꝛ ſciſma opponit̉ ſpūali vnitati mititudinis ſcꝫ eccl̓iaſtice et importat diſſenſiōꝫſpūalem. ſeditio vero opponit̉ vnitati multidinis tꝑali vel ſeculari. importat ec̄ p̄paratōꝫad prignā corꝑalē. Eſt aūt ſeditio pctm̄ mortale ex ſuo genere. vn̄. ij. coꝝ. xij. ꝓhibent̉ ſeditiones inter illa que ſūt peccata mortalia. Ettanto eſt grauiꝰ ꝙͣto bonū ꝯūne qd̓ impugtur ꝑ ſeditionē eſt maius ꝙͣ bonū priuatū qd̓ īpugnat̉ ꝑ rixam. ꝑtinet aūt peccatū ſeditōisprimo et principaliter ad eos qui ſeditōꝫ ꝓcurant q̄ grauiſſime peccāt. ſcd̓o ad eoꝝ ſeqͥces